हिंदी

∫ X + 1 X 2 + X + 3 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x + 1}{x^2 + x + 3} dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\int\frac{\left( x + 1 \right) dx}{x^2 + x + 3}\]
\[x + 1 = \frac{Ad}{dx}\left( x^2 + x + 3 \right) + B\]
\[x + 1 = A \left( 2x + 1 \right) + B\]
\[x + 1 = \text{ 2 Ax + A + B }\]

Comparing Coefficients of like powers of x

\[2A = 1\]
\[A = \frac{1}{2}\]
\[A + B = 1\]
\[\frac{1}{2} + B = 1\]
\[B = \frac{1}{2}\]
\[\left( x + 1 \right) = \frac{1}{2} \left( 2x + 1 \right) + \frac{1}{2}\]

\[Now, \int\frac{\left( x + 1 \right) dx}{x^2 + x + 3}\]
\[ = \int\frac{\frac{1}{2} \left( 2x + 1 \right)dx}{x^2 + x + 3} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + x + 3}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{\left( 2x + 1 \right)dx}{x^2 + x + 3} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + x + \left( \frac{1}{2} \right)^2 - \left( \frac{1}{2} \right)^2 + 3}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{\left( 2x + 1 \right)dx}{x^2 + x + 3} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{\left( x + \frac{1}{2} \right)^2 + 3 - \frac{1}{4}}\]
\[ = \frac{1}{2}\int\frac{\left( 2x + 1 \right) dx}{x^2 + x + 3} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{\left( x + \frac{1}{2} \right)^2 + \left( \frac{\sqrt{11}}{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{2} \text{ log }\left| x^2 + x + 3 \right| + \frac{1}{2} \times \frac{2}{\sqrt{11}} \text{ tan}^{- 1} \left( \frac{x + \frac{1}{2}}{\frac{\sqrt{11}}{2}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{2} \text{ log }\left| x^2 + x + 3 \right| + \frac{1}{\sqrt{11}} \text{ tan}^{- 1} \left( \frac{2x + 1}{\sqrt{11}} \right) + C\]

 

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.19 [पृष्ठ १०४]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.19 | Q 2 | पृष्ठ १०४

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\left( \frac{m}{x} + \frac{x}{m} + m^x + x^m + mx \right) dx\]

\[\int\frac{5 \cos^3 x + 6 \sin^3 x}{2 \sin^2 x \cos^2 x} dx\]

` ∫  {cosec x} / {"cosec x "- cot x} ` dx      


If f' (x) = a sin x + b cos x and f' (0) = 4, f(0) = 3, f

\[\left( \frac{\pi}{2} \right)\] = 5, find f(x)
 

\[\int\frac{x}{\sqrt{x + a} - \sqrt{x + b}}dx\]

\[\int 5^{x + \tan^{- 1} x} . \left( \frac{x^2 + 2}{x^2 + 1} \right) dx\]

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2}} dx\]

 ` ∫   1 /{x^{1/3} ( x^{1/3} -1)}   ` dx


` ∫  sec^6   x  tan    x   dx `

\[\int \cos^7 x \text{ dx  } \]

\[\int\frac{1}{\sqrt{1 + 4 x^2}} dx\]

 


\[\int\frac{1}{x^2 - 10x + 34} dx\]

\[\int\frac{\cos x}{\sqrt{4 + \sin^2 x}} dx\]

\[\int\frac{a x^3 + bx}{x^4 + c^2} dx\]

\[\int\frac{x^2 + x + 1}{x^2 - x} dx\]

\[\int\frac{1}{4 \cos^2 x + 9 \sin^2 x}\text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{4 \sin^2 x + 5 \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2}{2 + \sin 2x}\text{ dx }\]

\[\int x^2 \text{ cos x dx }\]

` ∫    sin x log  (\text{ cos x ) } dx  `

\[\int\frac{x^2 \tan^{- 1} x}{1 + x^2} \text{ dx }\]

\[\int \cos^3 \sqrt{x}\ dx\]

\[\int e^x \left( \frac{\sin 4x - 4}{1 - \cos 4x} \right) dx\]

\[\int\frac{\sqrt{1 - \sin x}}{1 + \cos x} e^{- x/2}  \text{ dx }\]

\[\int x\sqrt{x^4 + 1} \text{ dx}\]

\[\int\sqrt{3 - x^2} \text{ dx}\]

\[\int\frac{2x}{\left( x^2 + 1 \right) \left( x^2 + 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 6x - 8}{x^3 - 4x} dx\]

\[\int\frac{3}{\left( 1 - x \right) \left( 1 + x^2 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\cos x \left( 5 - 4 \sin x \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 9}{x^4 + 81} \text{ dx }\]

 


\[\int\frac{x^2 + 1}{x^4 + 7 x^2 + 1} 2 \text{ dx }\]

If \[\int\frac{\sin^8 x - \cos^8 x}{1 - 2 \sin^2 x \cos^2 x} dx\]


The primitive of the function \[f\left( x \right) = \left( 1 - \frac{1}{x^2} \right) a^{x + \frac{1}{x}} , a > 0\text{ is}\]


\[ \int\left( 1 + x^2 \right) \ \cos 2x \ dx\]


\[\int \sec^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{\cot x + \cot^3 x}{1 + \cot^3 x} \text{ dx}\]

\[\int\frac{3x + 1}{\sqrt{5 - 2x - x^2}} \text{ dx }\]


\[\int\frac{\cos^7 x}{\sin x} dx\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×