Advertisements
Chapters
प्रथम: अभ्यास: - सन्धयः:
(क): स्वरसन्धय:
(ख): व्यजञ्जनसन्धय:
(ग): विसर्गसन्धि:
द्वितीय: अभ्यास: - समासा:
(क): अव्ययीभाव समास:
(ख): तत्पुरुषा:
(ग): द्वन्द्वसमास:
▶ (घ): बहुव्रीहि:
तृतीय: अभ्यास: - प्रत्यया:
(क): कृत्प्रत्ययाः
(ख): तद्धितप्रत्यया:
Chapter (ग): स्त्रीप्रत्ययौ:
चतुर्थ: अभ्यास:
Chapter *: वाच्यम्
पञ्चम: अभ्यास:
Chapter *: सङ्ख्या
षष्ठ: अभ्यास
Chapter *: समयः
सप्तम: अभ्यास:
Chapter *: अव्ययानि
अष्टम: अभ्यास
Chapter *: अशुद्धिसंशोधनम्
नवम: अभ्यास: रचनात्मककार्यम्
Chapter (क): चित्रवर्णनम्
Chapter (ख): अनुच्छेदलेखनम्
Chapter (ग): पत्रलेखनम्
Chapter (घ): संवादलेखनम्
Chapter (ड़): कथापूर्तिः
दशम: अभ्यास:
Chapter *: अपठितावबोधनम्

Advertisements
Solutions for Chapter (घ): बहुव्रीहि:
Below listed, you can find solutions for Chapter (घ) of CBSE CBSE for संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १०.
CBSE solutions for संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० (घ) बहुव्रीहि: बहुव्रीहि: [Pages 58 - 59]
अधुना उदाहरणानि अनुसृत्य समस्तपदानि लिखत।
| विग्रहाः | समस्तपदानि |
| कृतं भोजनं येन स: (जन:) | ........ (........) |
अधुना उदाहरणानि अनुसृत्य समस्तपदानि लिखत।
| विग्रहाः | समस्तपदानि |
| पतितानि पर्णानि यस्मात् स: (वृक्ष:) | ........ (........) |
अधुना उदाहरणानि अनुसृत्य समस्तपदानि लिखत।
| विग्रहाः | समस्तपदानि |
| वीराः पुरुषाः यस्मिन् सः (ग्रामः) | ........ (........) |
अधुना उदाहरणानि अनुसृत्य समस्तपदानि लिखत।
| विग्रहाः | समस्तपदानि |
| अधीतं व्याकरणं येन स: (विद्वान्) | ........ (........) |
अधुना उदाहरणानि अनुसृत्य समस्तपदानि लिखत।
| विग्रहाः | समस्तपदानि |
| दश आननानि यस्य सः (रावणः) | ........ (........) |
अधोलिखिते अनुच्छेदे स्थूलाक्षरपदानां समस्तपदानि मञ्जूषायाः चित्वा रिक्तस्थानेषु लिखत।
| नतपृष्ठः, मरणशीलः, सिद्धार्थः, दुर्बलदृष्टिम्, उत्क्रान्तजीवितम्, विगतप्राणः। |
एकदा सिद्धः अर्थः यस्य सः ....... विहाराय नगरम् अगच्छत्। तत्र सः एकं रुग्णं दुर्बला दृष्टिः यस्य तम् ....... नरम् अपश्यत्। तस्य नतं पृष्ठं दृष्ट्वा सः अचिन्तयत् - किम् अहम् अपि एवमेव नतं पृष्ठं यस्य सः ....... भविष्यामि? ततः सः उत्क्रान्तं जीवितं यस्य तं ....... नरम् अपश्यत्। सः सारथिम् अपृच्छत् - अरे! किमर्थं जनाः एवं मनुष्यं बद्ध्वा नयन्ति। सारथिः उवाच - भगवन्! अयं तु विगताः प्राणाः यस्य सः ....... एव। सिद्धार्थः पृष्टवान् - भोः! - किम् अहम् अपि मरिष्यामि? सारथिः अवदत् - मरणं शीलं यस्य सः ....... संसारः। सिद्धार्थः तद् दृष्ट्वा विरक्तः जातः।
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| पतितं पर्णम् | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| पतितानि पर्णानि यस्मात् सः (वृक्षः) | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| पीतम् अम्बरम् | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| पीतम् अम्बरं यस्य सः | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| वृक्षम् आरूढः | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| वृक्षः आरूढः येन सः | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| दश आननानि | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| दश आननानि यस्य सः | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| कृतः अभिषेकः यस्य सः | ........ |
अधः कर्मधारयस्य बहुव्रीहिसमासस्य च कानिचित् विग्रहवाक्यानि प्रदत्तानि सन्ति। अत्र भेदम् अवगत्य समस्तपदानि रिक्तस्थानेषु लिखत।
| विग्रहवाक्यानि | समस्तपदानि |
| कृतः अभिषेकः | ........ |
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा लिखत -
नृपः विनयं शीलं यस्य सः आसीत्।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा लिखत -
कृष्णः वर्णः यस्य सः काकः अवदत्।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा लिखत -
बकः स्थितप्रज्ञः इव बहुकालपर्यन्तं जले तिष्ठति।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
