Advertisements
Advertisements
प्रश्न
\[\int \cos^{- 1} \left( \frac{1 - x^2}{1 + x^2} \right) \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements
उत्तर
\[\text{ Let I} = \int \cos^{- 1} \left( \frac{1 - x^2}{1 + x^2} \right) \text{ dx }\]
\[ = 2 \int 1_{II} . \tan^{- 1}_I \text{ x dx } \left[ \because \cos {}^{- 1} \left( \frac{1 - x^2}{1 + x^2} \right) = 2 \tan^{- 1} x \right] \]
\[ = 2\left[ \tan^{- 1} x\int1\text{ dx } - \int\left\{ \frac{d}{dx}\left( \tan^{- 1} x \right)\int1 \text{ dx }\right\}dx \right]\]
\[ = 2\left[ \tan^{- 1} x . x - \int\frac{1}{1 + x^2} \times\text{ x dx } \right]\]
\[ = 2 x \tan^{- 1} x - \int\frac{2x}{1 + x^2} \text{ dx }\]
\[\text{ Putting 1 }+ x^2 = t\]
\[ \Rightarrow \text{ 2x dx } = dt\]
\[ \therefore I = 2x \tan^{- 1} x - \int \frac{dt}{t}\]
\[ = 2x \tan^{- 1} x - \text{ ln }\left| t \right| + C\]
\[ = 2x \tan^{- 1} x - \text{ ln }\left| 1 + x^2 \right| + C \left[ \because t = 1 + x^2 \right]\]
\[ = 2 \int 1_{II} . \tan^{- 1}_I \text{ x dx } \left[ \because \cos {}^{- 1} \left( \frac{1 - x^2}{1 + x^2} \right) = 2 \tan^{- 1} x \right] \]
\[ = 2\left[ \tan^{- 1} x\int1\text{ dx } - \int\left\{ \frac{d}{dx}\left( \tan^{- 1} x \right)\int1 \text{ dx }\right\}dx \right]\]
\[ = 2\left[ \tan^{- 1} x . x - \int\frac{1}{1 + x^2} \times\text{ x dx } \right]\]
\[ = 2 x \tan^{- 1} x - \int\frac{2x}{1 + x^2} \text{ dx }\]
\[\text{ Putting 1 }+ x^2 = t\]
\[ \Rightarrow \text{ 2x dx } = dt\]
\[ \therefore I = 2x \tan^{- 1} x - \int \frac{dt}{t}\]
\[ = 2x \tan^{- 1} x - \text{ ln }\left| t \right| + C\]
\[ = 2x \tan^{- 1} x - \text{ ln }\left| 1 + x^2 \right| + C \left[ \because t = 1 + x^2 \right]\]
shaalaa.com
या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
\[\int\left( x^e + e^x + e^e \right) dx\]
\[\int\sin x\sqrt{1 + \cos 2x} dx\]
\[\int \tan^2 \left( 2x - 3 \right) dx\]
\[\int\left( \frac{x + 1}{x} \right) \left( x + \log x \right)^2 dx\]
\[\int\frac{e^{m \tan^{- 1} x}}{1 + x^2} dx\]
\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2}} dx\]
\[\int x^2 \sqrt{x + 2} \text{ dx }\]
\[\int\frac{x^2 + 3x + 1}{\left( x + 1 \right)^2} dx\]
\[\int \sin^7 x \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\sin^3 x \cos^5 x} dx\]
` = ∫1/{sin^3 x cos^ 2x} dx`
\[\int\frac{1}{a^2 x^2 + b^2} dx\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{7 - 6x - x^2}} dx\]
\[\int\frac{\cos x - \sin x}{\sqrt{8 - \sin2x}}dx\]
\[\int\frac{\left( x - 1 \right)^2}{x^2 + 2x + 2} dx\]
\[\int\frac{x^2}{x^2 + 6x + 12} \text{ dx }\]
\[\int\frac{2x + 1}{\sqrt{x^2 + 4x + 3}} \text{ dx }\]
\[\int\frac{2x + 3}{\sqrt{x^2 + 4x + 5}} \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\left( \sin x - 2 \cos x \right)\left( 2 \sin x + \cos x \right)} \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{5 + 7 \cos x + \sin x} dx\]
\[\int\frac{3 + 4x - x^2}{\left( x + 2 \right) \left( x - 1 \right)} dx\]
\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right) \left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]
\[\int\frac{5 x^2 + 20x + 6}{x^3 + 2 x^2 + x} dx\]
Evaluate the following integral:
\[\int\frac{x^2}{1 - x^4}dx\]
\[\int\sqrt{\cot \text{θ} d } \text{ θ}\]
\[\int\frac{1}{\left( x^2 + 1 \right) \sqrt{x}} \text{ dx }\]
If \[\int\frac{\sin^8 x - \cos^8 x}{1 - 2 \sin^2 x \cos^2 x} dx\]
\[\int\frac{\cos 2x - 1}{\cos 2x + 1} dx =\]
\[\int\frac{1 - x^4}{1 - x} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\left( \sin^{- 1} x \right)^3}{\sqrt{1 - x^2}} \text{ dx }\]
\[\int\sin x \sin 2x \text{ sin 3x dx }\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{x^2 - a^2}} \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\sqrt{3 - 2x - x^2}} \text{ dx}\]
\[\int\frac{6x + 5}{\sqrt{6 + x - 2 x^2}} \text{ dx}\]
\[\int\left( 2x + 3 \right) \sqrt{4 x^2 + 5x + 6} \text{ dx}\]
\[\int\log \left( x + \sqrt{x^2 + a^2} \right) \text{ dx}\]
\[\int\frac{\log x}{x^3} \text{ dx }\]
\[\int\frac{x^5}{\sqrt{1 + x^3}} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\sin 4x - 2}{1 - \cos 4x} e^{2x} \text{ dx}\]
