हिंदी

∫ 8 Cot X + 1 3 Cot X + 2 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{8 \cot x + 1}{3 \cot x + 2} \text{  dx }\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I} = \int\left( \frac{8 \cot x + 1}{3 \cot x + 2} \right)dx\]
\[ = \int\left( \frac{8 \frac{\cos x}{\sin x} + 1}{\frac{3 \cos x}{\sin x} + 2} \right)dx\]
\[ = \int\left( \frac{8 \cos x + \sin x}{3 \cos x + 2 \sin x} \right)dx\]
\[\text{ Now, let 8  cos x + sin x = A }\left( 3 \cos x + 2 \sin x \right) + B \left( - 3 \sin x + 2 \cos x \right) . . . (1) \]
\[ \Rightarrow 8 \cos x + \sin x = 3A \cos x + 2A \sin x - 3B \sin x + 2B \cos x \]
\[ \Rightarrow 8 \cos x + \sin x = \left( 3A + 2B \right) \cos x + \left( 2A - 3B \right) \sin x \]
\[\text{Equating the coefficients of like terms we get}, \]
\[2A - 3B = 1 . . . \left( 2 \right)\]
\[3A + 2B = 8 . . . \left( 3 \right)\]

Solving eq (2) and  eq (3) we get,
A = 2, B = 1
Thus, by substituting the values of A and B in eq (1) we get ,

\[I = \int\left[ \frac{2 \left( 3 \cos x + 2 \sin x \right) + 1\left( - 3 \sin x + 2 \cos x \right)}{\left( 3 \cos x + 2 \sin x \right)} \right]dx\]
\[ = 2\int\left( \frac{3 \cos x + 2 \sin x}{3 \cos x + 2 \sin x} \right)dx + \int\left( \frac{- 3 \sin x + 2 \cos x}{3 \cos x + 2 \sin x} \right)dx\]
\[ = 2\int dx + \int\left( \frac{- 3 \sin x + 2 \cos x}{3 \cos x + 2 \sin x} \right)dx\]
\[\text{ Putting   3 cos x + 2 sin x = t }\]
\[ \Rightarrow \left( \text{  - 3  sin x + 2 cos x} \right)dx = dt \]
\[ \therefore I = 2\int dx + \int\frac{1}{t}dt\]
\[ = 2x + \text{ ln }\left| t \right| + C\]
\[ = 2x + \text{ ln }\left| 3 \cos x + 2 \sin x \right| + C\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.24 [पृष्ठ १२२]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.24 | Q 10 | पृष्ठ १२२

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\left( 2 - 3x \right) \left( 3 + 2x \right) \left( 1 - 2x \right) dx\]

\[\int \tan^{- 1} \left( \frac{\sin 2x}{1 + \cos 2x} \right) dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{x + 1} + \sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 3x - 1}{\left( x + 1 \right)^2} dx\]

\[\int\frac{2x + 1}{\sqrt{3x + 2}} dx\]

\[\int     \text{sin}^2  \left( 2x + 5 \right)    \text{dx}\]

\[\int\left( \frac{x + 1}{x} \right) \left( x + \log x \right)^2 dx\]

\[\int\frac{\sin \left( \text{log x} \right)}{x} dx\]

\[\int \tan^3 \text{2x sec 2x dx}\]

\[\int\left( 2 x^2 + 3 \right) \sqrt{x + 2} \text{ dx  }\]

` ∫  sec^6   x  tan    x   dx `

\[\int \sin^5 x \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sin x \cos^3 x} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{a^2 + b^2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{x^2}{x^6 + a^6} dx\]

\[\int\frac{1}{x \left( x^6 + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 1 - x^2 \right)\left\{ 9 + \left( \sin^{- 1} x \right)^2 \right\}}} dx\]

\[\int\frac{\left( 3 \sin x - 2 \right) \cos x}{5 - \cos^2 x - 4 \sin x} dx\]

\[\int\frac{x^3 + x^2 + 2x + 1}{x^2 - x + 1}\text{ dx }\]

`int 1/(sin x - sqrt3 cos x) dx`

\[\int\frac{1}{1 - \tan x} \text{ dx }\]

\[\int x\ {cosec}^2 \text{ x }\ \text{ dx }\]


\[\int2 x^3 e^{x^2} dx\]

\[\int e^x \left( \frac{x - 1}{2 x^2} \right) dx\]

\[\int x\sqrt{x^4 + 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x}{\left( x - 1 \right)^2 \left( x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{3}{\left( 1 - x \right) \left( 1 + x^2 \right)} dx\]

If \[\int\frac{\sin^8 x - \cos^8 x}{1 - 2 \sin^2 x \cos^2 x} dx\]


\[\int\frac{\sin^6 x}{\cos^8 x} dx =\]

\[\int\frac{x + 2}{\left( x + 1 \right)^3} \text{ dx }\]


\[\int \cot^5 x\ dx\]

\[\int\frac{\sin x}{\sqrt{\cos^2 x - 2 \cos x - 3}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{3 - 2x - x^2}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{1}{a + b \tan x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{6x + 5}{\sqrt{6 + x - 2 x^2}} \text{ dx}\]

\[\int \tan^3 x\ \sec^4 x\ dx\]

\[\int x\sqrt{\frac{1 - x}{1 + x}} \text{ dx }\]

\[\int x^2 \tan^{- 1} x\ dx\]

\[\int e^x \frac{\left( 1 - x \right)^2}{\left( 1 + x^2 \right)^2} \text{ dx }\]

Find :  \[\int\frac{e^x}{\left( 2 + e^x \right)\left( 4 + e^{2x} \right)}dx.\] 

 


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×