Advertisements
Advertisements
प्रश्न
अनुस्वार वापरून लिहा.
बम्ब - ______
Advertisements
उत्तर
बम्ब - बंब
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
पुढील वाक्प्रचाराचा अर्थ लिहून वाक्यात उपयोग करा :
चौवाटा पांगणे
शब्दसमूहांचा अर्थ स्पष्ट करा :
- बावनकशी सोने- _________
- सोन्याची खाण - __________
- करमाची रेखा - ___________
- चतकोर चोपडी - _________
तक्ता पूर्ण करा.
अर्थपूर्ण, अमर्याद, वाङ्मयीन, कलाकृती, शिल्प, आठवण, अजोड, शक्त
| विशेषणे | विशेष्ये |
कंसातील सूचनेनुसार बदल करा.
डोंगराच्या कुशीत वसले होते ते गाव! (अधोरेखित शब्दाचा समानार्थी शब्द लिहून वाक्य पुन्हा लिहा.)
खालील शब्दसमूहापासून सामासिक शब्द बनवा.
चुकीची शिस्त-
सूचनेप्रमाणे कृती करा.
पक्ष्यांना घराकडे जाण्याची चाहूल लागते. (या अर्थाचे पाठातील वाक्य शोधा.)
अधोरेखित शब्दाविषयी खालील माहिती भरून तक्ता पूर्ण करा.
रमेशचा भाऊ शाळेत गेला.
खाली दिलेल्या शब्दांतून नाम व विशेषणे ओळखून त्यांच्या योग्य जोड्या लावा.
| हिरवी, सावली, डोंगर, राने, निळे, दाट |
| नामे | विशेषणे |
खालील वाक्यातील शब्दयोगी अव्यये ओळखा.
पुण्याहून महाडकडे जाणाऱ्या रस्त्यावर हिरवी झाडी आहे.
समूहदर्शक शब्दाची यादी करा.
उदा. धान्याची रास
लाकडाची -
खालील शब्दाचा वापर करून प्रत्येकी एक वाक्य तयार करा.
रौद्र रूप
‘बे’ हा उपसर्गलावून खालील शब्द तयार करा व लिहा.
पर्वा-
कवितेतील यमक जुळणाऱ्या शब्दाच्या जोड्या शोधून लिहा.
अलगूज-
खालील वाक्यातील नामांना अधोरेखित करा.
सरिता व फरिदा चांगल्या मैत्रिणी आहेत.
खालील वाक्यातील क्रियाविशेषण अव्यय अधोरेखित करा.
मंदा लिहिताना नेहमी चुका करते.
खालील शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
हसणे ×
परीक्षा असल्यामुळे मुले अभ्यासात ______ झाली.
खालील चित्राला दोन-दोन विशेषणे लावा.
वस्तू आणि वास्तू या दोन शब्दांतील लेखनामध्ये फक्त ‘काना’ दिल्याने फरक पडतो; परंतु अर्थामध्ये खूप फरक आहे. खाली दिलेल्या शब्दाचे अर्थ शोधा. लिहा.
उदा., (१) वस्तू - जिन्नस, नग (२) वास्तू - घर
कप - काप
वस्तू आणि वास्तू या दोन शब्दांतील लेखनामध्ये फक्त ‘काना’ दिल्याने फरक पडतो; परंतु अर्थामध्ये खूप फरक आहे. खाली दिलेल्या शब्दाचे अर्थ शोधा. लिहा.
उदा., (१) वस्तू - जिन्नस, नग (२) वास्तू - घर
खरे - खारे
हिमालय ______ पर्वत आहे.
खालील शब्दाचे समानार्थी शब्द लिहा.
आई −
खालील शब्दाचे अनेकवचन लिहा.
माती -
खालील वाक्यात (? ! ‘-’ ‘‘-’’ . ,) घालून वाक्य पुन्हा लिहा.
आवडले का तुला पुस्तक आई म्हणाली.
खालील वाक्यात (? ! ‘-’ ‘‘-’’ . ,) घालून वाक्य पुन्हा लिहा.
गणू म्हणाला अग आई उद्या सुट्टी आहे असे दिनूने सांगितले म्हणून मी शाळेत गेलो नाही
पाठामध्ये दुखणेकरी हा शब्द आलेला आहे. दुखणेकरी म्हणजे सतत आजारी पडणारी व्यक्ती. खाली काही वाक्प्रचार व म्हणी दिलेल्या आहेत. शिक्षक व पालक यांच्याशी चर्चा करून त्यांचा अर्थ समजून घ्या. त्यांचा वाक्यांत उपयोग करा.
चोरावर मोर -
'गुलगुलीत बिछाना' याप्रमाणे खाली दिलेल्या चौकोनांतील शब्दांच्या जोड्या जुळवा.
| 'अ' गट | 'ब' गट |
| १. टवटवीत | अ. जेवण |
| २. चमचमीत | आ. डोळे |
| ३. ठणठणीत | इ. दगड |
| ४. बटबटीत | ई. भाजी |
| ५. मिळमिळीत | उ. आरोग्य |
| ६. गुळगुळीत | ऊ. फूल |
खालील वाक्यातील शब्दयोगी अव्यय अधोरेखित करा.
मुलांनी फुगेवाल्याभाेवती गर्दी केली.
खालील वाक्यातील शब्दयोगी अव्यय अधोरेखित करा.
आमचा कुत्रा मला नेहमी मित्राप्रमाणे भासतो.
खालील शब्दाचे समानार्थी शब्द "मुक्या प्राण्यांची कैफियत" या पाठातून शोधून लिहा.
