हिंदी

∫ X √ X 2 + a 2 + √ X 2 − a 2 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2}} dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

`∫   {x   dx}/{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2 }`
\[\text{Let x}^2 = t\]
\[ \Rightarrow 2x = \frac{dt}{dx}\]
\[ \Rightarrow \text{x dx }= \frac{dt}{2}\]
Now, `∫   {x   dx}/{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2 }`
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\sqrt{t + a^2} + \sqrt{t - a^2}}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\left( \sqrt{t + a^2} + \sqrt{t - a^2} \right)} \times \frac{\left( \sqrt{t + a^2} - \sqrt{t - a^2} \right)}{\left( \sqrt{t + a^2} - \sqrt{t - a^2} \right)}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{\left( \sqrt{t + a^2} - \sqrt{t - a^2} \right)}{\left( t + a^2 \right) - \left( t - a^2 \right)}dt\]
\[ = \frac{1}{4 a^2}\int \left( t + a^2 \right)^\frac{1}{2} dt - \frac{1}{4 a^2}\int \left( t - a^2 \right)^\frac{1}{2} dt\]
\[ = \frac{1}{4 a^2}\left[ \frac{\left( t + a^2 \right)^\frac{1}{2} + 1}{\frac{1}{2} + 1} \right] - \frac{1}{4 a^2}\left[ \frac{\left( t - a^2 \right)^\frac{1}{2} + 1}{\frac{1}{2} + 1} \right] + C\]
\[ = \frac{1}{6 a^2}\left[ \left( t + a^2 \right)^\frac{3}{2} - \left( t - a^2 \right)^\frac{3}{2} \right] + C\]
\[ = \frac{1}{6 a^2}\left[ \left( x^2 + a^2 \right)^\frac{3}{2} - \left( x^2 - a^2 \right)^\frac{3}{2} \right] + C\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.09 [पृष्ठ ५९]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.09 | Q 55 | पृष्ठ ५९

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\left( 3x\sqrt{x} + 4\sqrt{x} + 5 \right)dx\]

\[\int\frac{\left( 1 + x \right)^3}{\sqrt{x}} dx\] 

\[\int\frac{1}{\sqrt{x + 1} + \sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{\sqrt{2x + 3}} dx\]

\[\int \sin^2\text{ b x dx}\]

\[\int\frac{2 \cos 2x + \sec^2 x}{\sin 2x + \tan x - 5} dx\]

\[\int\frac{\left( 1 + \sqrt{x} \right)^2}{\sqrt{x}} dx\]

\[\int x^3 \sin x^4 dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 2 - x \right)^2 - 1}} dx\]

\[\int\frac{1}{2 x^2 - x - 1} dx\]

\[\int\frac{\sec^2 x}{1 - \tan^2 x} dx\]

\[\int\frac{\left( 3\sin x - 2 \right)\cos x}{13 - \cos^2 x - 7\sin x}dx\]

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + x + 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2x + 5}{\sqrt{x^2 + 2x + 5}} dx\]

\[\int\frac{1}{1 - 2 \sin x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{5 \cos x + 6}{2 \cos x + \sin x + 3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{3 + 4 \cot x} dx\]

\[\int\frac{8 \cot x + 1}{3 \cot x + 2} \text{  dx }\]

\[\int x e^{2x} \text{ dx }\]

`int"x"^"n"."log"  "x"  "dx"`

\[\int \cos^{- 1} \left( 4 x^3 - 3x \right) \text{ dx }\]

\[\int\frac{2x - 3}{\left( x^2 - 1 \right) \left( 2x + 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 1}{\left( x - 2 \right)^2 \left( x + 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{x}{\left( x - 1 \right)^2 \left( x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{2 x^2 + 7x - 3}{x^2 \left( 2x + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{5}{\left( x^2 + 1 \right) \left( x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 9}{x^4 + 81} \text{ dx }\]

 


\[\int\frac{x^2 - 3x + 1}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{2x + 3}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x}{\left( x - 3 \right) \sqrt{x + 1}} dx\]

\[\int\frac{\sin x}{3 + 4 \cos^2 x} dx\]

\[\int \sin^3 x \cos^4 x\ \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{x^2 + a^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sqrt{a} - \sqrt{x}}{1 - \sqrt{ax}}\text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{1 + 2 \cos x} \text{ dx }\]

\[\int {cosec}^4 2x\ dx\]


\[\int \tan^3 x\ \sec^4 x\ dx\]

\[\int\frac{\sin x + \cos x}{\sin^4 x + \cos^4 x} \text{ dx }\]

\[\int \tan^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{\sqrt{1 - \sin x}}{1 + \cos x} e^{- x/2} \text{ dx}\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×