English

अधोलिखितस्य श्लोकस्य भावार्थं स्वीकृतभाषया लिखत - रे रे चातक .............. दीनं वचः।

Advertisements
Advertisements

Question

अधोलिखितस्य श्लोकस्य भावार्थं स्वीकृतभाषया लिखत -

रे रे चातक .............. दीनं वचः।

Translate
Advertisements

Solution 1

English:

Listen carefully, O Chatak bird. There are certainly many clouds in the sky, but not all are the same. Some drench the earth with rain, while others thunder aimlessly. Do not express your sorrow to everyone you see. It is not right to express your sorrow and extend your hands to everyone. This insults you, and not everyone is generous. Therefore, it is not appropriate to cry and beg before everyone.

shaalaa.com

Solution 2

हिंदी:

हे चातक पक्षी सावधान मन से सुनो। आकाश मेँ निश्चय ही बहुतसारे बादल हैँ, परन्तु सभी एक जैसे नहीं है। कुछ धरती को बारिश से भिगो देते है, कुछ बेकार मेँ ही गरजते हैँ। तुम जिस-जिस को देखते हो उस-उस के आगे अपने दीन (दुःखी) वचन मत कहो। अर्थात्‌ सभी के आगे अपने दुःख को प्रकट करके हाथ फैलाना उचित नहीं होता हैँ। इससे अपना अपमान होता है ओर सभी उदार हृदयवाले नहीं होते हैँ। अतः सभी के आगे रोना ओर मगना उचित नहीं हैँ।

shaalaa.com
अन्योक्तय:
  Is there an error in this question or solution?
Chapter 12: अन्योक्तयः - अभ्यासः [Page 87]

APPEARS IN

NCERT Sanskrit Shemushi [English] Class 10
Chapter 12 अन्योक्तयः
अभ्यासः | Q 4. (आ) | Page 87

RELATED QUESTIONS

एकपदेन उत्तरं लिखत -

कस्य शोभा एकेन राजहंसेन भवति?


एकपदेन उत्तरं लिखत -

सरसः तीरे के वसन्ति?


एकपदेन उत्तरं लिखत -

के रसालमुकुलानि समाश्रयन्ते?


सरसः शोभा केन भवति?


वृष्टिभिः वसुधां के आर्द्रयन्ति?


अधोलिखितवाक्यम् रेखाङ्कितपदम् आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -

मालाकारः तोयैः तरोः पुष्टिं करोति।


अधोलिखितस्य श्लोकस्य भावार्थं स्वीकृतभाषया लिखत -

तोयैरल्पैरपि ........... वारिदेन।


अधोलिखितस्य श्लोकस्य अन्वयं लिखत -

आश्वास्य ........ सैव तवोत्तमा श्रीः।।


उदाहरणमनुसृत्य सन्धि / सन्धिविच्छेद वा कुरुत-

यथा- अन्यः + उक्तयः = अन्योक्तयः

तपन + ______ = तपनोष्णतप्तम्


सन्धिं/सन्धिविच्छेदं वा कुरुत -

न + एतादृशाः = ........


सन्धिं/सन्धिविच्छेदं वा कुरुत -

....... + ....... = कोऽपि


सन्धिं/सन्धिविच्छेदं वा कुरुत -

मीनः + अयम् = ......


सन्धिं/सन्धिविच्छेदं वा कुरुत -

खगः + मानी = ......


सन्धिं/सन्धिविच्छेदं वा कुरुत -

..... + नु = मीनो नु


सन्धिं/सन्धिविच्छेदं वा कुरुत -

तरोः + अपि = .....


अधोलिखित विग्रहपदेन समस्तपदं रचयत -

विग्रहपदानि समस्त पदानि
उत्तमा च इयम्‌ श्रीः ......

अधोलिखितश्लोकस्य भावार्थे रिक्तस्थानानि मञ्जूषाया: साहाय्येन पूरयित्वा पुन: लिखत।

एक एव खगो मानी वने वसति चातक:।
पिपासितो वा म्रियते याचते वा पुरन्दरम्‌।।

भावार्थः -

वने केवलम्‌ (i) ______ एव (ii) ______ स्वाभिमानी पक्षी वसित। स: (iii) ______ वा म्रियते अथवा केवलं जलं (iv) ______ याचते अर्थात्‌ स: सर्वं न याचते।

मञ्जूषा 

चातक:, एक:, पिपासित:, इन्द्रदेवम्‌

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×