मराठी
महाराष्ट्र राज्य शिक्षण मंडळएस.एस.सी (मराठी माध्यम) इयत्ता १० वी

जर एका अंकगणिती श्रेढीच्या तिसऱ्या व आठव्या पदांची बेरीज ७ असेल आणि सातव्या व 14 व्या पदांची बेरीज - 3 असेल, तर 10 वे पद काढा. - Mathematics 1 - Algebra [गणित १ - बीजगणित]

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

जर एका अंकगणिती श्रेढीच्या तिसऱ्या व आठव्या पदांची बेरीज ७ असेल आणि सातव्या व 14 व्या पदांची बेरीज - 3 असेल, तर 10 वे पद काढा.

बेरीज
Advertisements

उत्तर

या अंकगणिती श्रेढीचे, पहिले पद 'a' आणि सामाईक फरक 'd' मानू.

दिलेल्या पहिल्या अटीनुसार, तिसऱ्या व आठव्या पदांची बेरीज 7 आहे.

t3 + t8 = 7

∴ a + (3 - 1)d + a + (8 - 1)d = 7  ....[∵ tn = a + (n - 1)d]

∴ a + 2d + a + 7d = 7

∴ 2a + 9d = 7      .....(i)

दिलेल्या दुसऱ्या अटीनुसार, सातव्या व चौदाव्या पदांची बेरीज - 3 आहे.

t7 + t14 = - 3

∴ a + (7 - 1)d + a + (14 - 1)d = - 3

∴ a + 6d + a + 13d = - 3

∴ 2a + 19d = - 3     ....(ii)

समीकरण (ii) मधून समीकरण (i) वजा करून,

2a + 19d = - 3
2a + 9d =  7
-     -        -  
10d  = - 10

d = `(- 10)/10` = - 1

d = - 1 ही किंमत समीकरण (i) मध्ये ठेवून,

2a + 9d = 7

∴ 2a + 9(- 1) = 7

∴ 2a - 9 = 7

∴ 2a = 7 + 9 = 16

∴ a = `16/2` = 8

tn = a + (n - 1)d

∴ t10 = 8 + (10 - 1)(- 1) 

= 8 + 9 × (- 1)

= 8 - 9

∴ t10 = - 1

∴ अंकगणिती श्रेढीचे 10 वे पद - 1 आहे.

shaalaa.com
अंकगणिती श्रेढीचे n वे पद (nth term of an A. P.)
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 3: अंकगणित श्रेढी - संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 3 [पृष्ठ ७९]

APPEARS IN

बालभारती Ganit 1 [Marathi] Standard 10 Maharashtra State Board
पाठ 3 अंकगणित श्रेढी
संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 3 | Q 6 | पृष्ठ ७९

संबंधित प्रश्‍न

खालील अंकगणिती श्रेढीचे 27 वे पद काढा.

9, 4, -1, -6, -11,...


15, 10, 5,… या अंकगणिती श्रेढीच्या पहिल्या 10 पदांची बेरीज _________ आहे.


पुढील उपप्रश्नासाठी चार पर्यायी उत्तरे दिली आहेत. त्यापैकी अचूक पर्याय निवडून त्याचे वर्णाक्षर लिहा.

1, 4, 7, 10, 13 ......... या अंकगणिती श्रेढीची पुढील दोन पदे ______ 


पुढील उपप्रश्नासाठी चार पर्यायी उत्तरे दिली आहेत. त्यापैकी अचूक पर्याय निवडून त्याचे वर्णाक्षर लिहा.

पहिली दोन पदे –3 आणि 4 असणाऱ्या अंकगणिती श्रेढीचा d = ?


पुढील उपप्रश्नासाठी चार पर्यायी उत्तरे दिली आहेत. त्यापैकी अचूक पर्याय निवडून त्याचे वर्णाक्षर लिहा.

0, –4, –8, –12 ......... या अंकगणिती श्रेढीमध्ये t2 = ? 


अंकगणिती श्रेढीच्या पहिल्या n पदांची बेरीज काढण्याचे सूत्र लिहा.


–940 ही संख्या, 50, 40, 30, 20 ......... या अंकगणिती श्रेढीचे कितवे पद आहे?

कृती: येथे, a = `square`, d = `square`, tn  = -940

सूत्रानुसार, tn = a + (n –1) d

-940 = `square`

n =  `square`


एका अंकगणिती श्रेढीमध्ये a = 2 व d = 3 आहेत, तर S12 काढा. 


12, 16, 20, 24......... या अंकगणिती श्रेढीचे 25 वे पद काढा.


`1/6, 1/4, 1/3` या क्रमिकेची पुढील 4 पदे शोधा आणि Sn काढा. 


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×