Advertisements
Advertisements
प्रश्न
\[\int x^2 \tan^{- 1} x\text{ dx }\]
योग
Advertisements
उत्तर
\[\text{ Let I } = \int {x^2}_{II} . \tan^{- 1}_1 \text{ x dx }\]
\[ = \tan^{- 1} x\int x^2 dx - \int\left\{ \frac{d}{dx}\left( \tan^{- 1} x \right)\int x^2 dx \right\}\text{ dx }\]
\[ = \tan^{- 1} x \times \frac{x^3}{3} - \int \left( \frac{1}{1 + x^2} \right) \times \frac{x^3}{3} \text{ dx }\]
\[ = \tan^{- 1} x\int x^2 dx - \int\left\{ \frac{d}{dx}\left( \tan^{- 1} x \right)\int x^2 dx \right\}\text{ dx }\]
\[ = \tan^{- 1} x \times \frac{x^3}{3} - \int \left( \frac{1}{1 + x^2} \right) \times \frac{x^3}{3} \text{ dx }\]
\[ = \tan^{- 1} x. \frac {x^3}{3} - \frac{1}{3}\int \frac{x^2 . x}{1 + x^2}dx\]
\[\text{ Let 1 }+ x^2 = t\]
\[ \Rightarrow \text{ 2x dx }= dt\]
\[ \Rightarrow \text{ x dx }= \frac{dt}{2}\]
\[ \therefore I = \tan^{- 1} x . \frac{x^3}{3} - \frac{1}{6}\int \frac{\left( t - 1 \right)}{t} . dt\]
\[ = \tan^{- 1} x . \frac{x^3}{3} - \frac{1}{6}\int dt + \frac{1}{6}\int \frac{dt}{t}\]
\[ = \tan^{- 1} x . \frac{x^3}{3} - \frac{t}{6} + \frac{1}{6}\text{ log }\left| t \right| + C\]
\[ = \tan^{- 1} x . \frac{x^3}{3} - \frac{\left( 1 + x^2 \right)}{6} + \frac{1}{6}\text{ log }\left( 1 + x^2 \right) + C\]
\[ = \tan^{- 1} x . \frac{x^3}{3} - \frac{x^2}{6} + \frac{1}{6}\text{ log }\left( 1 + x^2 \right) - \frac{1}{6} + C\]
\[ = \tan^{- 1} x . \frac{x^3}{3} - \frac{x^2}{6} + \frac{1}{6}\text{ log }\left| 1 + x^2 \right| +\text{ C' where C' = C -} \frac{1}{6}\]
shaalaa.com
क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
\[\int\left( 2^x + \frac{5}{x} - \frac{1}{x^{1/3}} \right)dx\]
\[\int\left( \frac{m}{x} + \frac{x}{m} + m^x + x^m + mx \right) dx\]
\[\int\left( \sec^2 x + {cosec}^2 x \right) dx\]
\[\int\frac{\cos x}{1 - \cos x} \text{dx }or \int\frac{\cot x}{\text{cosec } {x }- \cot x} dx\]
\[\int\frac{1}{2 - 3x} + \frac{1}{\sqrt{3x - 2}} dx\]
\[\int\frac{1 - \cos x}{1 + \cos x} dx\]
\[\int\frac{1 + \cot x}{x + \log \sin x} dx\]
\[\int\frac{e^{2x}}{1 + e^x} dx\]
\[\int\sqrt {e^x- 1} \text{dx}\]
\[\int \sin^5 x \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{2x - x^2}} dx\]
\[\int\frac{1}{x\sqrt{4 - 9 \left( \log x \right)^2}} dx\]
\[\int\frac{1}{4 \cos^2 x + 9 \sin^2 x}\text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\left( \sin x - 2 \cos x \right)\left( 2 \sin x + \cos x \right)} \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\cos 2x + 3 \sin^2 x} dx\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{3} \sin x + \cos x} dx\]
\[\int\frac{4 \sin x + 5 \cos x}{5 \sin x + 4 \cos x} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\log x}{x^n}\text{ dx }\]
\[\int x^2 \sin^{- 1} x\ dx\]
\[\int\left( \tan^{- 1} x^2 \right) x\ dx\]
\[\int\left( x + 1 \right) \sqrt{2 x^2 + 3} \text{ dx}\]
\[\int\left( 2x - 5 \right) \sqrt{x^2 - 4x + 3} \text{ dx }\]
\[\int\frac{5x}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 - 4 \right)} dx\]
\[\int\frac{2x - 3}{\left( x^2 - 1 \right) \left( 2x + 3 \right)} dx\]
\[\int\frac{x}{\left( x^2 - a^2 \right) \left( x^2 - b^2 \right)} dx\]
\[\int\frac{x}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} dx\]
\[\int\frac{\cos x}{\left( 1 - \sin x \right)^3 \left( 2 + \sin x \right)} dx\]
\[\int\frac{1}{\left( x^2 + 1 \right) \sqrt{x}} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\sin x}{3 + 4 \cos^2 x} dx\]
\[\int\frac{1}{\left( \sin^{- 1} x \right) \sqrt{1 - x^2}} \text{ dx} \]
\[\int\frac{1}{\text{ sin} \left( x - a \right) \text{ sin } \left( x - b \right)} \text{ dx }\]
\[\int \sin^3 x \cos^4 x\ \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{4 x^2 + 4x + 5} dx\]
\[\int\sqrt{\frac{1 - x}{x}} \text{ dx}\]
\[\int\frac{\sqrt{a} - \sqrt{x}}{1 - \sqrt{ax}}\text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{2 - 3 \cos 2x} \text{ dx }\]
\[\int\sqrt{a^2 + x^2} \text{ dx }\]
\[\int\sqrt{a^2 - x^2}\text{ dx }\]
\[\int\frac{x^2}{\sqrt{1 - x}} \text{ dx }\]
\[\int \sin^{- 1} \sqrt{\frac{x}{a + x}} \text{ dx}\]
