Advertisements
Advertisements
Question
ΔAMT ~ ΔAHE, ΔAMT मध्ये AM = 6.3 सेमी, ∠TAM = 50°, AT = 5.6 सेमी आणि `"AM"/"AH" = 7/5` तर ΔAHE काढा.
Advertisements
Solution
विश्लेषण:

आकृतीत दाखवल्याप्रमाणे,
समजा, A – H – M व A – E – T.
ΔAMT ~ ΔAHE ......[पक्ष]
∴ ∠TAM ≅ ∠EAH ....[समरूप त्रिकोणांचे संगत कोन]
`"AM"/"AH" = "MT"/"HE" = "AT"/"AE"` .....(i) [समरूप त्रिकोणांच्या संगत बाजू]
परंतु, `"AM"/"AH" = 7/5` .....(ii) [पक्ष]
∴ `"AM"/"AH" = "MT"/"HE" = "AT"/"AE" = 7/5` .....[(i) आणि (ii) वरून]
∴ ΔAMT च्या बाजू या ΔAHE च्या संगत बाजूंपेक्षा अधिक लांबीच्या आहेत.
∴ बाजू AH ची लांबी ही बाजू AM च्या लांबीच्या 7 समान भागांपैकी 5 भाग एवढी असेल. त्यामुळे, जर आपण त्यामुळे काढला, तर बिंदू H हा बाजू AM वर असून तो बिंदू A पासून 5 भाग एवढ्या अंतरावर असेल.
आता, बिंदू E हा किरण AT चा छेदनबिंदू असून H बिंदूतून जाणारी रेषा MT ला समांतर आहे.
ΔAHE हा ΔAMT चा इष्ट समरूप त्रिकोण आहे.
रचनेच्या पायऱ्या:
i. दिलेल्या मापाचा ΔAMT काढा. बाजू AM शी लघुकोन करणारा किरण AB काढा.
ii. कंपासमध्ये सोयीस्कर अंतर घेऊन किरण AB वर A1, A2, A3, A4, A5, A6 व A7 हे सात बिंदू असे दाखवा, की AA1 = A1A2 = A2A3 = A3A4 = A4A5 = A5A6 = A6A7.
iii. A7M जोडा. बिंदू A5 मधून A7M ला समांतर रेषा काढा. ही रेषा रेख AM ला बिंदू H मध्ये छेदते.
iv. H बिंदूतून बाजू TM ला समांतर रेषा काढा. ही रेषा व रेख AT यांच्या छेदनबिंदूला E नाव द्या. ΔAHE हा ΔAMT शी समरूप असणारा इष्ट त्रिकोण आहे.
APPEARS IN
RELATED QUESTIONS
ΔABC ∼ ΔLMN, ΔABC असा काढा, की AB = 5.5 सेमी, BC = 6 सेमी, CA = 4.5 सेमी आणि `"BC"/"MN" = 5/4` तर ΔABC व ΔLMN काढा.
ΔPQR ~ ΔLTR, ΔPQR मध्ये PQ = 4.2 सेमी, QR = 5.4 सेमी, PR = 4.8 सेमी आणि `"PQ"/"LT"` = `3/4` तर ΔPQR व ΔLTR काढा.
जर ΔABC ~ ΔLBN, ΔABC मध्ये AB= 5.1 सेमी, ∠B = 40°, BC = 4.8 सेमी, `"AC"/"LN" = 4/7` तर ΔABC व ΔLBN काढा.
पुढील उपप्रश्नासाठी चार पर्यायी उत्तरे दिली आहेत. त्यांपैकी अचूक पर्याय निवडून त्यांचे वर्णाक्षर लिहा.
व्यासाच्या अंत्यबिंदूतून वर्तुळाला काढलेल्या स्पर्शिका परस्परांना ______ असतात.
ΔABC ∼ ΔPBQ, ΔABC मध्ये , AB = 3 सेमी, ∠B = 90°, BC = 4 सेमी व त्रिकोणाच्या संगत बाजूंचे गुणोत्तर 7:4 असल्यास ΔPBQ काढा.
ΔSHR ∼ ΔSVU, ΔSHR मध्ये SH = 4.5 सेमी, HR = 5.2 सेमी, SR = 5.8 सेमी, `"HS"/"SV" = 3/5`, तर ΔSVU काढा.
ΔABC मध्ये, BC = 6 सेमी, ∠B = 45°, ∠A = 100°. ΔABC ∼ ΔPBQ. त्रिकोणाच्या संगत बाजूंचे गुणोत्तर 7:4 असल्यास ΔABC व ΔPBQ काढा.
ΔPQR ∼ ΔAQB, ΔPQR मध्ये, PQ = 3 सेमी, ∠Q = 90°, QR = 4 सेमी. त्रिकोणाच्या संगत बाजूंचे गुणोत्तर 7:5 असल्यास ΔAQB काढा.
ΔXYZ ∼ ΔPYR. ΔXYZ मध्ये, XY = 4.5 सेमी, ∠Y = 60°, YZ = 5.1 सेमी व `"XY"/"PY" = 4/7,` तर ΔXYZ व ΔPYR काढा.
चौरसाचा कर्ण `sqrt50` सेमी असून असे वर्तुळ काढा, की जे चौरसाच्या सर्व बाजूंना स्पर्श करेल. वर्तुळाची त्रिज्या मोजून लिहा.
