Advertisements
Advertisements
Question
4.2 सेमी त्रिज्येचे वर्तुळ काढा. 120° मापाचा एक कंस PQ काढा. बिंदू P व बिंदू Q मधून वर्तुळाला स्पर्शिका काढा.
Advertisements
Solution
विश्लेषण:
समजा, O हे वर्तुळाचे केंद्र आहे.
येथे, ∠POQ = m(कंस PQ) ....…[लघुकंसाच्या मापाची व्याख्या]
∴ ∠POQ = 120° काढल्यानंतर आपल्याला 120° मापाचा कंस PQ मिळतो.
रेषा l आणि रेषा m या वर्तुळाच्या स्पर्शिका आहेत.
रेषा l ⊥ रेख OP आणि रेषा m ⊥ रेख OQ ...…[स्पर्शिका-त्रिज्या प्रमेय]
∴ स्पर्शिका l व m, मिळवण्याकरता रेख OP व रेख OQ ला अनुक्रमे बिंदू P व Q वर लंब काढा.

रचनेच्या पायऱ्या:
- केंद्र O असलेले 4.2 सेमी त्रिज्येचे एक वर्तुळ काढा.
- किरण OP व OQ अशाप्रकारे काढा, की ∠POQ = 120°. (बिंदू P व बिंदू Q वर्तुळावर असणे आवश्यक)
- किरण OP ला बिंदू P वर लंब असणारी रेषा l काढा.
- किरण OQ ला बिंदू Q वर लंब असणारी रेषा m काढा.
रेषा l आणि m या वर्तुळाच्या अपेक्षित स्पर्शिका आहेत.
APPEARS IN
RELATED QUESTIONS
2.7 सेमी त्रिज्या असलेले वर्तुळ काढा. या वर्तुळाला त्यावरील बिंदूतून स्पर्शिका काढा.
पुढील उपप्रश्नासाठी चार पर्यायी उत्तरे दिली आहेत. त्यांपैकी अचूक पर्याय निवडून त्यांचे वर्णाक्षर लिहा.
वर्तुळावरील बिंदूतून वर्तुळाला ______ स्पर्शिका काढता येतील.
पुढील उपप्रश्नासाठी चार पर्यायी उत्तरे दिली आहेत. त्यांपैकी अचूक पर्याय निवडून त्यांचे वर्णाक्षर लिहा.
वर्तुळकेंद्राचा वापर करून वर्तुळाला वर्तुळावरील बिंदूतून स्पर्शिका काढण्यासाठी खालीलपैकी कोणत्या प्रमेयाचा उपयोग होतो ?
त्रिज्या 3 सेमी असलेल्या वर्तुळास त्यावरील P या बिंदूतून स्पर्शिका काढा.
केंद्र M व त्रिज्या 3.4 सेमी असलेल्या वर्तुळास त्यावरील P बिंदूतून स्पर्शिका काढा.
रेख AB 6 सेमी व्यास असलेले वर्तुळ काढा. व्यासाच्या अंत्यबिंदूतून वर्तुळाला स्पर्शिका काढा.
O केंद्र व 3 सेमी त्रिज्या असलेले वर्तुळ काढा. वर्तुळकेंद्रातून जाणाऱ्या छेदिकेवर वर्तुळकेंद्राच्या विरुद्ध बाजूस वर्तुळकेंद्रापासून 7 सेमी अंतरावर बिंदू P व बिंदू P घ्या. बिंदू P व बिंदू Q मधून वर्तुळाला स्पर्शिका काढा.
4 सेमी त्रिज्या असलेल्या वर्तुळाला वर्तुळाच्या बाहेरील बिंदूतून दोन स्पर्शिका अशा काढा, की त्या स्पर्शिकांमधील कोन 60° असेल.
O केंद्र व त्रिज्या 3 सेमी त्रिज्येच्या वर्तुळात वर्तुळाबाहेरील P बिंदूतून 4 सेमी लांबीचा रेख PA हा स्पर्शिकाखंड काढा.
3.5 सेमी त्रिज्येचे वर्तुळ काढा. वर्तुळाला दोन स्पर्शिका अशा काढा, की त्या एकमेकींना लंब असतील.
