मराठी

∫ 1 1 − Sin X + Cos X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{1 - \sin x + \cos x} \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I }= \int \frac{1}{1 - \sin x + \cos x}dx\]
\[\text{ Putting   sin x}= \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \text{ and } cos x = \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}\]
\[ = \int \frac{1}{1 - \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} + \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}}dx\]
\[ = \int \frac{\left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right)}{\left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right) - 2 \tan x\left( 2 + 1 - \tan^2 \frac{x}{2} \right)}dx\]
\[ = \int \frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{2 - 2 \tan \left( \frac{x}{2} \right)}dx\]
\[ = \frac{1}{2}\int \frac{\sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)}{1 - \tan \left( \frac{x}{2} \right)}dx\]
\[Let \left[ 1 - \tan \left( \frac{x}{2} \right) \right] = t\]
\[ \Rightarrow - \text{ sec}^2 \left( \frac{x}{2} \right) \times \frac{1}{2}dx = dt\]
\[ \Rightarrow \text{ sec}^2 \left( \frac{x}{2} \right)dx = - \text{  2dt }\]
\[ \therefore I = \frac{1}{2} \int \frac{- 2 dt}{t}\]
\[ = - \int \frac{dt}{t}\]
\[ = - \text{ ln }\left| t \right| + C\]
\[ = - \text{ ln }\left| 1 - \tan \frac{x}{2} \right| + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.23 [पृष्ठ ११७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.23 | Q 5 | पृष्ठ ११७

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int \left( e^x + 1 \right)^2 e^x dx\]

Integrate the following integrals:

\[\int\text { sin  x  cos  2x     sin 3x   dx}\]

\[\int\frac{\text{sin} \left( x - \alpha \right)}{\text{sin }\left( x + \alpha \right)} dx\]

\[\int\sqrt{\frac{1 - \sin 2x}{1 + \sin 2x}} dx\]

\[\int\frac{\sec x \tan x}{3 \sec x + 5} dx\]

\[\int\left( 4x + 2 \right)\sqrt{x^2 + x + 1}  \text{dx}\]

\[\int x^3 \sin x^4 dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{x} + \sqrt[4]{x}}dx\]

` ∫  tan^3    x   sec^2  x   dx  `

\[\int\frac{1}{4 x^2 + 12x + 5} dx\]

\[\int\frac{x}{3 x^4 - 18 x^2 + 11} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{5 x^2 - 2x}} dx\]

\[\int\frac{e^x}{\sqrt{16 - e^{2x}}} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sqrt{\cos^4 x - \sin^2 x + 2}} dx\]

\[\int\frac{1}{4 \cos^2 x + 9 \sin^2 x}\text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{4 \sin^2 x + 5 \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2}{2 + \sin 2x}\text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{3 + 2 \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\cos x \left( \sin x + 2 \cos x \right)} dx\]

\[\int e^\sqrt{x} \text{ dx }\]

\[\int\cos\sqrt{x}\ dx\]

\[\int \sin^{- 1} \left( 3x - 4 x^3 \right) \text{ dx }\]

\[\int \sin^3 \sqrt{x}\ dx\]

\[\int e^x \left[ \sec x + \log \left( \sec x + \tan x \right) \right] dx\]

\[\int\frac{e^x \left( x - 4 \right)}{\left( x - 2 \right)^3} \text{ dx }\]

\[\int\left( x + 2 \right) \sqrt{x^2 + x + 1} \text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \left( x + 1 \right) \left( x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x\left( x^n + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 1}{\left( x - 2 \right)^2 \left( x + 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\left( x + 1 \right) \sqrt{x^2 + x + 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^9}{\left( 4 x^2 + 1 \right)^6}dx\]  is equal to 

If \[\int\frac{1}{\left( x + 2 \right)\left( x^2 + 1 \right)}dx = a\log\left| 1 + x^2 \right| + b \tan^{- 1} x + \frac{1}{5}\log\left| x + 2 \right| + C,\] then


\[\int x\sqrt{2x + 3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{3 - 2x - x^2}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{5x + 7}{\sqrt{\left( x - 5 \right) \left( x - 4 \right)}} \text{ dx }\]

\[\int \sec^4 x\ dx\]


\[\int\frac{\sin^2 x}{\cos^6 x} \text{ dx }\]

\[\int \left( \sin^{- 1} x \right)^3 dx\]

\[\int\frac{\sqrt{1 - \sin x}}{1 + \cos x} e^{- x/2} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x^2}{x^2 + 7x + 10}\text{ dx }\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×