जाज्वल्यमानं शरीरं यस्य स: मेष: अश्वशालां प्रविशति।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
प्रचण्डाः ज्वालाः यस्य सः अग्निः प्रसरति।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
बद्धः अञ्जलिः यस्य सः अर्जुनः नारदम् अवदत्।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
प्रतिहतान्तः करणः प्रच्छन्नभाग्यः अचिन्तयत।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
प्रतिहतान्तः करणः प्रच्छन्नभाग्यः अचिन्तयत।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
पश्चात्तापेन दग्धमानसः प्रच्छन्नभाग्यः सकरुणम् अक्रन्दत्।
रेखाङ्कितपदानां समस्तपदं विग्रहं वा लिखत।
द्वादशाः अक्षाः यस्मिन् तस्य संवत्सरस्य विषये इदमुच्यते।
CBSE solutions for संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० (घ) बहुव्रीहि: मिश्रितप्रश्ना: [Pages 60 - 62]
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
न उद्वेगकरं ........ वाक्यं वाङ्मयं तप उच्यते।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
अक्षरव्यक्तिः ...... इति एकः पाठकस्य गुणः।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
भारति! तव अयं कोशः अपूर्वः ..... विद्यते।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
विद्यया समं ..... चक्षुः नास्ति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
शुश्रूषाश्रवणादयः धियः गुणाः ..... सन्ति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
शीतलं च तत् सलिलं ...... पुरुषं प्रह्लादयति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
शिष्यः स्वमेधया ...... पादं गृह्णाति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
प्रियहितं ..... वाक्यमपि वाङ्मयं तपः कथ्यते।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
शारदा सर्वदा ..... भवति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
शक्रः आशया अन्वितः ..... राज्ञः समीपम् आगच्छत्।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
अहं भवन्मनोरथं ...... पूरयितुम् इच्छामि।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
राजा नीलोत्पलम् ...... इव एकं चक्षुः प्रायच्छत्।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
काकः क्रोधेन सहितं ..... राजहंसीं तर्जयति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
वायसः कटुभिः क्वणितैः ...... जनजागरणं करोति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
सर्वेषां महत्त्वं भवति समयम् अनतिक्रम्य ......।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
बकः अहिभुजं ..... मयूरम् आक्षिपति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
पिकः च काकः च, तयोः ..... भेदः वसन्तसमये ज्ञायते।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
मयूरः साट्टहासं ..... वदति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
मेघः अहः च निशा च, तयोः समाहारः ...... पाकशालां प्रविशति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
यूथपः ..... कपीन् वनं गन्तुं कथयति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
वानराः राज्ञः भवनं ..... त्यक्तुं न इच्छन्ति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
यथोचितं ..... क्रियताम् इति राजा आदिशत्।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
राजा शालिहोत्रं जानन्ति इति, तान् ..... वैद्यान् घोटकचिकित्सां कर्तुम् आह्वयति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
अनिच्छन् ..... अपि जनः पापं चरति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धेः नाशः ..... भवति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
युधिष्ठिरः साश्चर्यं ..... पृच्छति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
प्रचण्डाः ज्वालाः यस्य सः ..... अग्निः परितः प्रसरति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
कथं भवन्तौ सुष्ठु पन्थाः, तम् ..... परित्यज्य कुपथेन गन्तुं प्रवृत्तौ?
