English

खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून दिलेला तक्ता पूर्ण करा. (१) सूर्याच्या सोनेरी किरणांनी दशदिशा उजळून निघाल्यात. (२) नवरात्रात ठिकठिकाणी गरबा नृत्याचे कार्यक्रम चालतात.

Advertisements
Advertisements

Question

खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून दिलेला तक्ता पूर्ण करा.

(१) सूर्याच्या सोनेरी किरणांनी दशदिशा उजळून निघाल्यात.
(२) नवरात्रात ठिकठिकाणी गरबा नृत्याचे कार्यक्रम चालतात.
(३) सुरेखाला वन्यजीव सप्ताहानिमित्त झालेल्या वक्तृत्व स्पर्धेत प्रथम क्रमांक प्राप्त झाला.

अ. क्र. सामासिक शब्द

विग्रह

(१)

____________

दहा दिशांचा समूह

(२)

नवरात्र

____________

(३)

____________

सात आहांचा (दिवसांचा समूह)

Chart
Fill in the Blanks
Advertisements

Solution

अ. क्र. सामासिक शब्द

विग्रह

(१)

दशदिशा

दहा दिशांचा समूह

(२)

नवरात्र

नऊ रात्रींचा समूह

(३)

सप्ताह

सात आहांचा (दिवसांचा समूह)

shaalaa.com
समास
  Is there an error in this question or solution?
Chapter 5.01: व्याकरण-वाक्यप्रकार व वाक्यरूपांतर, समास, प्रयोग, अलंकार - द्विगू समास 1 [Page 119]

APPEARS IN

Balbharati Marathi Yuvakbharati [English] Standard 12 Maharashtra State Board
Chapter 5.01 व्याकरण-वाक्यप्रकार व वाक्यरूपांतर, समास, प्रयोग, अलंकार
द्विगू समास 1 | Q 1 | Page 119

RELATED QUESTIONS

कंसात समासांची नावे दिलेली आहेत. पुढे दिलेल्या सामासिक शब्दांसमोर त्यापैकी योग्य समासाचे नाव लिहा :
चौघडी - ____________.


कंसात समासांची नावे दिलेली आहेत. पुढे दिलेल्या सामासिक शब्दांसमोर त्यापैकी योग्य समासाचे नाव लिहा :
कमीअधिक- ____________.


खालील सामासिक शब्दांचा विग्रह करून समास ओळखा.

ताणतणाव -


खालील सामासिक शब्दांचा विग्रह करून समास ओळखा.
दरडोई -


व्याकरण.

खालील तक्ता पूर्ण करा.

सामासिक शब्द

समासाचा विग्रह

समासाचे नाव

(१) पांढराशुभ्र

 

 

(२) वृक्षवेली

 

 

(३) गप्पागोष्टी

 

 

(४) सुखदुःख

 

 

खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून अधोरेखित करा.

नागरिकांनी गरजू विद्यार्थ्यांना यथाशक्ती मदत केली.


खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून अधोरेखित करा.

मेट्रो रेल्वेचा लोकार्पण सोहळा थाटामाटात पार पडला.


खालील वाक्यांतील सामासिक शब्द ओळखून अधोरेखित करा.

सुप्रभाती तलावात नीलकमल उमललेले दिसले.


खालील तक्ता पूर्ण करा.

अ. क्र. समासाचा विग्रह

सामासिक शब्द

(१)

राजाची आज्ञा

____________

(२)

आठ अंगांचा समूह

____________

(३)

उत्तम असा पुरुष

____________


पुढील वाक्ये अभ्यासून तक्ता पूर्ण करा.

(१) गुप्तहेर वेशांतर करून खऱ्या माहितीचा शोध घेतात.
(२) अतिवृष्टीमुळे ओला दुष्काळ पडला.
(३) काही माणसे केलेल्या कामाचे मानधन घेणे टाळतात.
(४) निळासावळा झरा वाहतो बेटाबेटांतुन.

अ. क्र. सामासिक शब्द

विग्रह

(१)

____________

अन्य असा वेश

(२)

दुष्काळ

____________

(३)

____________

मान हेच धन

(४)

____________

निळा सावळा असा


तत्पुरुष समासाचे प्रकार ओळखून खालील तक्ता पूर्ण करा.

अ. क्र.
सामासिक शब्द

समासाचा विग्रह

समासाचे नाव

(१)

______

सहा मासांचा (महिन्यांचा) समूह

______

(२)

ग्रंथालय

____________

______

(३)

______

____________

कर्मधारय

(४)

त्रिदल

____________

______

(५)

______

बालकांसाठीचे मंदिर

______

(६)

नरश्रेष्ठ

____________

______

(७)

______

____________

विभक्ती तत्पुरुष


खालील तक्ता पूर्ण करा.

