हिंदी

∫ 1 √ 3 Sin X + Cos X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{\sqrt{3} \sin x + \cos x} dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I } = \int \frac{dx}{\sqrt{3} \sin x + \cos x}\]
\[\text{ Putting sin x } = \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \text{ and cos x} = \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}\]
\[ \Rightarrow I = \int \frac{1}{\sqrt{3}\frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} + \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}}dx\]
\[ = \int \frac{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}{2\sqrt{3} \tan \frac{x}{2} + 1 - \tan^2 \frac{x}{2}}dx\]
\[ = \int\frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{- \tan^2 \frac{x}{2} + 2\sqrt{3} \tan \frac{x}{2} + 1}dx\]

\[\text{ Let tan} \frac{x}{2} = t\]
\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \sec^2 \frac{x}{2}dx = dt\]
\[ \Rightarrow \sec^2 \frac{x}{2}dx = 2dt\]
\[ \therefore I = 2\int \frac{dt}{- t^2 + 2\sqrt{3}t + 1}\]
\[ = - 2\int \frac{dt}{t^2 - 2\sqrt{3}t - 1}\]
\[ = - 2\int\frac{dt}{t^2 - 2\sqrt{3}t + \left( \sqrt{3} \right)^2 - \left( \sqrt{3} \right)^2 - 1}\]
\[ = - 2\int \frac{dt}{\left( t - \sqrt{3} \right)^2 - \left( 2 \right)^2}\]
\[ = - \frac{2}{2 \times 2}\text{ log }\left| \frac{t - \sqrt{3} - 2}{t - \sqrt{3} + 2} \right| + C\]

\[= - \frac{1}{2}\text{ log}\left| \frac{\tan\frac{x}{2} - 2 - \sqrt{3}}{\tan\frac{x}{2} + 2 - \sqrt{3}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2}\text{ log}\left| \frac{\tan\frac{x}{2} + 2 - \sqrt{3}}{\tan\frac{x}{2} + 2 - \sqrt{3}} \right| + C\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.23 [पृष्ठ ११७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.23 | Q 13 | पृष्ठ ११७

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{x + 3}{\left( x + 1 \right)^4} dx\]

\[\int\frac{1 + \cos x}{1 - \cos x} dx\]

\[\int \sin^2\text{ b x dx}\]

\[\int \cos^2 \frac{x}{2} dx\]

 


\[\int \cos^2 \text{nx dx}\]

\[\int\frac{\left( x + 1 \right) e^x}{\cos^2 \left( x e^x \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2}{\sqrt{1 - x}} dx\]

` ∫  tan^3    x   sec^2  x   dx  `

\[\int \cot^5 \text{ x } {cosec}^4 x\text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2 - 1}{x^2 + 4} dx\]

\[\int\frac{1}{4 x^2 + 12x + 5} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{2x - x^2}} dx\]

\[\int\frac{\sin x - \cos x}{\sqrt{\sin 2x}} dx\]

\[\int\frac{\cos x - \sin x}{\sqrt{8 - \sin2x}}dx\]

\[\int\frac{\left( 3\sin x - 2 \right)\cos x}{13 - \cos^2 x - 7\sin x}dx\]

\[\int\frac{x^2 + x - 1}{x^2 + x - 6}\text{  dx }\]

\[\int\frac{\left( 1 - x^2 \right)}{x \left( 1 - 2x \right)} \text
{dx\]

\[\int\frac{x - 1}{\sqrt{x^2 + 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{3x + 1}{\sqrt{5 - 2x - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{1 - \sin x + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int \sin^{- 1} \sqrt{x} \text{ dx }\]

\[\int \sin^3 \sqrt{x}\ dx\]

\[\int e^x \left( \cot x - {cosec}^2 x \right) dx\]

\[\int e^x \frac{1 + x}{\left( 2 + x \right)^2} \text{ dx }\]

\[\int(2x + 5)\sqrt{10 - 4x - 3 x^2}dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\left( 1 + \sin x \right) \left( 2 + \sin x \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x\left( x^n + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\sin x + \sin 2x} dx\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 4 \right) \sqrt{x^2 + 9}} \text{ dx}\]

Write a value of

\[\int e^{3 \text{ log x}} x^4\text{ dx}\]

If \[\int\frac{\cos 8x + 1}{\tan 2x - \cot 2x} dx\]


\[\int\sin x \sin 2x \text{ sin  3x  dx }\]


\[\int \sin^3 x \cos^4 x\ \text{ dx }\]

\[\int \cos^5 x\ dx\]

\[\int\sqrt{\sin x} \cos^3 x\ \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{4 \sin^2 x + 4 \sin x \cos x + 5 \cos^2 x} \text{ dx }\]


\[\int\left( 2x + 3 \right) \sqrt{4 x^2 + 5x + 6} \text{ dx}\]

\[\int \sin^3  \left( 2x + 1 \right)  \text{dx}\]


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×