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
बालकाः नतोन्नते ..... मार्गे क्रीडन्ति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
विमूढधीः ..... परुषां वाचं वदति।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
सुधीः जनः धर्मं प्रददाति इति, ताम् ..... वाणीं वदेत्।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
अकातरः ..... मन्त्री परैः न परिभूयते।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
अरुणाचलप्रदेशः सूर्योदयस्य भूमिः ..... कथ्यते।
अधोलिखितवाक्येषु रेखाङ्कितपदानां समासं विग्रहं वा कृत्वा लिखत -
मिथुनः एकः विशिष्टराजपशुः ..... वर्तते।
उचितविकल्पं चिनुत -
ओरिया इति पर्वणि सेतोः निर्माणं ..... क्रियते।
सेतोर्निर्माणम्
सेतुनिर्माणम्
सेतूर्निर्माणम्
सेतोनिर्माणम्
ब्रह्मायुः ..... शतं वर्षाणि मन्यते।
ब्रह्मणम् आयुः
ब्रह्मणा आयुः
ब्रह्मणः आयुः
ब्रह्मणि आयुः
कालः सर्वं क्रियायाः कलापः, तम् ..... पश्यति।
क्रियाकलापः
क्रियाकलापेन
क्रियाकलापम्
क्रियाकलापाम्
गुरुवचनं ..... शिष्यैः उपादेयम्।
गुरुः वचनम्
गुरुणा वचनम्
गुरवे वचनम्
गुरोः वचनम्
जीवितं न अवद्यं ..... भवेत्।
अनवद्यम्
अवद्यः
अनवद्या
नावद्यम्
अधिगतानि तत्त्वानि येन सः ..... गुरुः भवति।
अधिगततत्त्वानि
अधिगततत्त्वः
अधिगततत्त्वम्
अधिगततत्त्वेन
कोष्ठकात् शुद्धम् उत्तरं चित्वा रिक्तस्थानानि पूरयत -
अनेन सदृशो महापुरुषः ______ नास्ति।
त्रिलोके
त्रिलोक्याम्
सः ______ फलानि खादति।
यथेच्छया
यथेच्छम्
______ सरः दृष्ट्वा कः न प्रसीदति?
विकसितपङ्कजः
विकसितपङ्कजम्
______ वेदान्तस्य प्रचारः कृतः।
स्वामिविवेकानन्देन
स्वामीविवेकानन्देन
रामः ______ धावति।
अनुमृगम्
अनुमृगः
सः पण्डितः ______ अस्ति।
विद्याधनः
विद्याधनम्
अधोलिखितान् सङ्केतान् आधृत्य वर्गप्रहेलिकायां रिक्तस्थानपूर्तिं कृत्वा समस्तपदानि रचयत -
| वामतः दक्षिणम् | उपरिष्टात् अधः |
| 1. जनानाम् अभावः | 1. निर्गता बाधा यस्याः सा |
| 2. वृक्षस्य समीपम् | 3. वृक्षस्य मूलम् |
| 6. द्वादश अक्षाः यस्मिन् तत् | 4. अहिं भुङ्क्ते इति तम् |
| 8. विमूढा धीः यस्य सः | 5. न कातरः |
| 9. शीतलं सलिलम् | 7. जलं ददाति इति |
| 11. पङ्क्तात् जायते इति | 10. चित्रेण सहितम् |
| 12. महान् देवः | 13. देवस्य आलयः |
| 15. अहः च रात्रिः च तयो समाहारः | 14. फलानि च पुष्पाणि च |
| 19. जले मग्नः | 15. रूपस्य योग्यम् |
| 20. पुस्तकानाम् आलयः | 16. राज्ञः पुत्रः |
| 21. सप्तानां पदानां समाहारः | 17. नखैः भिन्नः |
| 18. सप्तानाम् अह्नां समाहारः |

अधोलिखितानि समस्तपदानि समुचितेन विग्रहेण सह मेलयत -
| समासः | विग्रहः |
| यथा - सम्पूर्णघटः | विद्यया हीनः |
| वृक्षमूलम् | नीलम् कमलम् |
| कार्यनिपुणः | सम्पूर्णः घटः |
| प्रतिपदम् | पीतानि अम्बराणि यस्य सः |
| नीलकमलम् | वृक्षस्य मूलम् |
| पीताम्बरः | कार्येषु निपुणः |
| विद्याहीनः | पदं पदं प्रति |
Solutions for (घ): बहुव्रीहि:

CBSE solutions for संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० chapter (घ) - बहुव्रीहि:
Shaalaa.com has the CBSE Mathematics संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० CBSE solutions in a manner that help students grasp basic concepts better and faster. The detailed, step-by-step solutions will help you understand the concepts better and clarify any confusion. CBSE solutions for Mathematics संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० CBSE (घ) (बहुव्रीहि:) include all questions with answers and detailed explanations. This will clear students' doubts about questions and improve their application skills while preparing for board exams.
Further, we at Shaalaa.com provide such solutions so students can prepare for written exams. CBSE textbook solutions can be a core help for self-study and provide excellent self-help guidance for students.
Concepts covered in संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० chapter (घ) बहुव्रीहि: are .
Using CBSE संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० solutions बहुव्रीहि: exercise by students is an easy way to prepare for the exams, as they involve solutions arranged chapter-wise and also page-wise. The questions involved in CBSE Solutions are essential questions that can be asked in the final exam. Maximum CBSE संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० students prefer CBSE Textbook Solutions to score more in exams.
Get the free view of Chapter (घ), बहुव्रीहि: संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० additional questions for Mathematics संस्कृत मणिका द्वितीयो भाग कक्षा १० CBSE, and you can use Shaalaa.com to keep it handy for your exam preparation.
