Advertisements
Advertisements
Question
अधोलिखितं पद्यांशं पठित्वा प्रद्तप्रश्नान् संस्कृतेन उत्तरत।
| पिता यच्छति पुत्राय बाल्ये विद्याधनं महत्। पिताऽस्य किं तपस्तेपे इत्युक्तिस्तत्कृतज्ञता।। |
(i) एकपदेन उत्तरत। (केवलं प्रश्नद्वयम्) 1
(क) पिता कदा विद्याधनं यच्छति?
(ख) पिता कस्मै विद्याधनं यच्छति?
(ग) क: तपः तेपे?
(ii) पूर्णवाक्येन उत्तरत। (केवलं प्रश्नद्वयम्) 2
(क) का उक्ति: कृतज्ञता?
(ख) पिता पुत्राय कीदृशं विद्याधनं यच्छति?
(ग) पिता पुत्राय बाल्ये कीदृशं धनं यच्छति?
(iii) निर्देशानुसारम् उत्तरत। (केवलं प्रश्नद्वयम्) 2
(क) 'सुताय' इति पदस्य पर्यायपदं किम्?
(ख) 'महत्' इति पदस्य विशेष्यपदं किम्?
(ग) 'यच्छति' इति पदस्य कर्तृपदं किम्?
Advertisements
Solution
(i)
(क) बाल्ये
(ख) पुत्राय
(ग) पिता
(ii)
(क) सा उक्तिः कृतज्ञता।
(ख) पिता पुत्राय महत् विद्याधनं यच्छति।
(ग) पिता पुत्राय बाल्ये महत् विद्याधनं यच्छति।
(iii)
(क) पुत्राय
(ख) विद्याधनम्
(ग) पिता
APPEARS IN
RELATED QUESTIONS
एकपदेन उत्तरं लिखत -
पिता पुत्राय बाल्ये किं यच्छति?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
आत्मनः श्रेयः इच्छन् नरः कीदृशं कर्म न कुर्यात्?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
वाचि का भवेत्?
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
संसारे विद्वांसः ज्ञानचक्षुर्भिः नेत्रवन्तः कथ्यन्ते।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
जनकेन सुताय शैशवे विद्याधनं दीयते।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
तत्त्वार्थस्य निर्णयः विवेकेन कर्तु शक्यः।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
आत्मकल्याणम् इच्छन् नरः परेषाम् अनिष्टं न कुर्यात्।
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
मन्दमतिः कीदृशं फल खादति?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
कियन्ति सुखानि इच्छति?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
सः केभ्यः अहितं न कुर्यात्?
मञ्जूषायाः तद्भावात्मकसूक्ती: विचित्य अधोलिखितकथन समक्षं लिखत -
आचारः प्रथमो धर्मः
|
आचारेण तु संयुक्तः सम्पूर्णफलभाग्भवेत्। मनसि एकं वचसि एकं कर्मणि एकं महात्मनाम। विद्याधनं सर्वधनप्रधानम्। सं वो मनांसि जानताम। विद्याधनं धनं श्रेष्ठं तन्मूलमितरद्धनम्। आचारप्रभवो धर्मः सन्तश्चाचारलक्षणाः। |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(सुधीः, निधिः, मन्दधीः)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| विमूढधीः | ...... |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(कृपणता, कृतघ्नता, कातरता)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| कृतज्ञता | ...... |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| धर्म प्रददाति इति (ताम) | ..... | उपपदतत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| न कातरः | ...... | नञ् तत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| विमूढा धीः यस्य | ...... | बहुब्रीहिः |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
प्रभूतम - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
श्रेयः - ______,______,______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
चक्षुष् - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