अ. क्र. सामासिक शब्द

समासाचा विग्रह

समासाचे नाव

(१)

____________

माय आणि लेकरे

____________

(२)

इष्टानिष्ट

____________

____________

(३)

____________

____________

समाहार द्वंद्व

(४)

____________

लहान किंवा मोठे

____________

(५)

घरदार

____________

____________

(६)

____________

____________

इतरेतर द्वंद्व

(७)

भलेबुरे

____________

____________

(८)

कुलूपकिल्ली

____________

____________


खालील उदाहरणे अभ्यासा व त्यातील सामासिक शब्द अधोरेखित करा.

रावणाला दशमुख असेही संबोधले जाते.


खालील सामासिक शब्दांचा समास ओळखून तक्ता पूर्ण करा.

[यथामती, प्रतिदिन, आईवडील, चारपाच, त्रिभुवन, केरकचरा, भाजीपाला, चहापाणी, आजन्म, गैरशिस्त, विटीदांडू, पापपुण्य, स्त्रीपुरुष]

द्‌विगू अव्ययीभाव समास वैकल्पिक द्वंद्व समास इतरेतर द्वंद्व समास समाहार द्वंद्व समास
         

खालील तत्पुरुष समासातील सामासिक शब्दांच्या विग्रहाचा अभ्यास करून त्यांतील विभक्ती ओळखा.

सामासिक शब्द   विग्रह विभक्ती
(अ) सभागृह सभेसाठी गृह ______
(आ) कलाकुशल कलेत कुशल ______
(इ) ग्रंथालय ग्रंथांचे आलय ______
(ई) कष्टसाध्य कष्टाने साध्य ______
(उ) रोगमुक्त रोगापासून मुक्त ______

खालील वाक्यातील सामासिक शब्द ओळखा व त्या शब्दाचा विग्रह करा.

सैनिकांच्या देशार्पणाचा आदर करावा.


खालील वाक्य वाचून त्यातील सामासिक शब्द ओळखा व त्याचा विग्रह करा.

आकाशात पांढराशुभ्र ढग तरंगत आहे - ______ 


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

रक्तचंदन - ______ 


खालील वाक्य वाचून त्यातील सामासिक शब्द ओळखा.

नेत्रांच्या पंचारतींनी सैनिकांना ओवाळावे - ______ 


खालील वाक्य वाचून त्यातील सामासिक शब्द ओळखा.

नवरात्रात ठिकठिकाणी गरबा नृत्य चालते - ______ 


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

पंचपाळे - ______ 


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

त्रैलोक्य - ______ 


खालील वाक्य वाचा आणि त्यातील सामासिक शब्द ओळखा.

खरेखोटे समजल्याशिवाय अभिप्राय देऊ नये - ______


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

सुंठसाखर - ______ 


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

कृष्णार्जुन - ______ 


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

विटीदांडू - ______


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

नाकडोळे - ______ 


खाली दिलेल्या सामासिक शब्दांचा आपण विग्रह व समासाचे नाव असा अभ्यास करावा.

सामासिक शब्द विग्रह समासाचे नाव
नीलकमल    
महाराष्ट्र    
भाषांतर    
पांढराशुभ्र    
घननीळ    
शामसुंदर    
कमलनयन    
नरसिंह    
विद्याधन    
रक्तचंदन    
घनश्याम    
काव्यामृत    
पुरुषोत्तम    
महादेव    

पुढील विग्रहावरून सामासिक शब्द व समास ओळखा:

विग्रह सामासिक शब्द समासाचे नाव
नफा किंवा तोटा    

पुढील विग्रहावरून सामासिक शब्द व समास ओळखा:

विग्रह सामासिक शब्द समासाचे नाव
प्रत्येक घरी    

पुढील सामासिक शब्दांसमोर समासाचे नाव लिहा.

सुईदोरा


पुढील सामासिक शब्दांसमोर समासाचे नाव लिहा.

चौघडी


पुढील सामासिक शब्दांसमोर समासाचे नाव लिहा.

जलदुर्ग


योग्य जोड्या लावा.

सामासिक शब्द समासाचे नाव
(i) भाजीपाला द्विगू समास
(ii) कमलनयन समाहार द्वंद्व समास
  कर्मधारय समास

‘पतिपत्नी’ या सामासिक शब्दातील समास ओळखून लिहा.


खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

सामासिक शब्द विग्रह
प्रतिदिन ..........

खालील सामासिक शब्दाचा विग्रह करा.

सामासिक शब्द विग्रह
भाजीपाला ...........

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×