Revision: भिंगे व त्यांचे उपयोग Science and Technology 1 [विज्ञान आणि तंत्रज्ञान १] SSC (Marathi Medium) 10th Standard Board Exam [इयत्ता १० वी] Maharashtra State Board

भिंगाची मुख्य नाभी व प्रकाशीय मध्य यांमधील अंतर म्हणजे नाभीय अंतर होय.

भिंगाच्या मुख्य अक्षाला समांतर असणारे प्रकाशकिरण अपवर्तनानंतर मुख्य अक्षावरील एका बिंदूवर अभिसारित होतात किंवा अशाप्रकारे अपसारित होतात, की जणू काही ते मुख्य अक्षावरील बिंदूपासून बाहेर पडत आहेत. या बिंदूला भिंगाची मुख्य नाभी असे म्हणतात.

भिंगाच्या दोन्ही वक्रता केंद्रांतून जाणारी काल्पनिक रेषा म्हणजे मुख्य अक्ष होय.

प्रकाशकिरण भिंगाच्या ज्या बिंदूतून जाताना विचलित होत नाही अशा मुख्य अक्षावरील बिंदूला भिंगाचे प्रकाशीय केंद्र म्हणतात.

भिंगाचा पृष्ठभाग ज्या गोलाचा भाग आहे, त्या गोलाच्या केंद्रास वक्रता केंद्र म्हणतात.

भिंगामुळे होणारे विशालन हे प्रतिमेच्या उंचीचे (h₂) वस्तूच्या उंचीशी (h₁) असणारे गुणोत्तर होय.

निरोगी डोळ्यापासून ज्या जास्तीत जास्त अंतरावर वस्तू असताना ती सुस्पष्टपणे व डोळ्यावर ताण न येता दिसू शकते त्या अंतराला सुस्पष्ट दृष्टीचे अधिकतम अंतर म्हणतात.

निरोगी डोळ्यापासून ज्या कमीत कमी अंतरावर वस्तू असताना ती सुस्पष्टपणे व डोळ्यावर ताण न येता दिसू शकते त्या अंतराला सुस्पष्ट दृष्टीचे लघुतम अंतर म्हणतात.

नाभीय अंतरात आवश्यकतेनुसार बदल करण्याच्या भिंगाच्या क्षमतेला समायोजन शक्ती म्हणतात.

आपल्या डोळ्यांसमोरून वस्तू दूर केल्यानंतरही 1/16 सेकंदापर्यंत प्रतिमेचा दृष्टिपटलावर परिणाम तसाच राहतो. काही काळ दृष्टिपटलावरील संवेदना टिकते, या परिणामाला दृष्टिसातत्य म्हणतात.