Question

खालील विषयावर 120 ते 150 शब्दांत निबंध लिहा.

परीक्षा रद्द झाल्या तर....

मुद्दे - शालेय जीवनातील सुखद क्षण - मैत्री, दंगामस्ती आनंद - अभ्यासात आवड मात्र परीक्षा नको - रद्द झाल्यास तणावरहीत अभ्यास - उत्तीर्ण - अनुत्तीर्ण ताणच नाही - पण याचे दुष्परिणाम - परीक्षांचे महत्त्व - परीक्षा तर हव्यात, मग त्या कशा?

Answer 1

परीक्षा रद्द झाल्या तर...

शालेय जीवन हे आपल्या आयुष्यातील सर्वात सुखद आणि आनंदाचे क्षण असतात. शाळेचा पहिला दिवस, नवीन पुस्तकांचा सुवास, मधल्या सुटीतील दंगामस्ती आणि मित्रांसोबतचा डबा... हे सर्व आठवले की आजही मन प्रसन्न होते. शाळेत शिकायला, प्रयोग करायला आणि मैदानावर खेळायला आम्हा विद्यार्थ्यांना खूप आवडते. अभ्यासाची गोडी असते, पण जेव्हा ‘परीक्षा’ हा शब्द कानावर पडतो, तेव्हा मात्र पोटात गोळा येतो. मग मनात विचार येतो की, ‘खरंच, परीक्षा रद्द झाल्या तर?’

जर परीक्षा रद्द झाल्या, तर विद्यार्थ्यांच्या आयुष्यातील सर्वात मोठा तणाव कायमचा निघून जाईल. रात्रभर जागून केलेला अभ्यास, निकालाची भीती आणि टक्केवारीची स्पर्धा यातून आमची सुटका होईल. तणावमुक्त वातावरणात आम्ही केवळ ज्ञानासाठी अभ्यास करू शकू. ‘उत्तीर्ण की अनुत्तीर्ण’ हा ताणच उरणार नाही, त्यामुळे प्रत्येक विद्यार्थी आपल्या आवडीचे विषय आनंदाने वाचू शकेल. अभ्यासाचे ओझे न वाटता तो एक आनंददायी प्रवास वाटू लागेल.

परंतु, नाण्याला दुसरी बाजूही असते. परीक्षा पूर्णपणे रद्द होण्याचे काही गंभीर दुष्परिणामही होऊ शकतात. जर परीक्षाच नसतील, तर विद्यार्थ्यांच्या गुणवत्तेचे मूल्यमापन कसे होणार? स्पर्धेअभावी अभ्यासातील गांभीर्य कमी होईल आणि मुले आळशी बनण्याची शक्यता असते. कोणाला किती समजले आणि कोणाची प्रगती किती झाली, हे मोजण्याचे कोणतेही साधन उरणार नाही. भविष्यात नोकरी किंवा उच्च शिक्षणासाठी निवड करताना मोठी अडचण निर्माण होईल.

म्हणूनच, परीक्षा तर हव्यातच, पण त्या कशा असाव्यात हा महत्त्वाचा प्रश्न आहे. परीक्षा केवळ घोकंपट्टीवर आधारित नसाव्यात. त्या विद्यार्थ्यांच्या कल्पकता, बुद्धिमत्ता आणि उपयोजनावर आधारित असाव्यात. वर्षाच्या शेवटी एकदाच परीक्षा घेण्यापेक्षा, वर्षभर विविध उपक्रम आणि प्रात्यक्षिकांच्या माध्यमातून मूल्यमापन झाले, तर परीक्षेची भीती वाटणार नाही. थोडक्यात, परीक्षा या ‘भय’ नसून ‘प्रगतीची संधी’ असायला हव्यात.