English
Maharashtra State BoardSSC (English Medium) 10th Standard

माध्यमभाषया उत्तरत। कदा मदः व्यपगच्छति? - Sanskrit (Second Language) [संस्कृत (द्वितीय भाषा)]

Advertisements
Advertisements

Question

माध्यमभाषया उत्तरत।

कदा मदः व्यपगच्छति?

Long Answer
Advertisements

Solution 1

English:

“Yugmamala” is a collection of poetry used to complete the message and enhance its linguistic beauty.

The poem “Yada … Vyapagath” states:

A man recognizes his ignorance and emphasizes the significance of being in the presence of knowledgeable people. He realizes that his pride and arrogance in his limited knowledge have led him astray, much like an elephant in rut, which is aimless and careless.

When a man spends time with learned individuals, he starts seeing himself as ignorant. As he encounters truly knowledgeable people, his pride gradually fades away.

shaalaa.com

Solution 2

मराठी:

“युग्ममाला” हा संदेश पूर्ण करण्यासाठी आणि त्याचे भाषिक सौंदर्य वाढविण्यासाठी वापरल्या जाणाऱ्या काव्यांचा संग्रह आहे.

“यद...व्यापगत” ही कविता म्हणते:

माणूस त्याचे अज्ञान ओळखतो आणि ज्ञानी लोकांच्या उपस्थितीत राहण्याचे महत्त्व अधोरेखित करतो. त्याला हे जाणवते की त्याच्या मर्यादित ज्ञानातील अभिमान आणि अहंकाराने त्याला मार्गभ्रष्ट केले आहे, अगदी एका हत्तीप्रमाणे जो ध्येयहीन आणि निष्काळजी असतो.

जेव्हा माणूस ज्ञानी लोकांसोबत वेळ घालवतो तेव्हा तो स्वतःला अज्ञानी समजू लागतो. जसजसा तो खरोखर ज्ञानी लोकांशी भेटतो तसतसा त्याचा अभिमान हळूहळू कमी होत जातो.

shaalaa.com

Solution 3

हिंदी:

“युग्ममाला” कविता संग्रह है जो संदेश को पूर्ण करने और उसकी भाषाई सुंदरता को बढ़ाने के लिए प्रयुक्त होता है।

कविता “यदा … व्यपगतः” कहती है: 

एक व्यक्ति अपनी अज्ञानता को पहचानता है और विद्वानों की संगति में रहने के महत्व को समझता है। वह महसूस करता है कि अपने सीमित ज्ञान में अहंकार और अभिमान के कारण वह भटक गया है, ठीक वैसे ही जैसे मस्त हाथी, जो बिना दिशा और नियंत्रण के चलता है।

जब कोई व्यक्ति विद्वानों के साथ समय बिताता है, तो वह स्वयं को अज्ञानी समझने लगता है। जब वह वास्तव में ज्ञानवान लोगों से मिलता है, तो उसका अहंकार धीरे-धीरे समाप्त हो जाता है।

shaalaa.com
युग्ममाला।
  Is there an error in this question or solution?
Chapter 6: युग्ममाला। (पद्यम्) - भाषाभ्यास : [Page 31]

APPEARS IN

Balbharati Sanskrit - Amod [English] Standard 10 Maharashtra State Board
Chapter 6 युग्ममाला। (पद्यम्)
भाषाभ्यास : | Q 3. | Page 31

RELATED QUESTIONS

पद्ये शुद्ध पूर्णे च लिखत।

तावत्‌ ____________
____________ यथोचितम्‌।।


जालरेखाचित्रं पूरयत


माध्यमभाषया उत्तरत।

‘यथा चतुर्भिः’ इति श्लोकस्य स्पष्टीकरणं लिखत।


अमरकोषात् शब्द प्रयुज्य वाक्यं पुनर्लिखत ।
जनैः कनकं परीक्ष्यते ।


सन्धि-विग्रहं कुरुत ।
श्लाघ्यस्तत्र।


अमरकोषात् शब्द प्रयुज्य वाक्यं पुनर्लिखत ।
यत्र एकः अपि पादपः नास्ति तत्र एरण्डः द्रुमायते ।


पूर्णवाक्येन उत्तरत ।
‘मूर्खः अस्मि’ इति मनुष्येण कुतः अवगतम्?


सन्धिविग्रहं कुरुत।
अभवदवलिप्तम् । 


पूर्णवाक्येन उत्तरत।
आगतं भयं वीक्ष्य नरः किं कुर्यात् ?


सन्धिविग्रहं कुरुत।
भयाद्धि।


सन्धिविग्रहं कुरुत।
स्यादधमः 


पूर्णवाक्येन उत्तरत ।
कर्षक: कीदृशं फलं लभते?


सन्धिविग्रहं कुरुत ।
क्षेत्रमासाद्य


अमरकोषात् शब्दं प्रयुज्य वाक्यं पुनर्लिखत ।
कर्षक: बीजं वपते ।


समानार्थकशब्दान् लिखत।

कनकम् - ______।


समानार्थकशब्दान् लिखत ।
अधमः - ______


विरुद्धार्थकशब्दान् लिखत ।
गुणः - ______ 


विरुद्धार्थकशब्दान् लिखत ।
विद्वान् - ______  


चतुर्थपदं लिखत ।
मनः – चेतः :: अवगतम् – ______


चतुर्थपदं लिखत ।
बुधजन: – ज्ञानी :: मूर्ख: – ______


चतुर्थपदं लिखत ।
वीक्ष्य – दृष्टा :: भयम् –______


______ विचारः ______ वर्तनम् ।


______ सूर्यः उदेति ______ विश्वं प्रकाशमयं भवति ।


सज्जनाः ______ वदन्ति ______ कुर्वन्ति ।


अमरकोषात्‌ योग्यं समानार्थक शब्दं योजयित्वा वाक्यं पुनर्लिखत ।
कर्षकः बीजं वपते ।


पद्य शुद्धे पूर्णे च लिखत।

यदा ______ व्यपगतः॥


पद्य शुद्धे पूर्णे च लिखत।

उत्तमो ______ प्रजायते॥


अन्वयं पूरयत।

यावत्‌ भयम्‌ ______ तावत्‌ हि ______ भेतव्यम्‌। (तथापि) ______ तु भयं वीक्ष्य नरः ______ कुर्यात्‌।


पद्य शुद्धे पूर्णे च लिखत।

यादृशं वपते ______ फलम्‌।।


समानार्थकशब्दान् लिखत।

कनकम् - ______।


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×