हिंदी

∫ Cot 5 X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int \cot^5 x  \text{ dx }\]
योग
Advertisements

उत्तर

∫ cot5 x dx
= ∫ cot4 x . cot x dx 

= ∫ (cosec2 x – 1)2 cot x dx
= ∫ (cosec4 x – 2 cosec2 x + 1) cot x dx

= ∫ cosec4 x . cot x dx – 2 ​∫ cot x . cosec2 x dx + ​∫ cot x dx
= ∫ cosec2 x . cosec2 x . cot x . dx – 2 ​∫ cot x cosec2 x dx + ∫​ cot x dx

=∫ (1 + cot 2 x) . cot x . cosec2 x dx – 2 ​∫ cot x cosec2 x dx + ​∫ cot x dx
= ∫ (cot x + cot3 x) cosec2 x dx – 2 ​∫ cot x cosec2 x dx + ​∫ cot x dx

Now, let I1= ∫ (cot x + cot3 x) cosec2 x dx – 2 ​∫ cot x cosec2 x dx
And I2= ∫ cot x dx
First we integrate I1

I1= ∫ (cot x + cot3 x) cosec2 x dx – 2 ​∫ cot x cosec2 x dx
Let cot x = t
⇒ – cosec2 x dx = dt

⇒ cosec2 x dx = – dt

I1= ∫ (t + t3) (– dt) – 2​∫ t (–dt)
= –∫(t + t3) + 2​∫t dt

\[= \left[ - \frac{t^2}{2} - \frac{t^4}{4} \right] + 2 . \frac{t^2}{2} + C_1 \]
\[ = \frac{t^2}{2} - \frac{t^4}{4} + C_1 \]
\[ = \frac{\cot^2 x}{2} - \frac{\cot^4 x}{4} + C_1\]

Now we integrate I2
I2= ∫ cot x dx

= \[\log\left| \sin x \right| + C_2\]

Now, ∫ cot5 x dx=I1 + I2]

\[- \frac{1}{4} \cot^4 x + \frac{1}{2} \cot^2 x + \log\left| \text{sin x }\right| + C_1 + C_2\]
\[- \frac{1}{4} \cot^4 x + \frac{1}{2} \cot^2 x + \log\left| \sin x \right| + C \left[ \therefore C = C_1 + C_2 \right]\]
shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.11 [पृष्ठ ६९]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.11 | Q 11 | पृष्ठ ६९

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{\cos x}{1 + \cos x} dx\]

If f' (x) = a sin x + b cos x and f' (0) = 4, f(0) = 3, f

\[\left( \frac{\pi}{2} \right)\] = 5, find f(x)
 

Write the primitive or anti-derivative of
\[f\left( x \right) = \sqrt{x} + \frac{1}{\sqrt{x}} .\]

 


\[\int\frac{2x + 3}{\left( x - 1 \right)^2} dx\]

\[\int\frac{2 - 3x}{\sqrt{1 + 3x}} dx\]

\[\int\frac{\cos^5 x}{\sin x} dx\]

\[\int\frac{\sin\sqrt{x}}{\sqrt{x}} dx\]

` ∫   tan   x   sec^4  x   dx  `


Evaluate the following integrals:

\[\int\frac{x^7}{\left( a^2 - x^2 \right)^5}dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sqrt{\sin^4 x + 4 \sin^2 x - 2}} dx\]

\[\int\frac{\cos x - \sin x}{\sqrt{8 - \sin2x}}dx\]

\[\int\frac{x - 1}{3 x^2 - 4x + 3} dx\]

\[\int\frac{2x}{2 + x - x^2} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\left( 3 \sin x - 2 \right) \cos x}{5 - \cos^2 x - 4 \sin x} dx\]

\[\int\frac{x + 2}{2 x^2 + 6x + 5}\text{  dx }\]

\[\int\frac{2x + 1}{\sqrt{x^2 + 2x - 1}}\text{  dx }\]

\[\int\frac{2x + 5}{\sqrt{x^2 + 2x + 5}} dx\]

\[\int\frac{1}{\cos x \left( \sin x + 2 \cos x \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{2 + \sin x + \cos x} \text{ dx }\]

` ∫    sin x log  (\text{ cos x ) } dx  `

\[\int e^x \left( \log x + \frac{1}{x^2} \right) dx\]

\[\int\frac{e^x}{x}\left\{ \text{ x }\left( \log x \right)^2 + 2 \log x \right\} dx\]

∴\[\int e^{2x} \left( - \sin x + 2 \cos x \right) dx\]

\[\int\frac{\sqrt{16 + \left( \log x \right)^2}}{x} \text{ dx}\]

\[\int\left( 2x - 5 \right) \sqrt{2 + 3x - x^2} \text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{x\left( x^n + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{1 + x + x^2 + x^3} dx\]

\[\int\frac{4 x^4 + 3}{\left( x^2 + 2 \right) \left( x^2 + 3 \right) \left( x^2 + 4 \right)} dx\]

\[\int\frac{\left( x - 1 \right)^2}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{x + 2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x}{\left( x - 3 \right) \sqrt{x + 1}} dx\]

\[\int\frac{1}{\cos x + \sqrt{3} \sin x} \text{ dx } \] is equal to

\[\int\frac{x^4 + x^2 - 1}{x^2 + 1} \text{ dx}\]

\[\int x\sqrt{2x + 3} \text{ dx }\]

\[\int \cos^5 x\ dx\]

\[\int \sin^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int \sin^{- 1} \left( 3x - 4 x^3 \right) \text{ dx}\]

\[\int\sqrt{\frac{1 - \sqrt{x}}{1 + \sqrt{x}}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x^2 + x + 1}{\left( x + 1 \right)^2 \left( x + 2 \right)} \text{ dx}\]

\[\int \sin^3  \left( 2x + 1 \right)  \text{dx}\]


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×