Advertisements
Advertisements
प्रश्न
खालील चौकटीत संकल्पनाचा अर्थ स्पष्ट करा.
| संकल्पना | संकल्पनांचा अर्थ | |
| (१) | वसुधैव कुटुंबकम् वृत्ती | |
| (२) | अक्षरशत्रू कुलूप | |
| (३) | चोर कलेला आश्रय देत नाही | |
| (४) | माझ्या हौशीने मिळकतीचा बचाव केला |
Advertisements
उत्तर
| संकल्पना | संकल्पनांचा अर्थ | |
| (१) | वसुधैव कुटुंबकम् वृत्ती | संपूर्ण पृथ्वी आपले एक कुटुंब मानणे, सर्वांना आपलेसे मानणे, एकमेकांच्या सुखदु:खात सहभागी होणे हा या 'वसुधैव कुटुंबकम्'चा अर्थ आहे. |
| (२) | अक्षरशत्रू कुलूप | अक्षरी कुलुपामध्ये अक्षरे जमवून कुलूप उघडता येते. ज्या कुलुपांमध्ये अक्षरे नसतात अशा साध्या कुलुपांना अक्षरशत्रू कुलुपे असे म्हटले आहे. |
| (३) | चोर कलेला आश्रय देत नाही | कुलुपांचा शौक असणाऱ्या नानांनी चोऱ्यांना वैतागून लोहाराच्या मदतीने स्वत: अनोख्या प्रकारचे कुलूप बनवून घेतले. हे कुलूप किल्लीने लागणारे व हिसड्यासरशी उघडणारे होते. हा निव्वळ मूर्खपणा असूनदेखील नाना मात्र याला आपल्या कलेचा उत्तम नमुना समजत होते. त्यामुळे चोरी होणे साहजिकच होते. मात्र आपली पडती बाजू न स्वीकारता चोरच कलेला आश्रय देत नाहीत, असा आरोप ते चोरांवर करतात. |
| (४) | माझ्या हौशीने मिळकतीचा बचाव केला | बंडूनाना व इतर सर्व नाटकाला गेले असता त्यांच्या घरी चोरी झाली; मात्र त्यांचे कुटुंब सर्व दागिने अंगावर घालून नाटकाला गेल्यामुळे दागिने तेवढे बचावले. कुटुंबाच्या हौशीला दोष देणाऱ्या बंडूनानांना यावेळी मात्र कुटुंबाने टोमणा दिला, की माझ्या हौशीनेच मिळकतीचा बचाव केला. |
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
योग्य पर्याय ओळखून वाक्य पूर्ण करा.
लेखकांना शिरीषला कार्यक्रम द्यायचा नव्हता, कारण....
योग्य पर्याय ओळखून वाक्य पूर्ण करा.
लेखकांना आजपर्यंत बसला नव्हता तेवढा धक्का बसला, कारण ______.
खालील शब्दासाठी पाठात आलेले पर्यायी शब्द शोधून लिहा.
आश्चर्य -
खालील शब्दासाठी पाठात आलेले पर्यायी शब्द शोधून लिहा.
फुकट -
खालील शब्दासाठी पाठात आलेले पर्यायी शब्द शोधून लिहा.
नावाजलेले -
______ या दिवशी एडिसनच्या घराभोवती आकर्षक रोषणाई होती.
तुमच्या मनात येणारा नवीन विचार प्रत्यक्षात आणण्यासाठी तुम्ही कोणकोणते प्रयत्न कराल?
‘बदलत्या गावगाड्यात आजीला जागाच उरली नाही.’ या विधानाबाबत तुमचे मत सविस्तर लिहा.
खालील शब्दाचे अर्थ शोधून लिहा.
हव्यास-
सहसंबंध शोधा.
सावध : बेसावध : : विश्वासू : ______
बंडूनानांच्या छंदाच्या वर्णनातून पाठात घडणारा विनोद तुमच्या शब्दांत वर्णन करा.
वाक्य पूर्ण करा.
बलाकांचे भारतात स्थलांतर होणारे देश -
कारणे लिहा.
हिवाळ्यात पक्षी दक्षिणेकडे स्थलांतर करतात कारण .....
सूचनेप्रमाणे कृती करा.
वाळे अडवलेले पक्षी मोकळे सोडले जातात. (अधोरेखित शब्दाचा विरुद्धार्थी शब्द वापरून वाक्य पुन्हा लिहा.)
लिंबाच्या झाडाला खालील वैशिष्ट्य कोणी कोणी प्राप्त करून दिली.
संगीतमय झाड -
चूक की बरोबर ते लिहा.
परसदारी पाण्याचा हापसा असलेल्या शेजाऱ्यांची बाग फुललेली होती.
चूक की बरोबर ते लिहा.
लिंबाच्या झाडावरील मधमाश्या कधी कुणाला चावल्या नाहीत.
वृक्ष व मानवी जीवन यांच्यातील परस्परसंबंधांविषयी तुमचे मत सोदाहरण स्पष्ट करा.
खालील परिणाम ज्या घटनेचे आहेत त्या घटना लिहा.
परिणाम- हिरमुसले होऊन लेखक कुस्तीच्या मैदानातून माघारी फिरले.
‘सर्वसामान्य मुलांबरोबर दिव्यांग मुलांना शिक्षणाची समान संधी द्यायला हवी’, या विचाराचे सामाजिक महत्त्व जाणा व ते शब्दबद्ध करा.
