Advertisements
Advertisements
प्रश्न
O केंद्र व त्रिज्या 3 सेमी त्रिज्येच्या वर्तुळात वर्तुळाबाहेरील P बिंदूतून 4 सेमी लांबीचा रेख PA हा स्पर्शिकाखंड काढा.
Advertisements
उत्तर

कच्ची आकृती
आकृतीत दर्शवल्याप्रमाणे,
केंद्र O व त्रिज्या 3 सेमी असलेल्या वर्तुळाची PA ही स्पर्शिका आहे.
∴ OA ⊥ AP ….....[स्पर्शिका-त्रिज्या प्रमेय]
∴ ΔOAP मध्ये, ∠A = 90°
∴ OP2 = OA2 + AP2 ..............[पायथागोरसचे प्रमेय]
∴ = 32 + 42
∴ = 9 + 16
∴ = 25
∴ OP = 5 सेमी
∴ आपण वर्तुळाबाहेर P हा बिंदू अशाप्रकारे घेऊ, की OP = 5 सेमी आणि P वरून स्पर्शिका काढू.

रचनेच्या पायऱ्या:
- 3 सेमी त्रिज्येचे एक वर्तुळ काढा.
- बिंदू P असा घ्या, की OP = 5 सेमी
- रेख OP ला R बिंदूवर छेदणारा लंबदुभाजक काढा.
- केंद्र R व त्रिज्या OR घेऊन, वर्तुळाला बिंदू A वर छेदणारा कंस काढा.
- रेख AP काढा. रेख AP ही अपेक्षित स्पर्शिका आहे.
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
वर्तुळाबाहेरील बिंदूतून वर्तुळाला जास्तीत जास्त ______ स्पर्शिका काढता येतात.
त्रिज्या 3 सेमी असलेल्या वर्तुळास त्यावरील P या बिंदूतून स्पर्शिका काढा.
व्यासाच्या अंत्यबिंदूतून वर्तुळाला स्पर्शिका काढण्यासाठी खाली दिलेल्या सूचनांनुसार कृती करा.
| O केंद्र व त्रिज्या 3 सेमी असलेले वर्तुळ काढा. वर्तुळावर बिंदू A व B घेऊन व्यास AB काढा. |
| ↓ |
| किरण OA काढा. किरण OB काढा. |
| ↓ |
| किरण OA ला बिंदू A मधून लंब रेषा काढा. |
| ↓ |
| किरण OB ला बिंदू B मधून लंब रेषा |
केंद्र M व त्रिज्या 3.4 सेमी असलेल्या वर्तुळास त्यावरील P बिंदूतून स्पर्शिका काढा.
3 सेमी त्रिज्येचे वर्तुळ काढा. वर्तुळावरील कोणत्याही एका बिंदूतून जाणारी स्पर्शिका काढा.
रेख AB = 6.8 सेमी काढा. रेख AB व्यास असलेले वर्तुळ काढा. वर्तुळावर A व B व्यतिरिक्त बिंदू C घ्या. रेख AC व रेख CB काढा. ∠CAB चे माप लिहा.
P केंद्र असलेले वर्तुळ काढा. कंस AB हा 100° काढा. A व B मधून वर्तुळाला स्पर्शिका काढण्यासाठी खालील कृती करा.
| कोणतीही त्रिज्या व P केंद्र घेऊन वर्तुळ काढा. |
| ↓ |
| वर्तुळावर कोणताही एक बिंदू A घ्या. |
| ↓ |
| किरण PB असा काढा की ∠APB = 100° |
| ↓ |
| किरण PA ला A मधून लंब रेषा काढा. |
| ↓ |
| किरण PB ला B मधून लंब रेषा काढा. |
4.2 सेमी त्रिज्येचे वर्तुळ काढा. 120° मापाचा एक कंस PQ काढा. बिंदू P व बिंदू Q मधून वर्तुळाला स्पर्शिका काढा.
ΔABC असा काढा, की AB = 8 सेमी, BC = 6 सेमी, ∠B = 90°. रेख BD हा कर्ण AC ला लंब काढा. बिंदू B, D व A मधून जाणारे वर्तुळ काढा. तसेच रेषा BC ही वर्तुळाची स्पर्शिका आहे याचे स्पष्टीकरण द्या.
बिंदू P हा रेषा AB पासून 6 सेमी अंतरावर आहे. बिंदू P मधून जाणारे 4 सेमी त्रिज्येचे असे वर्तुळ काढा, की रेषा AB ही वर्तुळाची स्पर्शिका असेल.
