Advertisements
Advertisements
प्रश्न
एका त्रिकोणाचे शिरोबिंदू A(-3,1), B(0,-2) आणि C(1,3) आहेत, तर त्या त्रिकोणाच्या परिकेंद्राचे निर्देशक काढा.
Advertisements
उत्तर
A(-3, 1), B(0, -2) आणि C(1, 3) हे त्रिकोणाचे शिरोबिंदू आहेत.
समजा, बिंदू O(h, k) हा ΔABC चा परिकेंद्र आहे.

OA = OB .....[एकाच वर्तुळाच्या त्रिज्या]
∴ `sqrt([h - (-3)]^2 + (k - 1)^2) = sqrt((h - 0)^2 + [k - (-2)]^2)` .....[अंतराच्या सूत्रानुसार]
∴ [h - (-3)]2 + (k - 1)2 = (h - 0)2 + [k - (-2)]2 .....[दोन्ही बाजूंचे वर्ग करून]
∴ (h + 3)2 + (k - 1)2 = h2 + (k + 2)2
∴ h2 + 6h + 9 + k2 - 2k + 1 = h2 + k2 + 4k + 4
∴ 6h – 2k + 10 = 4k + 4
∴ 6h – 2k – 4k = 4 – 10
∴ 6h - 6k = -6
∴ h - k = -1 .....(i) [दोन्ही बाजूंना 6 ने भागून]
OB = OC ..........[एकाच वर्तुळाच्या त्रिज्या]
∴ `sqrt((h - 0)^2 + [k - (-2)]^2) = sqrt((h - 1)^2 + (k - 3)^2)` ......[अंतराच्या सूत्रानुसार]
∴ (h - 0)2 + [k - (-2)]2= (h - 1)2 + (k - 3)2 .......[दोन्ही बाजूंचे वर्ग करून]
∴ h2 + (k + 2)2 = (h - 1)2 + (k - 3)2
∴ h2 + k2 + 4k + 4 = h2 - 2h + 1 + k2 - 6k + 9
∴ 4k + 4 = -2h + 1 - 6k + 9
∴ 2h + 10k = 6
∴ h + 5k = 3 .....(ii)
समीकरण (i) मधून (ii) वजा करून,
h - k = -1
h + 5k = 3
- - -
-6k = -4
∴ K = `(-4)/(-6) = 2/3`
k ची किंमत समीकरण (i) मध्ये ठेवून,
h - k = -1 मिळते.
∴ h - `2/3 = -1`
∴ h = -1 + `2/3`
∴ h = `(-1)/3`
∴ त्रिकोणाच्या परिकेंद्राचे निर्देशक `((-1)/3, 2/3)` आहेत.
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
खालील बिंदू एकरेषीय आहेत की नाहीत हे ठरवा.
A(1, −3), B(2, −5), C(−4, 7)
खालील बिंदू एकरेषीय आहेत की नाहीत हे ठरवा.
L(-2, 3), M(1, -3), N(5, 4)
X-अक्षावरील असा बिंदू शोधा की जो P(2,-5) आणि Q(-2,9) पासून समदूर असेल.
P(6,-6), Q(3,-7) आणि R(3,3) यांतून जाणाऱ्या वर्तुळाच्या केंद्राचे निर्देशक काढा.
A(7, 1), B(3, 5) आणि C(2, 0) शिरोबिंदू असलेल्या त्रिकोणाच्या परिवर्तुळाच्या केंद्राचे निर्देशक आणि परिवर्तुळाची त्रिज्या काढा.
A(4, -1), B(6, 0), C(7, -2) आणि D(5, -3) हे चौरसाचे शिरोबिंदू आहेत हे दाखवा.
खालील बिंदूंना जोडणारे रेषाखंड त्रिकोण तयार करू शकतील का? त्रिकोण तयार झाल्यास त्याचा बाजूंवरून होणारा प्रकार सांगा.
L(6, 4) , M(-5, -3) , N(-6, 8)
बिंदू Q(3, –7) आणि बिंदू R(3, 3) आहेत, तर बिंदू Q आणि R मधील अंतर किती?
उकल:
समजा, Q(x1, y1) आणि बिंदू R(x2, y2)
x1 = 3, y1 = –7 आणि x2 = 3, y2 = 3
अंतराच्या सूत्रानुसार,
d(Q, R) = `sqrtsquare`
∴ d(Q, R) = `sqrt(square - 100)`
d(Q, R) = `sqrtsquare`
∴ d(Q, R) = `sqrtsquare`
जर बिंदू L(x, 7) आणि M(1, 15) या दोन बिंदूंमधील अंतर 10 असेल, तर x ची किंमत काढा.
सोबतच्या आकृतीत, दिलेल्या माहितीवरून त्रिकोणाच्या मध्यगेची लांबी काढण्यासाठी खालील कृती पूर्ण करा.

कृती: A(–1, 1), B(5, –3), C(3, 5) समजा, D(x, y)
मध्यबिंदू सूत्रानुसार,
x = `(5 + 3)/2` ∴ x = `square`
y = `(-3 + 5)/2` ∴ y = `square`
अंतराच्या सूत्रानुसार,
∴ AD = `sqrt((4 - square)^2 + (1 - 1)^2)`
∴ AD = `sqrt((square)^2 + (0)^2)`
∴ AD = `sqrtsquare`
∴ AD = `square`
