Question

पुढील कवितेच्या आधारे सूचनेनुसार कृती करा.

१) आकृतिबंध पूर्ण करा.  (२)

२) उत्तरे लिहा.  (२)

1. मुलगी खेळत असलेले ठिकाण - ______
2. कवयित्री जेथून पाहते ती जागा - ______

तापलेल्या उन्हाच्या आडोशाला बसून खेळते आहे एक मुलगी केव्हाची. मी पाहत राहते तिला माझ्या घराच्या झरोक्यातून. ती मांडीवर घेते बाहुलीला एका हातानं थोपटत तिला, चढवते आधण भाताचं भातुकलीतल्या इवल्याशा गॅसवर. बाजूला खेळतो आहे मुलगा हातात चेंडू घेऊन खूप उंच उडवून चेंडू नेमका झेलतो तो हातात. मुलगी पाहत राहते कौतुकानं त्याच्याकडे. अचानक बाजूला ठेवून बाहुलीला ती जवळ जाते त्याच्या. मुलगा दाखवतो तिला, आपलं कसब पुन्हा एकदा. मुलगी चेंडू मागते त्याच्याकडे तेव्हा तो हसून म्हणतो, 'तू भाजी बनव छानपैकी पाल्याची.' ती म्हणते, 'मी दोन्ही करू शकते एकाच वेळी. तू करशील?' मुलगा देतो चेंडू तिच्या हातात. उंच उडवलेला चेंडू आभाळाला शिवून नेमका येऊन पडतो तिच्या ओंजळीत. मुलगा पाहत राहतो आश्चर्यचकित. तशी हसून म्हणते ती, 'आता तू.' मांडी घालून मुलगा बसतो गॅससमोर. दोन्ही हातांनी थोपटत झोपवतो बाहुलीला प्रथम; मग शोधतो पातेलं भाजीसाठी... हळूहळू शिकेल तोही आपलं कसब दाखवतानाच घर सांभाळणं तापलेल्या उन्हाच्या आडोशाला बसून. माझ्या घराच्या झरोक्यातून दिसतं आहे एक आश्वासक चित्र उद्याच्या जगाचं जिथं खेळले जातील सारेच खेळ एकत्र. भातुकलीतून प्रवेशताना वास्तवात हातात हात असेल दोघांचाही ज्यावर सहज विसावेल बाहुली आणि चेंडू जोडीनं.

३) पुढील काव्यपंक्तींचा सरळ अर्थ लिहा.  (२)

भातुकलीतून प्रवेशताना वास्तवात
हातात हात असेल दोघांचाही
ज्यावर सहज विसावेल बाहुली आणि चेंडू जोडीन

४) पुढील काव्यपंक्तींतून व्यक्त झालेला विचार तुमच्या शब्दांत लिहा.   (२)

हळूहळू शिकेल तोही
आपलं कसब दाखवतानाच घर सांभाळणं
तापलेल्या उन्हाच्या आडोशाला बसून

Answer 1

१)

मुलगी भातुकलीच्या खेळामध्ये करत असणारी कामे
बाहुलीला मांडीवर झोपवत आहे.	भात शिजवण्यासाठी टोपात भाताचे आधण ठेवत आहे.

२)

1. मुलगी खेळत असलेले ठिकाण - आडोसा
2. कवयित्री जेथून पाहते ती जागा - घराचा झरोका

३) भातुकलीच्या लुटुपुटु स्वप्नाळू जगातून वास्तवात प्रवेश करताना या दोन्ही मुलांचा हात एकमेकांच्या हातात असेल. ज्या हातांवर बाहुली आणि चेंडू दोन्ही स्नेहाने, सहज एकत्र विसावलेले असतील.

४) ‘आश्वासक चित्र’ या कवितेतून कवयित्री नीरजा यांनी भविष्यातील स्त्री-पुरुष समानतेविषयीचे आश्वासक चित्र रेखाटले आहे. कवयित्री येथे सकारात्मक चित्र साकार करत म्हणते, की आपले कौशल्य दाखवता दाखवता तापलेल्या उन्हात आडोशाला सावलीमध्ये बसून तो मुलगा हळूहळू घर सांभाळायलाही शिकेल. भूतकाळातील असमानतेची दरी भविष्यकाळात नष्ट होईल आणि स्त्री-पुरुष समानता निर्माण होईल हा विचार या काव्यपंक्तींतून व्यक्त झाला आहे.