HSC Arts (Marathi Medium) 12th Standard Board Exam [इयत्ता १२ वी] - Maharashtra State Board Question Bank Solutions for Economics [अर्थशास्त्र]

आर्थिक कल्याणाचे सिद्धान्त प्रामुख्याने______.

स्थूल अर्थशास्त्र ही अर्थशास्त्राची शाखा______.

ज्या नगाला सीमांत उपयोगिता व किंमत समान असतात त्या नगाला ______.

जेव्हा सरकार देशातील नागरिक, बँका, मध्यवर्ती बँक इत्यादींकडून कर्ज घेते तेव्हा ते -

व्यापारतोल हा ______.

विधान (अ): कर्ज उभारणे ही सरकारची सर्वसाधारण कृती आहे.

तर्क विधान (ब): सरकारी खर्च सर्वसाधारणपणे सरकारी महसुलापेक्षा जास्त असतो.

विधान (अ): व्यापारतोलाला व्यवहारतोल असेही म्हणतात.

तर्क विधान (ब): व्यापारतोलाचा संबंध दृश्य व अदृश्य वस्तूंच्या आयात-निर्यात मूल्यांशी येतो.

फरक स्पष्ट करा.

मागणीचा विस्तार व मागणीचा संकोच

फरक स्पष्ट करा.

मागणीतील वृद्धी व मागणीतील ऱ्हास

फरक स्पष्ट करा.

अंतर्गत कर्ज व बाह्य कर्ज

फरक स्पष्ट करा.

व्यवहारतोल व व्यापारतोल

असंघटित नाणेबाजारात पुढील घटक कार्यरत असतात.

1. सावकार
2. व्यापारी बँका
3. हुंडी
4. चिटफंड

खालील उदाहरणाच्या आधारे संकल्पना ओळखून ती स्पष्ट करा.

जागृतीला राज्यसरकारकडून दरमहा ₹ ५०००/- निवृत्तीवेतन मिळते.

खालील विधानाशी आपण सहमत आहात की नाही ते सकारण स्पष्ट करा:

स्थूल अर्थशास्त्र हे सूक्ष्म अर्थशास्त्रापेक्षा वेगळे आहे.

खालील आकृतीचे निरीक्षण करा आणि प्रश्नांची उत्‍तरे द्या.

1. उजवीकडे स्‍थानांतरीत होणारा मागणी वक्र ______
2. डावीकडे स्‍थानांतरीत होणारा मागणी वक्र ______
3. वस्‍तूची किंमत ______
4. मागणीतील वृद्धी आणि ऱ्हास या संकल्पना ______ या संकल्पने अंतर्गत येतात.

राष्ट्रीय उत्पन्न मापनात येणाऱ्या व्यावहारिक अडचणी स्पष्ट करा.

घटत्या सीमांत उपयोगितेचे अपवाद

(अ) संस्थात्मक साधन

(ब) छंद

(क) कंजूष व्यक्ती 

(ड) पैसा

घटत्या सीमांत उपयोगितेवरची टीका

(अ) अवास्तव गृहीतके

(ब) अविभाज्य वस्तूसाठी लागू पडत नाही.

(क) हा सिद्धान्त विशिष्ट वेळी एकच गरज पूर्ण करून मिळणाऱ्या समाधानापुरता मर्यादित.

(ड) प्रत्यक्षात उपयोगितेचे संख्यात्मक मापन करणे अशक्य असते.

प्राथमिक बाजार : ______ :: दुय्यम बाजार : जुने रोखे

अर्थव्यवस्थेतील सद्यस्थितीत उत्पादित केलेल्या सर्व वस्तू व सेवांच्या किमतीची सरासरी.