मराठी

∫ 1 5 + 7 Cos X + Sin X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{5 + 7 \cos x + \sin x} dx\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I }= \int \frac{1}{5 + 7 \cos x + \sin x} \text{ dx }\]
\[\text{ Putting cos x } = \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \text{ and  sin x }= \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}\]
\[ \Rightarrow I = \int \frac{1}{5 + 7 \left( \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \right) + \frac{2 \tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}}dx\]
\[ = \int \frac{\sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)}{5\left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right) + 7 - 7 \tan^2 \frac{x}{2} + 2 \tan \left( \frac{x}{2} \right)}dx\]
\[ = \int \frac{\sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)}{- 2 \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right) + 2 \tan \left( \frac{x}{2} \right) + 12}dx\]
\[\text{ Let tan }\left( \frac{x}{2} \right) = t\]
\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \text{ sec}^2 \left( \frac{x}{2} \right)dx = dt\]
\[ \Rightarrow \text{ sec}^2 \left( \frac{x}{2} \right)dx = 2dt\]
 `therefore I =∫   {2    dt}/{- 2 t^2 + 2t + 12} `
\[ = \int \frac{dt}{- t^2 + t + 6}\]
\[ = \int \frac{- dt}{t^2 - t - 6}\]
\[ = \int \frac{- dt}{t^2 - t + \left( \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2 - 6}\]
\[ = \int \frac{- dt}{\left( t - \frac{1}{2} \right)^2 - \frac{1}{4} - 6}\]
\[ = \int \frac{- dt}{\left( t - \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{5}{2} \right)^2}\]
\[ = \int \frac{dt}{\left( \frac{5}{2} \right)^2 - \left( t - \frac{1}{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{2 \times \frac{5}{2}}\text{ log }\left| \frac{\frac{5}{2} + t - \frac{1}{2}}{\frac{5}{2} - t + \frac{1}{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{5}\text{ log }\left| \frac{2 + t}{3 - t} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{5}\text{ log } \left| \frac{2 + \tan \frac{x}{2}}{3 - \tan \frac{x}{2}} \right| + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.23 [पृष्ठ ११७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.23 | Q 15 | पृष्ठ ११७

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\left\{ x^2 + e^{\log  x}+ \left( \frac{e}{2} \right)^x \right\} dx\]


\[\int\frac{\tan x}{\sec x + \tan x} dx\]

If f' (x) = x + bf(1) = 5, f(2) = 13, find f(x)


\[\int\sin x\sqrt{1 + \cos 2x} dx\]

\[\int \sin^2\text{ b x dx}\]

\[\int\frac{\sec x \tan x}{3 \sec x + 5} dx\]

` ∫  {sec  x   "cosec " x}/{log  ( tan x) }`  dx


\[\int\frac{\cos x}{2 + 3 \sin x} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sin 5x \sin 3x} dx\]

\[\int\frac{\log\left( 1 + \frac{1}{x} \right)}{x \left( 1 + x \right)} dx\]

\[\int \tan^{3/2} x \sec^2 \text{x dx}\]

\[\int\frac{\left( x + 1 \right) e^x}{\cos^2 \left( x e^x \right)} dx\]

\[\int\frac{e^{m \tan^{- 1} x}}{1 + x^2} dx\]

` ∫    \sqrt{tan x}     sec^4  x   dx `


\[\int \sin^3 x \cos^6 x \text{ dx }\]

\[\int\frac{x}{3 x^4 - 18 x^2 + 11} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{5 - 4x - 2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{7 - 3x - 2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{16 - 6x - x^2}} dx\]

\[\int\frac{e^x}{\sqrt{16 - e^{2x}}} dx\]

\[\int\frac{\sin 8x}{\sqrt{9 + \sin^4 4x}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 1 - x^2 \right)\left\{ 9 + \left( \sin^{- 1} x \right)^2 \right\}}} dx\]

` ∫  {x-3} /{ x^2 + 2x - 4 } dx `


\[\int\frac{x + 2}{2 x^2 + 6x + 5}\text{  dx }\]

\[\int\frac{\left( 1 - x^2 \right)}{x \left( 1 - 2x \right)} \text
{dx\]

\[\int\frac{2x + 1}{\sqrt{x^2 + 4x + 3}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{1 - \cot x} dx\]

\[\int\frac{3 + 2 \cos x + 4 \sin x}{2 \sin x + \cos x + 3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{3 + 4 \cot x} dx\]

\[\int x^2 \sin^2 x\ dx\]

 
` ∫  x tan ^2 x dx 

\[\int\frac{1}{x \log x \left( 2 + \log x \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x^4 + 3 x^2 + 1} \text{ dx }\]

Write the anti-derivative of  \[\left( 3\sqrt{x} + \frac{1}{\sqrt{x}} \right) .\]


\[\int \sec^4 x\ dx\]


\[\int \tan^3 x\ \sec^4 x\ dx\]

\[\int\frac{\log x}{x^3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{3x + 1}{\sqrt{5 - 2x - x^2}} \text{ dx }\]


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×