मराठी

∫ X ( X + 1 ) ( X 2 + 1 ) D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} dx\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

We have,

\[I = \int\frac{x dx}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)}\]

\[\text{Let }\frac{x}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = \frac{A}{x + 1} + \frac{Bx + C}{x^2 + 1}\]

\[ \Rightarrow \frac{x}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = \frac{A \left( x^2 + 1 \right) + \left( Bx + C \right) \left( x + 1 \right)}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)}\]

\[ \Rightarrow x = A \left( x^2 + 1 \right) + B x^2 + Bx + Cx + C\]

\[ \Rightarrow x = \left( A + B \right) x^2 + \left( B + C \right) x + \left( A + C \right)\]

\[\text{Equating coefficients of like terms}\]

\[A + B = 0 . . . . . \left( 1 \right)\]

\[B + C = 1 . . . . . \left( 2 \right)\]

\[A + C = 0 . . . . . \left( 3 \right)\]

\[\text{Solving (1), (2) and (3), we get}\]

\[A = - \frac{1}{2}\]

\[B = \frac{1}{2}\]

\[C = \frac{1}{2}\]

\[ \therefore \frac{x}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = - \frac{1}{2 \left( x + 1 \right)} + \frac{\frac{x}{2} + \frac{1}{2}}{x^2 + 1}\]

\[ \Rightarrow \int\frac{x dx}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = - \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} + \frac{1}{2}\int\frac{x dx}{x^2 + 1} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + 1}\]

\[\text{Let }x^2 + 1 = t\]

\[ \Rightarrow 2x dx = dt\]

\[ \Rightarrow x dx = \frac{dt}{2}\]

\[ \therefore I = - \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} + \frac{1}{4}\int\frac{dt}{t} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + 1^2}\]

\[ = - \frac{1}{2} \log \left| x + 1 \right| + \frac{1}{4} \log \left| t \right| + \frac{1}{2} \tan^{- 1} x + C'\]

\[ = - \frac{1}{2} \log \left| x + 1 \right| + \frac{1}{4} \log \left| x^2 + 1 \right| + \frac{1}{2} \tan^{- 1} x + C'\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.30 [पृष्ठ १७७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.30 | Q 37 | पृष्ठ १७७

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\frac{1}{1 - \sin x} dx\]

\[\int \left( e^x + 1 \right)^2 e^x dx\]

\[\int\frac{x^3}{x - 2} dx\]

\[\int\frac{\cos x}{\cos \left( x - a \right)} dx\] 

\[\int\frac{e^{3x}}{e^{3x} + 1} dx\]

\[\int\frac{1}{x (3 + \log x)} dx\]

\[\int\frac{\cos 4x - \cos 2x}{\sin 4x - \sin 2x} dx\]

\[\int\frac{\cos^3 x}{\sqrt{\sin x}} dx\]

\[\int \sin^5\text{ x }\text{cos x dx}\]

\[\int\frac{1}{1 + \sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{\sin \left( \text{log x} \right)}{x} dx\]

\[\  ∫    x   \text{ e}^{x^2} dx\]

\[\int\left( 2 x^2 + 3 \right) \sqrt{x + 2} \text{ dx  }\]

` ∫   tan   x   sec^4  x   dx  `


\[\int \cot^6 x \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{a^2 + b^2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( x - \alpha \right)\left( \beta - x \right)}} dx, \left( \beta > \alpha \right)\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{5 x^2 - 2x}} dx\]

\[\int\frac{\cos 2x}{\sqrt{\sin^2 2x + 8}} dx\]

\[\int\frac{\cos x}{\cos 3x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{3 + 2 \sin x + \cos x} \text{ dx }\]

`int 1/(sin x - sqrt3 cos x) dx`

\[\int x \cos^2 x\ dx\]

 
` ∫  x tan ^2 x dx 

\[\int \tan^{- 1} \left( \frac{2x}{1 - x^2} \right) \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{x^2 - 2x} \text{ dx}\]

\[\int\left( x + 1 \right) \sqrt{2 x^2 + 3} \text{ dx}\]

\[\int\left( 2x - 5 \right) \sqrt{x^2 - 4x + 3} \text{  dx }\]

 


\[\int\frac{x^2 + x - 1}{x^2 + x - 6} dx\]

\[\int\frac{5 x^2 - 1}{x \left( x - 1 \right) \left( x + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{5 x^2 + 20x + 6}{x^3 + 2 x^2 + x} dx\]

\[\int\frac{1}{\cos x \left( 5 - 4 \sin x \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 1}{x^4 + x^2 + 1} \text{  dx }\]

Write a value of

\[\int e^{3 \text{ log x}} x^4\text{ dx}\]

If `int(2x^(1/2))/(x^2)  dx = k  .  2^(1/x) + C`, then k is equal to ______.


\[\int\frac{\sin x}{\sqrt{1 + \sin x}} dx\]

\[\int x \sec^2 2x\ dx\]

\[\int \tan^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

Find: `int (sin2x)/sqrt(9 - cos^4x) dx`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×