Advertisements
Advertisements
Question
अनुस्वार वापरून लिहा.
बम्ब - ______
Advertisements
Solution
बम्ब - बंब
APPEARS IN
RELATED QUESTIONS
शब्दाच्या शेवटी 'क' असलेले चार शब्द लिहाः
उदा., 'उत्तेजक'
खालील शब्दांना उपसर्ग व प्रत्यय लावून शब्द तयार करा.
उदा., वाद-विवाद, संवाद, निर्विवाद, वादक, वादी
(अ) अर्थ -
(आ) कृपा -
(इ) धर्म -
(ई) बोध -
(उ) गुण -
संवेदनशून्य’ शब्दांसारखे नकारार्थी भावदर्शक चार शब्द लिहा.
अधोरेखित शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द लिहून अर्थबदल न करता वाक्य पुन्हा लिहा.
नव्या जगाची जीवनशैली माणूसपणाशी जवळीक साधत नाही.
अधोरेखित शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द लिहून अर्थबदल न करता वाक्य पुन्हा लिहा.
मनुष्य हा प्रेमाच्या आधारावर जगू शकतो.
केवल वाक्ये, मिश्र वाक्ये आणि संयुक्त वाक्ये यांची पाठातील प्रत्येकी दोन-दोन उदाहरणे शोधून लिहा.
खालील वाक्प्रचारांचा अर्थ लिहून वाक्यांत उपयोग करा.
कडेलोट होणे -
खालील शब्दसमूहांचा वाक्यांत उपयोग करा.
अभ्यासाचे डोंगर पेलणे-
खालील वाक्यात अधोरेखित शब्दाऐवजी पाठात आलेले योग्य वाक्प्रचार शोधून वाक्य पुन्हा लिहा.
आपल्या शाळेचे नाव वाईट होऊ नये, म्हणून प्रत्येक विद्यार्थ्याने काळजी घ्यायला हवी.
खालील ओळीमधील उपमेय, उपमान, साधर्म्यदर्शक शब्द व साधर्म्यदर्शक गुण ओळखा व अलंकाराचे नाव द्या.
गरगर फिरे विमान हलवुनि
पंख उडत नभी हे पक्षीच जणू महान
खालील शब्दसमूहापासून सामासिक शब्द तयार करा.
| शब्दसमूह | सामासिक शब्द |
| प्रत्येक घरी |
खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दाचे वचन बदलून वाक्य पुन्हा लिहा.
घराभोवती दिव्यांचा झगमगाट पाहायला सारे गाव लोटले.
खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.
गावोगाव-
अधोरेखित शब्दाविषयी खालील माहिती भरून तक्ता पूर्ण करा.
सुट्टीत तो मित्रांशी खेळतो.
खालील गटातील लेखननियमानुसार योग्य असलेला शब्द लिहा.
खालील वाक्य वाचा व त्याआधारे तक्ता पूर्ण करा.
सांगली हे महाराष्ट्रातले एक गाव आहे.
‘बे’ हा उपसर्गलावून खालील शब्द तयार करा व लिहा.
पर्वा-
खालील तक्त्यात विरामचिन्हांची नावे लिहून, त्यांचा वापर करून वाक्ये तयार करा.
| विरामचिन्हे | नावे | वाक्य |
| , | ||
| . | ||
| ; | ||
| ? | ||
| ! | ||
| ' ' | ||
| " " |
खालील शब्दाना कवितेतील शब्द शोधा.
पावा-
‘जोडशब्द’ लिहा.
आले-
खालील शब्दाचे समानार्थी शब्द लिहा.
शेत -
खालील वाक्प्रचाराचा वाक्यात उपयोग करा.
गहिवरून येणे -
खालील वाक्यातील अधोरेखित शब्दांमधील नामे, सर्वनामे, विशेषणे, क्रियापदे रिकाम्या चौकटींत भरा.
सर्वांचेच चेहरे उजळले होते.
| नाम | सर्वनाम | विशेषण | क्रियापद |
खालील वाक्याचे वचन बदलून वाक्ये पुन्हा लिहा.
