हिंदी

∫ 1 4 Cos X − 1 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{4 \cos x - 1} \text{ dx }\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I} = \int \frac{1}{4 \cos x - 1}dx\]
\[\text{ Putting  cos x }= \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}\]
\[ \Rightarrow I = \int \frac{1}{4\left( \frac{1 - \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}} \right) - 1}dx\]
\[ = \int \frac{1}{\frac{4\left( 1 - \tan^2 \frac{x}{2} \right) - \left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right)}{\left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right)}}\]
\[ = \int \frac{\left( 1 + \tan^2 \frac{x}{2} \right)dx}{4 - 4 \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right) - 1 - \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)}\]
\[ = \int \frac{\sec^2 \left( \frac{x}{2} \right) dx}{3 - 5 \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)}\]
\[\text{ Let tan } \left( \frac{x}{2} \right) = t\]
\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)\text{ dx }= dt\]
\[ \Rightarrow \sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)dx = 2dt\]
\[ \therefore I = 2 \int \frac{dt}{3 - 5 t^2}\]
\[ = \frac{2}{5} \int \frac{dt}{\frac{3}{5} - t^2}\]
\[ = \frac{2}{5} \int \frac{dt}{\left( \frac{\sqrt{3}}{\sqrt{5}} \right)^2 - t^2}\]
\[ = \frac{2}{5} \times \frac{\sqrt{5}}{2\sqrt{3}}\text{ In }\left| \frac{\frac{\sqrt{3}}{\sqrt{5}} + t}{\frac{\sqrt{3}}{\sqrt{5}} - t} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{15}}\text{ ln } \left| \frac{\sqrt{3} + \sqrt{5} t}{\sqrt{3} - \sqrt{5} t} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{15}}\text{  ln }\left| \frac{\sqrt{3} + \sqrt{5} \tan \left( \frac{x}{2} \right)}{\sqrt{3} - \sqrt{5} \tan \left( \frac{x}{2} \right)} \right| + C\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.23 [पृष्ठ ११७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.23 | Q 4 | पृष्ठ ११७

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{x^3 - 3 x^2 + 5x - 7 + x^2 a^x}{2 x^2} dx\]

\[\int \left( 2x - 3 \right)^5 + \sqrt{3x + 2}  \text{dx} \]

\[\int\sin x\sqrt{1 + \cos 2x} dx\]

\[\int\frac{1 - \cos x}{1 + \cos x} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{\sqrt{2x + 3}} dx\]

Integrate the following integrals:

\[\int\text { sin  x  cos  2x     sin 3x   dx}\]

\[\int \tan^{3/2} x \sec^2 \text{x dx}\]

\[\int\frac{1}{1 + \sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{1}{\left( x + 1 \right)\left( x^2 + 2x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2}{\sqrt{x - 1}} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 3x + 1}{\left( x + 1 \right)^2} dx\]

\[\int\frac{x^2}{\sqrt{1 - x}} dx\]

\[\int\frac{1}{1 + x - x^2}  \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{2x - x^2}} dx\]

\[\int\frac{\sin x}{\sqrt{4 \cos^2 x - 1}} dx\]

\[\int\frac{1}{x\sqrt{4 - 9 \left( \log x \right)^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 1 - x^2 \right)\left\{ 9 + \left( \sin^{- 1} x \right)^2 \right\}}} dx\]

\[\int\frac{2x - 3}{x^2 + 6x + 13} dx\]

\[\int\frac{3x + 1}{\sqrt{5 - 2x - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2}{2 + \sin 2x}\text{ dx }\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sin^4 x + \cos^4 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2 \sin x + 3 \cos x}{3 \sin x + 4 \cos x} dx\]

\[\int2 x^3 e^{x^2} dx\]

` ∫    sin x log  (\text{ cos x ) } dx  `

\[\int e^\sqrt{x} \text{ dx }\]

\[\int \cos^{- 1} \left( \frac{1 - x^2}{1 + x^2} \right) \text{ dx }\]

\[\int\frac{3 + 4x - x^2}{\left( x + 2 \right) \left( x - 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\left( x + 1 \right)^2 \left( x^2 + 1 \right)} dx\]

Find \[\int\frac{2x}{\left( x^2 + 1 \right) \left( x^2 + 2 \right)^2}dx\]

\[\int\frac{4 x^4 + 3}{\left( x^2 + 2 \right) \left( x^2 + 3 \right) \left( x^2 + 4 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{x^2 + 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{e^x + e^{- x}} dx\]

\[\int \tan^5 x\ dx\]

\[\int \cot^4 x\ dx\]

\[\int\frac{1}{1 - x - 4 x^2}\text{  dx }\]

\[\int\frac{\cos x}{\frac{1}{4} - \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{3 x^2 + 4x + 1}\text{  dx }\]

\[\int\frac{\log \left( \log x \right)}{x} \text{ dx}\]

\[\int e^{2x} \left( \frac{1 + \sin 2x}{1 + \cos 2x} \right) dx\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×