हिंदी
महाराष्ट्र स्टेट बोर्डएसएससी (मराठी माध्यम) १० वीं कक्षा

P(6,-6), Q(3,-7) आणि R(3,3) यांतून जाणाऱ्या वर्तुळाच्या केंद्राचे निर्देशक काढा.

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

P(6,-6), Q(3,-7) आणि R(3,3) यांतून जाणाऱ्या वर्तुळाच्या केंद्राचे निर्देशक काढा. 

योग
Advertisements

उत्तर

समजा, O(h, k) हा बिंदू P, Q व R मधून जाणाऱ्या वर्तुळाचा केंद्रबिंदू आहे.

OP = OQ ......[एकाच वर्तुळाच्या त्रिज्या]

∴ `sqrt((h - 6)^2 + [k - (-6)]^2) = sqrt((h - 3)^2 + [k - (-7)]^2)` ....[अंतराच्या सूत्रानुसार]

∴ (h - 6)2 + [k - (-6)]2 = (h - 3)2 + [k - (-7)]......[दोन्ही बाजूंचे वर्ग करून]

∴ (h - 6)2 + (k + 6)2 = (h - 3)2 + (k + 7)

∴ h2 - 12h + 36 + k2 + 12k + 36 = h2 - 6h + 9 + k2 + 14k + 49 

∴ 6h + 2k = 14

∴ 3h + k = 7  ...(i) [दोन्ही बाजूंना 2 ने भागून]

OP = OR ......[एकाच वर्तुळाच्या त्रिज्या]

∴ `sqrt((h - 6)^2 + [k - (-6)]^2) = sqrt((h - 3)^2 + (k - 3)^2)` ....[अंतराच्या सूत्रानुसार]

∴ (h - 6)2 + [k - (-6)]2 = (h - 3)2 + (k - 3)......[दोन्ही बाजूंचे वर्ग करून]

∴ (h - 6)2 + (k + 6)2 = (h - 3)2 + (k - 3)2

∴ h2 - 12h + 36 + k2 + 12k + 36 = h2 - 6h + 9 + k2 - 6k + 9 

∴ 6h - 18k = 54

∴ 3h - 9k = 27 .....(ii) [दोन्ही बाजूंना 2 ने भागून]

समीकरण (i) मधून (ii) वजा करून, 

3h + k = 7
3h - 9k = 27
-    +      -
10k = -20

∴ k = `(-20)/10 = -2`

k ची किंमत समीकरण (i) मध्ये ठेवून,

3h + k = 7

∴ 3h - 2 = 7

∴ 3h = 9

∴ h = `9/3 = 3`

∴ वर्तुळाच्या केंद्राचे निर्देशक (3, -2) आहेत.  

shaalaa.com
अंतराचे सूत्र (Distance Formula)
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 5: निर्देशक भूमिती - संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 5 [पृष्ठ १२३]

APPEARS IN

बालभारती Ganit 2 [Marathi] Standard 10 Maharashtra State Board
अध्याय 5 निर्देशक भूमिती
संकीर्ण प्रश्नसंग्रह 5 | Q 20. | पृष्ठ १२३

संबंधित प्रश्न

जर बिंदू L(x, 7) आणि M(1, 15) यातील अंतर 10 असेल, तर x ची किंमत काढा.


A(4, -1), B(6, 0), C(7, -2) आणि D(5, -3) हे चौरसाचे शिरोबिंदू आहेत हे दाखवा.


खालील बिंदूंना जोडणारे रेषाखंड त्रिकोण तयार करू शकतील का? त्रिकोण तयार झाल्यास त्याचा बाजूंवरून होणारा प्रकार सांगा.

L(6, 4) , M(-5, -3) , N(-6, 8) 


बिंदू P(–1, 1) आणि बिंदू Q(5, –7) आहेत. तर बिंदू P आणि Q मधील अंतर ______ 


बिंदू A(–3, 4) आणि आरंभबिंदू O यांमधील अंतर काढा.


A(7, 5) आणि B(2, 5) तर या दोन बिंदूंमधील अंतर किती?


A(0, 0), B(–5, 12) या दोन बिंदूंमधील अंतर किती? 


(0, 9) हा बिंदू (–4, 1) व (4, 1) या बिंदूंपासून समदूर आहे हे दाखवा. 


A(–4, –7), B(–1, 2), C(8, 5) आणि D(5, –4) हे चौकोनाचे शिरोबिंदू असतील, तर चौकोन ABCD हा समभुज चौकोन आहे हे दाखवा.


A(5, 4), B(–3, –2) आणि C(1, –8) हे ∆ABC चे शिरोबिंदू असून रेख AD मध्यगा असेल, तर रेख AD ची लांबी किती?


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×