उदा., भिंत कोसळली - भिंती कोसळल्या.
मला कविता आठवली.
‘गैर’ हा उपसर्ग लावून तयार होणारे शब्द लिहा.
‘बिन’ हा उपसर्ग लावून तयार होणारे शब्द लिहा.
खालील शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
दूरवर ×
खालील शब्दाचे विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
पुढे ×
खालील चित्राला दोन-दोन विशेषणे लावा.
खालील शब्दांचे लिंग ओळखा व वचन बदला.
| शब्द | लिंग | वचन |
| उदा., घर | नपुंसकलिंगी | घरे |
| भिंत | स्त्रीलिंगी | भिंती |
| चेहरा | पुल्लिंगी | चेहरे |
| निवारा | ||
| आई | ||
| डोंगर | ||
| हवा | ||
| आजोबा |
वस्तू आणि वास्तू या दोन शब्दांतील लेखनामध्ये फक्त ‘काना’ दिल्याने फरक पडतो; परंतु अर्थामध्ये खूप फरक आहे. खाली दिलेल्या शब्दाचे अर्थ शोधा. लिहा.
उदा., (१) वस्तू - जिन्नस, नग (२) वास्तू - घर
तार - तारा
वस्तू आणि वास्तू या दोन शब्दांतील लेखनामध्ये फक्त ‘काना’ दिल्याने फरक पडतो; परंतु अर्थामध्ये खूप फरक आहे. खाली दिलेल्या शब्दाचे अर्थ शोधा. लिहा.
उदा., (१) वस्तू - जिन्नस, नग (२) वास्तू - घर
खरे - खारे
खालील वाक्यातील काळ ओळखा.
मी गावाला जाईन -
खालील शब्दाचे समानार्थी शब्द लिहा.
मातृभूमी -
खालील शब्दाचे अनेकवचन लिहा.
दागिना -
खालील वाक्यात (? ! ‘-’ ‘‘-’’ . ,) घालून वाक्य पुन्हा लिहा.
माझे काका मुंबईला राहतात
विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
हित ×
विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
निकृष्ट ×
खालील शब्दाचे समानार्थी शब्द "मुक्या प्राण्यांची कैफियत" या पाठातून शोधून लिहा.
नातेवाईक -
उष्णगरम, थंडगार, पालापाचोळा या शब्दांतील दोन्ही शब्द एकाच अर्थाचे आहेत, असे शब्द शोधा व लिहा.
खाली दिलेल्या शब्दाचे पहिले अक्षर बदलून कंसात दिलेल्या अर्थाचा शब्द बनवा.
उदा., खजूर (कामगार) - मजूर
समता (माया) -
खाली दिलेल्या शब्दाचे पहिले अक्षर बदलून कंसात दिलेल्या अर्थाचा शब्द बनवा.
उदा., खजूर (कामगार) - मजूर
कडक (रस्ता) - ......
खाली दिलेल्या चौकटींत म्हणी लपलेल्या आहेत, त्या ओळखा व लिहा.
खालील चित्र पाहून आपल्या भावना व्यक्त करणारी वाक्ये लिहा.
विरुद्ध अर्थाचे शब्द माहीत करून घ्या. लिहा.
मावळणे × ______
खालील परिच्छेद वाचा. त्यातील नामे, सर्वनामे, विशेषणे व क्रियापदे ओळखा.
| खूप दिवसांनी अन्वर आज बागेत खेळायला गेला होता. त्याला त्याचा जिवाभावाचा मित्र इरफान दिसला. त्या दोघांना एकमेकांना पाहून खूप आनंद झाला. त्यांनी एकमेकांबरोबर मनमुराद गप्पा मारल्या. त्यानंतर त्या दोघांनी बॅडमिंटनही खेळले. घरी जाताना अन्वर इरफानला म्हणाला, ‘‘मित्रा, आज आपण खूप दिवसांनी भेटलो. मला खूप आनंद झाला आहे. तू नव्हतास तर मला अजिबात करमत नव्हतं.’’ त्यावर इरफानने त्याचा हात हातात घेतला आणि म्हणाला, ‘‘मित्रा, उद्यापासून आपण दररोज बागेत भेटायचं आणि भरपूर खेळायचं.’’ |
खालील शब्दासाठी पाठातील विशेषण शोधा.
| विशेषणे | विशेष्य |
| ______ | झरा |
खालील उदाहरणे वाचा व अभ्यासा.
