Advertisements
Advertisements
प्रश्न
\[\int\frac{x}{x^4 - x^2 + 1} dx\]
बेरीज
Advertisements
उत्तर
` ∫ {x dx}/{x^4 - x^2 + 1}`
\[\text{ Let } x^2 = t\]
\[ \Rightarrow \text{ 2x dx } = dt\]
\[ \Rightarrow \text{ x dx } = \frac{dt}{2}\]
Now, ` ∫ {x dx}/{x^4 - x^2 + 1}`
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{t^2 - t + 1}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{t^2 - t + \left( \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2 + 1}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\left( t - \frac{1}{2} \right)^2 + \frac{3}{4}}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\left( t - \frac{1}{2} \right)^2 + \left( \frac{\sqrt{3}}{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{2} \times \frac{2}{\sqrt{3}} \tan^{- 1} \left( \frac{t - \frac{1}{2}}{\frac{\sqrt{3}}{2}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{3}} \tan^{- 1} \left( \frac{2t - 1}{\sqrt{3}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{3}} \tan^{- 1} \left( \frac{2 x^2 - 1}{\sqrt{3}} \right) + C\]
\[\text{ Let } x^2 = t\]
\[ \Rightarrow \text{ 2x dx } = dt\]
\[ \Rightarrow \text{ x dx } = \frac{dt}{2}\]
Now, ` ∫ {x dx}/{x^4 - x^2 + 1}`
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{t^2 - t + 1}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{t^2 - t + \left( \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2 + 1}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\left( t - \frac{1}{2} \right)^2 + \frac{3}{4}}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\left( t - \frac{1}{2} \right)^2 + \left( \frac{\sqrt{3}}{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{2} \times \frac{2}{\sqrt{3}} \tan^{- 1} \left( \frac{t - \frac{1}{2}}{\frac{\sqrt{3}}{2}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{3}} \tan^{- 1} \left( \frac{2t - 1}{\sqrt{3}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{3}} \tan^{- 1} \left( \frac{2 x^2 - 1}{\sqrt{3}} \right) + C\]
shaalaa.com
या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
\[\int \left( \sqrt{x} - \frac{1}{\sqrt{x}} \right)^2 dx\]
\[\int\frac{x^5 + x^{- 2} + 2}{x^2} dx\]
\[\int\frac{1}{1 - \cos x} dx\]
\[\int \left( a \tan x + b \cot x \right)^2 dx\]
Write the primitive or anti-derivative of
\[f\left( x \right) = \sqrt{x} + \frac{1}{\sqrt{x}} .\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{x + 1} + \sqrt{x}} dx\]
\[\int\frac{x^2 + 5x + 2}{x + 2} dx\]
` ∫ cos mx cos nx dx `
Integrate the following integrals:
\[\int\text{sin 2x sin 4x sin 6x dx} \]
\[\int\frac{\sec^2 x}{\tan x + 2} dx\]
\[\int\frac{\sin 2x}{\sin 5x \sin 3x} dx\]
\[\int\frac{\cos\sqrt{x}}{\sqrt{x}} dx\]
\[\int\frac{\text{sin }\left( \text{2 + 3 log x }\right)}{x} dx\]
\[\int\frac{1}{x \left( x^6 + 1 \right)} dx\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{16 - 6x - x^2}} dx\]
\[\int\frac{\cos x}{\sqrt{4 - \sin^2 x}} dx\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 1 - x^2 \right)\left\{ 9 + \left( \sin^{- 1} x \right)^2 \right\}}} dx\]
\[\int\frac{\left( 1 - x^2 \right)}{x \left( 1 - 2x \right)} \text
{dx\]
\[\int\frac{2x + 5}{\sqrt{x^2 + 2x + 5}} dx\]
\[\int x^2 \text{ cos x dx }\]
\[\int x^3 \cos x^2 dx\]
\[\int\frac{x^2 \tan^{- 1} x}{1 + x^2} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\sqrt{1 - \sin x}}{1 + \cos x} e^{- x/2} \text{ dx }\]
\[\int e^x \left( \frac{\sin x \cos x - 1}{\sin^2 x} \right) dx\]
\[\int\left( 2x - 5 \right) \sqrt{2 + 3x - x^2} \text{ dx }\]
\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right) \left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]
\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \left( x + 1 \right) \left( x + 2 \right)} dx\]
\[\int\frac{x^2 + x - 1}{\left( x + 1 \right)^2 \left( x + 2 \right)} dx\]
\[\int\frac{3}{\left( 1 - x \right) \left( 1 + x^2 \right)} dx\]
\[\int\frac{x^2 - 3x + 1}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx }\]
If `int(2x^(1/2))/(x^2) dx = k . 2^(1/x) + C`, then k is equal to ______.
\[\int\frac{\sin x}{3 + 4 \cos^2 x} dx\]
\[\int\frac{x^9}{\left( 4 x^2 + 1 \right)^6}dx\] is equal to
\[\int\frac{\sin x - \cos x}{\sqrt{\sin 2x}} \text{ dx }\]
\[\int \cot^5 x\ dx\]
\[\int\frac{6x + 5}{\sqrt{6 + x - 2 x^2}} \text{ dx}\]
\[\int\sqrt{a^2 - x^2}\text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{x \sqrt{1 + x^n}} \text{ dx}\]
\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right)^3 \left( x + 1 \right)} \text{ dx}\]
