Question

अधोलिखितं गद्यांशं पठित्वा प्रदत्तप्रश्नानाम्‌ उत्तराणि संस्कृतेन लिखत:

ज्वालमालाकुलाः अश्वाः प्राणत्राणाय इतस्ततः अधावन्‌। तेषु केचिद्‌ दग्धाः केचिद्‌ अर्धदग्धाः केचन च पञ्चत्वं गताः। दग्धां हयशालां विज्ञाय सविषादः राजा शालिहोत्रज्ञान्‌ वैद्यान्‌ आहूय अपृच्छत्‌ - ‘हा! दग्धाः मे घोटकाः कथं रक्षणीयाः? सपदि उपायः क्रियताम्‌।’ ‘यथोचितं क्रियताम्‌’ इति राजादेशं श्रुत्वा सर्वे भयत्रस्ताः कपयः अचिन्तयन्‌ - ‘हा! हताः वयम्‌। अवधीरिताः अस्माभिः गुरुजनोपदेशाः।

(i) एकपदेन उत्तरत: (केवलं प्रश्नद्वयम्‌) 1

(क) के प्राणत्राणाय इतस्ततः अधावन्‌?

(ख) राजादेशं श्रुत्वा कीदृशाः कपयः अचिन्तयन्‌?

(ग) शालिहोत्रज्ञान्‌ वैद्यान्‌ आहूय कः अपृच्छत्‌?

(ii) पूर्णवाक्येन उत्तरत: (केवलं प्रश्नद्वयम्‌) 2

(क) यदा अश्वाः प्राणत्राणाय अधावन्‌ तदा किम्‌ अभवत्‌?

(ख) कपयः किम्‌ अचिन्तयन्‌?

(ग) राजा किमर्थं वैद्यान्‌ आहूय अपृच्छत्‌?

(iii) निर्देशानुसारम्‌ उत्तरत: (केवलं प्रश्नद्वयम्‌) 2

(क) ‘अश्वाः’ इति कर्तृपदस्य क्रियापदं किम्‌?

(ख) ‘हयशालां’ इति पदस्य किं विशेषणपदं प्रयुक्तम्‌?

(ग) ‘वानराः’ इति पदस्य किं पर्यायपदं प्रयुक्तम्‌?

Answer 1

(i) 

(क) अश्वाः

(ख) भयत्रस्ताः

(ग) राजा

(ii) 

(क) यदा अश्वाः प्राणत्राणाय अधावन्‌ तदा तेषु केचिद्‌ दग्धाः केचिद्‌ अर्धदग्धाः केचन च पञ्चत्वं गताः।

(ख) कपयः अचिन्तयन्‌ - ‘हा! हताः वयम्‌। अवधीरिताः अस्माभिः गुरुजनोपदेशाः।’

(ग) दग्धां हयशालां विज्ञाय सविषादः राजा घोटकानां रक्षणाय वैद्यान्‌ आहूय अपृच्छत्‌।

(iii) 

(क) अधावन्‌

(ख) दग्धाम्‌

(ग) कपयः