हिंदी

∫ X √ X 2 + a 2 + √ X 2 − a 2 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2}} dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

`∫   {x   dx}/{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2 }`
\[\text{Let x}^2 = t\]
\[ \Rightarrow 2x = \frac{dt}{dx}\]
\[ \Rightarrow \text{x dx }= \frac{dt}{2}\]
Now, `∫   {x   dx}/{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2 }`
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\sqrt{t + a^2} + \sqrt{t - a^2}}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\left( \sqrt{t + a^2} + \sqrt{t - a^2} \right)} \times \frac{\left( \sqrt{t + a^2} - \sqrt{t - a^2} \right)}{\left( \sqrt{t + a^2} - \sqrt{t - a^2} \right)}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{\left( \sqrt{t + a^2} - \sqrt{t - a^2} \right)}{\left( t + a^2 \right) - \left( t - a^2 \right)}dt\]
\[ = \frac{1}{4 a^2}\int \left( t + a^2 \right)^\frac{1}{2} dt - \frac{1}{4 a^2}\int \left( t - a^2 \right)^\frac{1}{2} dt\]
\[ = \frac{1}{4 a^2}\left[ \frac{\left( t + a^2 \right)^\frac{1}{2} + 1}{\frac{1}{2} + 1} \right] - \frac{1}{4 a^2}\left[ \frac{\left( t - a^2 \right)^\frac{1}{2} + 1}{\frac{1}{2} + 1} \right] + C\]
\[ = \frac{1}{6 a^2}\left[ \left( t + a^2 \right)^\frac{3}{2} - \left( t - a^2 \right)^\frac{3}{2} \right] + C\]
\[ = \frac{1}{6 a^2}\left[ \left( x^2 + a^2 \right)^\frac{3}{2} - \left( x^2 - a^2 \right)^\frac{3}{2} \right] + C\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.09 [पृष्ठ ५९]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.09 | Q 55 | पृष्ठ ५९

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{x^6 + 1}{x^2 + 1} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{\sqrt{2x + 3}} dx\]

` ∫    cos  mx  cos  nx  dx `

 


\[\int\frac{\cos x}{2 + 3 \sin x} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{x \left( x + \log x \right)} dx\]

\[\int \sin^3 x \cos^5 x \text{ dx  }\]

` ∫  {1}/{a^2 x^2- b^2}dx`

\[\int\frac{\sin 2x}{\sqrt{\cos^4 x - \sin^2 x + 2}} dx\]

\[\int\frac{x + 2}{2 x^2 + 6x + 5}\text{  dx }\]

\[\int\frac{x^3}{x^4 + x^2 + 1}dx\]

\[\int\frac{x^3 + x^2 + 2x + 1}{x^2 - x + 1}\text{ dx }\]

\[\int\frac{3x + 1}{\sqrt{5 - 2x - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{\frac{1 - x}{1 + x}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\cos 2x + 3 \sin^2 x} dx\]

\[\int\frac{1}{p + q \tan x} \text{ dx  }\]

\[\int\frac{\log \left( \log x \right)}{x} dx\]

\[\int\frac{x + \sin x}{1 + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int x^2 \sin^{- 1} x\ dx\]

\[\int\frac{x^2 \tan^{- 1} x}{1 + x^2} \text{ dx }\]

\[\int \cos^{- 1} \left( 4 x^3 - 3x \right) \text{ dx }\]

\[\int e^x \sec x \left( 1 + \tan x \right) dx\]

\[\int e^x \left[ \sec x + \log \left( \sec x + \tan x \right) \right] dx\]

\[\int e^x \left( \frac{\sin x \cos x - 1}{\sin^2 x} \right) dx\]

\[\int x^2 \sqrt{a^6 - x^6} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x + 1}{x \left( 1 + x e^x \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 9}{x^4 + 81} \text{ dx }\]

 


\[\int\frac{\left( x - 1 \right)^2}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 2x + 2 \right) \sqrt{x + 1}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{\sin^2 x}{\cos^4 x} dx =\]

\[\int\frac{x^3}{\left( 1 + x^2 \right)^2} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{x^2 - a^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sin x \left( 2 + 3 \cos x \right)} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{a^2 + x^2} \text{ dx }\]

\[\int\left( 2x + 3 \right) \sqrt{4 x^2 + 5x + 6} \text{ dx}\]

\[\int\frac{\log \left( 1 - x \right)}{x^2} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x^5}{\sqrt{1 + x^3}} \text{ dx }\]

\[\int x\sqrt{\frac{1 - x}{1 + x}} \text{ dx }\]

\[\int \sec^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{x}{x^3 - 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{5 x^4 + 12 x^3 + 7 x^2}{x^2 + x} dx\]


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×