Advertisements
Advertisements
Question
अधोलिखितानां सप्रसङ्ग हिन्दीभाषया व्याख्या कार्या।
तेन त्यक्तेन भुञ्जीथाः।
Advertisements
Solution
इसका अर्थ है कि त्याग की भावना से संसार के पदार्थों का उपभोग करना चाहिए। यह सम्पूर्ण जगत् ईश्वर से व्याप्त है, इसलिए किसी वस्तु पर अपना अधिकार मानकर लोभ नहीं करना चाहिए। मनुष्य को केवल अपनी आवश्यकता के अनुसार वस्तुओं का उपयोग करना चाहिए तथा दूसरों के धन या संपत्ति का लालच नहीं करना चाहिए। त्याग, संतोष और निष्काम भाव से जीवन व्यतीत करने में ही वास्तविक सुख और शान्ति प्राप्त होती है। यही इस मन्त्र का मुख्य संदेश है।
APPEARS IN
RELATED QUESTIONS
ईशावास्योपनिषद् कस्या: संहिताया: भाग:?
जगत्सर्व कीदृशम् अस्ति?
शतं समा: कथं जिजीविषेत्?
आत्महनो जना: कीदृशं लोकं गच्छन्ति?
मनसोऽपि वेगवान् क:?
पदार्थभोग: कथं करणीय:?
तिष्ठत्रपि क: धावत: अन्यान् अत्येति?
अन्धन्तम: के प्रविशन्ति?
‘ईशावास्यम्..... कस्यस्विद्धनम्’ इत्यस्य भावं सरलसंस्कृतभाषया विशदयत।
‘अन्धन्तम: प्रविशन्ति ......... विद्यायां रताः’ इति मन्रस्य भावं हिन्दीभाषया आंग्लभाषया वा विशदयत।
'विद्यां चाविद्यां च...... ऽमृतमश्नुते' इति मन्रस्य तात्पर्यं स्पष्टयत।
इदं सर्वं जगत् ______
शतं समा: ______ जिजीविषेत्।
अविद्योपासकाः ______ प्राविशन्ति।
अधोलिखितानां सप्रसङ्ग हिन्दीभाषया व्याख्या कार्या।
न कर्म लिप्यते नरे।
अधोलिखितानां सप्रसङ्ग हिन्दीभाषया व्याख्या कार्या।
अविद्यया मृत्युं तीर्त्वा विद्ययाऽमृतमश्नुते।
अधोलिखितानां सप्रसङ्ग हिन्दीभाषया व्याख्या कार्या।
एवं त्वयि नान्यथेतोऽस्ति।
अधोलिखितानां सप्रसङ्ग हिन्दीभाषया व्याख्या कार्या।
तांस्ते प्रेत्याभिगच्छन्ति ये के चात्महनो जनाः।
अधोलिखितानां सप्रसङ्ग हिन्दीभाषया व्याख्या कार्या।
अनेजदेकं मनसो जवीयो नैनद्देवा आप्नुवन् पूर्वमर्षत्।
उपनिषन्मन्त्रयो: अन्वयं लिखत -
अन्यदेवाहुर्विद्यया अन्यदाहुरविद्यया।
इति शुश्रुम धीराणां ये नस्तद्विचचक्षिरे॥
अनेजदेकं मनसो जवीयो नैनद्देवा आप्नुवन्पूर्वमर्षत्।
तद्धावतोऽन्यानत्येति तिष्ठत्तस्मिन्नपो मातरिश्वा दधाति॥
प्रकृतिं प्रत्ययं च योजयित्वा पदरचनां कुरुत।
कृ + शतृ
प्रकृतिं प्रत्ययं च योजयित्वा पदरचनां कुरुत।
तत् + तसिल्
प्रकृतिप्रत्ययविभाग: क्रियताम-
धावतः
प्रकृतिप्रत्ययविभाग: क्रियताम
जवीय:
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत-
जगत्यां।
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत।
कर्माणि
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत।
तमसा
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत।
त्वयि
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत।
प्रविशन्ति
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत।
समाः
सन्धि सन्धिविच्छेद वा कुरूत-
ईशावास्यम् = ______ + ______
सन्धि सन्धिविच्छेद वा कुरूत -
कुर्वन्नेवेह = ______ + ______ + ______
सन्धि सन्धिविच्छेद वा कुरूत-
तत् + धावतः = ______ + ______
सन्धि सन्धिविच्छेद वा कुरूत-
तांस्ते = ______ + ______
अधोलिखितानां समुचितं योजनं कुरूत
| धनम् | वायु: |
| समा: | आत्मानं ये छ्नन्ति |
| असुर्या: | श्रुतवन्त: स्म |
| आत्महन: | तमसाऽऽवृताः |
| मातरिश्वा | वर्षाणि |
| शुश्रुम | अमरतां |
| अमृतम् | वित्तम् |
अधोलिखितानां पदानां पर्यायपदानि लिखत
नरे
अधोलिखितानां पदानां पर्यायपदानि लिखत
जगत्
अधोलिखितानां पदानां पर्यायपदानि लिखत
कर्म
अधोलिखितानां पदानां पर्यायपदानि लिखत
धीराः
अधोलिखितानां पदानां पर्यायपदानि लिखत
विद्या
अधोलिखितानां पदानां पर्यायपदानि लिखत
अविद्या
अधोलिखितानां पदानां विलोमपदानि लिखत ।
तमसा
अधोलिखितानां पदानां विलोमपदानि लिखत ।
जवीयः
अधोलिखितानां पदानां विलोमपदानि लिखत ।
मृत्युम्
अधोलिखितानां पदानां विलोम पदानि लिखत -
भासुरम्
अधोलिखितानि पदानि आश्रित्य वाक्यरचनां कुरूत।
विद्यायाम्