नातेवाईक -
खालील विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
रंक × ______
ओळखा पाहू!
हात आहेत; पण हालवत नाही. - ______
खालील शब्दाला कवितेत आलेली विशेषणे लिहा.
...... - घर.
खालील चौकोनांतील अक्षरांमध्ये शब्दयोगी अव्यये लपलेली आहेत. उभ्या, आडव्या, तिरप्या पद्धतीने अक्षरे घेऊन शब्दयोगी अव्यये बनवा व दिलेल्या जागेत लिहा.
धोधो पाऊस पडत होता ______ मुले पटांगणावर खेळत होती.
______! एक अक्षरही बोलू नकोस.
खालील वाक्यात योग्य नामे लिहा.
माझ्या दप्तरात ______, ______, ______ या वस्तू आहेत.
खालील शब्दसमूह वाचा. त्यातील क्रियापदे ओळखा. त्याखाली रेघ ओढा.
पक्षी बाहेर आले.
वाचा. समजून घ्या.
(१) वाक्य पूर्ण झाल्यावर . असे चिन्ह देतात. . या चिन्हाला पूर्णविराम म्हणतात.
(२) वाक्यात जेव्हा प्रश्न विचारलेला असतो, तेव्हा वाक्याच्या शेवटी ? असे चिन्ह देतात. ? या चिन्हाला प्रश्नचिन्ह म्हणतात.
(३) वाक्य वाचताना शब्दानंतर आपण थोडे थांबतो. तसेच वाक्यात आलेल्या वस्तू/नावांची यादी वाचताना प्रत्येक शब्दानंतर आपण थोडे थांबतो, तेव्हा त्या शब्दानंतर , असे चिन्ह देतात. , चिन्हाला स्वल्पविराम म्हणतात.
वाक्ये वाचा. क्रिया कोणती ते लिहा. क्रिया करणारी व्यक्ती कोण ते ओळखा. योग्य रकान्यात '✓' अशी खूण करा.
| वाक्ये | क्रिया | क्रिया करणारी व्यक्ती | ||
| पुरुष | स्त्री | इतर | ||
| शिवानी पाचवीत शिकते. | शिकते | ✓ | ||
| आईने पैसे मोजले. | ||||
| भाऊने कपडयांच्या घडया केल्या. | ||||
| बाबांनी आईला पैसे दिले. | ||||
| दामूकाकांनी खिशातून पैसे काढले. | ||||
| पिलू घरटयात बसले. | ||||
विरुद्ध अर्थाचे शब्द माहीत करून घ्या. लिहा.
चढणे × ______
खालील शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
आवड × ______
खालील शब्दासाठी पाठातील विशेषण शोधा.
| विशेषणे | विशेष्य |
| ______ | जागा |
पर-सवर्णाने लिहा.
चंचल - ______
खाली दिलेल्या शब्दाला (क्रियापदाला) ‘ईव’ प्रत्यय जोडून विशेषणे तयार करा व त्याच्यासाठी समर्पक विशेष्य शोधून लिहा.
उदा., आखणे - आखीव - आखीव कागद.
ऐकणे
खालील उदाहरण अभ्यासा व तक्ता पूर्ण करा.
तू माउलीहून मयाळ। चंद्राहूनि शीतल।
पाणियाहूनि पातळ। कल्लोळ प्रेमाचा।।
| उपमेय | उपमान | समान गुण |
| तू (परमेश्वर/गुरू) | ||
| चंद्र | ||
| पातळपणा |
खाली दिलेल्या शब्दाचा उपसर्ग बदलून विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
सुपीक ×
खालील ओळी वाचा व समजून घ्या.
| उदा., ‘‘नित्याचेच दु:ख होते उशागती बसलेले ... तोच अवचित आले सुख ठोठावीत दार।’’ (कृ. ब. निकुम्ब) |
- वरील ओळींमधील अचेतन गोष्टी कोणत्या?
- अचेतन गोष्टी कोणत्या क्रिया करतात?
- अचेतन गोष्टी ज्या क्रिया करतात त्या मानवी आहेत का?
खालील वाक्यात योग्य विरामचिन्हे वापरून वाक्य पुन्हा लिहा.
आई म्हणाली सोनम चल लवकर उशीर होत आहे
खाली दिलेले उदाहरण वाचा. त्यातील भाव समजून घ्या व त्यातील रसाचे नाव लिहा.
‘‘ओढ्यांत भालु ओरडती
वाऱ्यात भुते बडबडती
डोहात सावल्या पडती’’
पर्यायी वाक्प्रचारांचा खाली दिलेल्या वाक्यात योग्य उपयोग करा.
शालेय स्नेहसंमेलनात प्राचीने स्टेजवर पहिले पाऊल टाकले.
खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दाचे लिंग बदलून वाक्य पुन्हा लिहा.
नर्तकीचे नृत्य प्रेक्षणीय होते.
खालील वाक्प्रचाराचा योग्य अर्थ शोधा व लिहा.
नाळ तुटणे-
खालील शब्दाच्या अर्थातील फरक समजून घ्या व त्याचा स्वतंत्र वाक्यात उपयोग करा.
कृतज्ञ-कृतघ्न
खालील वाक्प्रचाराचा योग्य अर्थ लिहा.
रया जाणे.
अधोरेखित केलेल्या अर्थाचा वाक्प्रचार पाठातून शोधून लिहा.
आवाक्याबाहेरचे काम समीरने सन्मार्गाने पूर्ण केले.
खाली दिलेल्या शब्दांमधून अचूक शब्द ओळखा:
कठीण/कठीन/कठिण/कटीन