- मुलांनी आईवडिलांची आज्ञा पाळावी.
- आई गावाहून चार पाच दिवसांत परत येईल.
- दूरच्या प्रवासात सोबत अंथरूण पांघरूण घ्यावे.
(१) अधोरेखित शब्दांत किती पदे आहेत?
(२) दोन्ही पदे महत्त्वाची वाटतात काय?
दोन्ही पदे महत्त्वाची - द्‌वंद्‌व समास वैशिष्ट्ये - समासाचा विग्रह आणि, व, अथवा, किंवा या समुच्चयबोधक उभयान्वयी अव्ययांनी नाहीतर वा, किंवा, अथवा या विकल्पबोधक उभयान्वयी अव्ययांनी करतात.
| (१) इतरेतर द्‌वंद्‌व | (२) वैकल्पिक द्‌वंद्‌व | (३) समाहार द्‌वंद्‌व |
| दोन्ही पदे महत्त्वाची. विग्रह - आणि, व या समुच्च्यबोधक उभयान्वयी अव्ययांनी करावा. |
दोन्ही पदे महत्त्वाची. विग्रह वा, किंवा, अथवा अशा विकल्प बोधक उभयान्वयी अव्ययांनी करावा. |
दोन्ही पदे महत्त्वाची. दोन्ही पदांसोबत त्याच प्रकारच्या इतर पदांचा समावेश (समाहार) गृहीत धरलेला असतो. |
| उदा., कृष्णार्जुन कृष्ण आणि अर्जुन |
उदा., खरेखोटे खरे किंवा खोटे |
उदा., भाजीपाला भाजी व इतर गोष्टी |
अनुस्वार वापरून लिहा.
गोन्धळ - ______
खालील उदाहरण वाचा व समजून घ्या.
उदा., नयनकमल हे उघडित हलके जागी हो जानकी।
(१) वरील उदाहरणातील उपमेय - ______
(२) वरील उदाहरणातील उपमान - ______
खाली दिलेल्या शब्दाला (क्रियापदाला) ‘ईव’ प्रत्यय जोडून विशेषणे तयार करा व त्याच्यासाठी समर्पक विशेष्य शोधून लिहा.
उदा., आखणे - आखीव - आखीव कागद.
राखणे
खालील उदाहरण अभ्यासा व तक्ता पूर्ण करा.
तू माउलीहून मयाळ। चंद्राहूनि शीतल।
पाणियाहूनि पातळ। कल्लोळ प्रेमाचा।।
| उपमेय | उपमान | समान गुण |
| तू (परमेश्वर/गुरू) | ||
| चंद्र | ||
| पातळपणा |
खाली दिलेल्या शब्दाचा उपसर्ग बदलून विरुद्धार्थी शब्द लिहा.
दुश्चिन्ह ×
खाली दिलेले उदाहरण वाचा. त्यातील भाव समजून घ्या व त्यातील रसाचे नाव लिहा.
‘‘लाडका बाळ एकुलता फाशीची शिक्षा होता
कवटाळुनि त्याला माता।
अति आक्रोशें, रडते केविलवाणी
भेटेन नऊ महिन्यांनी’’
खाली दिलेले उदाहरण वाचा. त्यातील भाव समजून घ्या व त्यातील रसाचे नाव लिहा.
‘‘असावा सुंदर चॉकलेटचा बंगला
चॉकलेटच्या बंगल्याला टॉफीचं दार
पेपरमिंटच्या अंगणात फुलं लाल लाल’’
कंसांत दिलेल्या सूचनेप्रमाणे वाक्याचे रूपांतर करा.
मुलांनी आईवडिलांची आज्ञा पाळावी. (आज्ञार्थी करा.)
