हिंदी

Π ∫ 0 X Tan X Sec X + Tan X D X

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\limits_0^\pi \frac{x \tan x}{\sec x + \tan x} dx\]

योग
Advertisements

उत्तर

\[Let I = \int_0^\pi \frac{x \tan x}{sec x + \tan x} d x ...........(1)\]
\[ = \int_0^\pi \frac{\left( \pi - x \right) \tan\left( \pi - x \right)}{sec\left( \pi - x \right) + \tan\left( \pi - x \right)} d x\]

\[ = \int_0^\pi \frac{\left( \pi - x \right) \tan x}{\sec x + \tan x} d x ................(2)\]

Adding (1) and (2) we get

\[2I = \int_0^\pi \frac{\pi \tan x}{\sec x + \tan x} d x\]

\[ = \pi \int_0^\pi \frac{sinx}{1 + sin x}dx\]

\[ = \pi \int_0^\pi \frac{1 + sin x - 1}{1 + sin x}dx\]

\[ = \pi \int_0^\pi \left[ 1 - \frac{1}{1 + sinx} \right]dx\]

\[ = \pi \left[ x \right]_0^\pi - \pi \int_0^\pi \frac{1}{1 + \frac{2\tan\frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}}dx\]

\[ = \pi^2 - \pi \int_0^\pi \frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2} + 2\tan\frac{x}{2}}dx\]

\[ = \pi^2 - \pi \int_0^\pi \frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{\left( 1 + \tan\frac{x}{2} \right)^2}dx\]

\[ = \pi^2 + \pi \left[ \frac{2}{1 + \tan\frac{x}{2}} \right]_0^\pi \]

\[ = \pi^2 + \pi\left( 0 - 2 \right)\]

\[ = \pi^2 - 2\pi\]

\[ = \pi\left( \pi - 2 \right)\]

\[\text{Hence }I = \frac{\pi}{2}\left( \pi - 2 \right)\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Definite Integrals - Revision Exercise [पृष्ठ १२२]

APPEARS IN

आर.डी. शर्मा Mathematics Volume 1 and 2 [English] Class 12
अध्याय 19 Definite Integrals
Revision Exercise | Q 51 | पृष्ठ १२२

संबंधित प्रश्न

\[\int\limits_0^1 \frac{1}{1 + x^2} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/4} x^2 \sin\ x\ dx\]

\[\int\limits_0^2 \frac{1}{4 + x - x^2} dx\]

\[\int\limits_0^4 \frac{1}{\sqrt{4x - x^2}} dx\]

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \left( a^2 \cos^2 x + b^2 \sin^2 x \right)dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{dx}{a \cos x + b \sin x}a, b > 0\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{1}{5 + 4 \sin x} dx\]

\[\int\limits_0^\pi \frac{1}{3 + 2 \sin x + \cos x} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/4} \left( \sqrt{\tan}x + \sqrt{\cot}x \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{1}{a^2 \sin^2 x + b^2 \cos^2 x} dx\]

\[\int\limits_0^1 \frac{1 - x^2}{x^4 + x^2 + 1} dx\]

\[\int\limits_4^{12} x \left( x - 4 \right)^{1/3} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/4} \sin^3 2t \cos 2t\ dt\]

\[\int\limits_{- a}^a \sqrt{\frac{a - x}{a + x}} dx\]

Evaluate the following integral:

\[\int\limits_{- 3}^3 \left| x + 1 \right| dx\]

\[\int_0^\pi \cos x\left| \cos x \right|dx\]

\[\int_{- \frac{\pi}{2}}^\pi \sin^{- 1} \left( \sin x \right)dx\]

\[\int\limits_1^4 \left( 3 x^2 + 2x \right) dx\]

\[\int\limits_1^4 \left( x^2 - x \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \sin^2 x\ dx .\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \cos^2 x\ dx .\]

\[\int\limits_0^4 \frac{1}{\sqrt{16 - x^2}} dx .\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sin^n x}{\sin^n x + \cos^n x} dx, n \in N .\]

\[\int\limits_a^b \frac{f\left( x \right)}{f\left( x \right) + f\left( a + b - x \right)} dx .\]

Evaluate each of the following integral:

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \tan\ xdx\]

 


\[\int\limits_0^2 \sqrt{4 - x^2} dx\]

\[\int\limits_0^1 \left\{ x \right\} dx,\] where {x} denotes the fractional part of x.  

 

\[\int\limits_0^{\pi/2} \sin\ 2x\ \log\ \tan x\ dx\]  is equal to 

Evaluate : \[\int\limits_0^{2\pi} \cos^5 x dx\] .


Evaluate : \[\int e^{2x} \cdot \sin \left( 3x + 1 \right) dx\] .


Evaluate : \[\int\frac{dx}{\sin^2 x \cos^2 x}\] .


\[\int\limits_1^5 \frac{x}{\sqrt{2x - 1}} dx\]


\[\int\limits_0^4 x dx\]


\[\int\limits_1^4 \left( x^2 + x \right) dx\]


Evaluate the following:

`int_0^2 "f"(x)  "d"x` where f(x) = `{{:(3 - 2x - x^2",", x ≤ 1),(x^2 + 2x - 3",", 1 < x ≤ 2):}`


Evaluate the following using properties of definite integral:

`int_(-1)^1 log ((2 - x)/(2 + x))  "d"x`


Evaluate the following integrals as the limit of the sum:

`int_0^1 x^2  "d"x`


Choose the correct alternative:

`int_0^oo "e"^(-2x)  "d"x` is


Verify the following:

`int (2x + 3)/(x^2 + 3x) "d"x = log|x^2 + 3x| + "C"`


Evaluate: `int_(-1)^2 |x^3 - 3x^2 + 2x|dx`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×