Question

फरक स्पष्ट करा.

प्रत्यक्ष कर व अप्रत्यक्ष कर

Answer 1

	प्रत्यक्ष कर	अप्रत्यक्ष कर
१.	प्रत्यक्ष कर हा करदात्याच्या उत्पन्न आणि संपत्तीवर दिला जातो.	अप्रत्यक्ष कर हा वस्तू व सेवांवर लागू केला जातो.
२.	ज्या व्यक्तीवर हा कर लागू होतो, त्याच्यावरच कराचा भार पडतो. हा कर हस्तांतरित करणे शक्य नसते.	करदात्याकडून (म्हणजेच उत्पादक) कराचा भार इतरांवर हस्तांतरित करता येऊ शकतो.
३	प्रत्यक्ष कराचा कराघात व करभार एकाच व्यक्तीवर पडतो.	अप्रत्यक्ष कराचा कराघात व करभार निरनिराळ्या व्यक्तींवर/घटकांवर पडतो.
४	उदा. वैयक्तिक उत्पन्न कर, संपत्ती कर इत्यादी.	उदा. वस्तू व सेवा कर (GST) (भारतात जवळजवळ सर्व अप्रत्यक्ष करांऐवजी हा वापरला जातो), कस्टम ड्युटी.

Answer 2

अ. क्र.	फरकाचा मुद्दा	प्रत्यक्ष कर	अप्रत्यक्ष कर
१.	अर्थ	करदात्याच्या उत्पन्न किंवा मालमत्तेवर थेट भरला जाणारा कर.	वस्तू आणि सेवांवर लावला जाणारा कर.
२.	कराचा भार	कराचा भार दुसऱ्यावर सोपवता (Shift) येत नाही.	कराचा भार दुसऱ्यावर (उदा. ग्राहकावर) सोपवता येतो.
३.	आघात आणि परिणाम	कराचा आघात आणि परिणाम एकाच व्यक्तीवर होतो.	कराचा आघात आणि परिणाम वेगवेगळ्या व्यक्तींवर होतो.
४.	भरणा करण्याची पद्धत	करदात्याद्वारे थेट सरकारला भरला जातो.	वस्तू आणि सेवांची खरेदी किंवा विक्री करताना भरला जातो.
५.	उदाहरणे	आयकर (Income Tax), संपत्ती कर (Wealth Tax).	वस्तू आणि सेवा कर (GST), सीमा शुल्क (Customs Duty).