मराठी

∫ X − 1 3 X 2 − 4 X + 3 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x - 1}{3 x^2 - 4x + 3} dx\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\int\left( \frac{x - 1}{3 x^2 - 4x + 3} \right)dx\]
\[x - 1 = A\frac{d}{dx}\left( 3 x^2 - 4x + 3 \right) + B\]
\[x - 1 = A \left( 6x - 4 \right) + B\]
\[x - 1 = \left( 6 A \right) x + B - 4 A\]

Comparing the Coefficients of like powers of x

\[\text{6 } A = 1\]
\[A = \frac{1}{6}\]
\[B - \text{ 4 A }= - 1\]
\[B - 4 \times \frac{1}{6} = - 1\]
\[B = - 1 + \frac{2}{3}\]
\[B = \frac{1}{3}\]

\[Now, \int\frac{\left( x - 1 \right) dx}{3 x^2 - 4x + 3}\]
\[ = \int\left[ \frac{\frac{1}{6}\left( 6x - 4 \right) + \frac{1}{3}}{3 x^2 - 4x + 3} \right]dx\]
\[ = \frac{1}{6}\int\frac{\left( 6x - 4 \right) dx}{3 x^2 - 4x + 3} + \frac{1}{3}\int\frac{dx}{3 x^2 - 4x + 3}\]
\[ = \frac{1}{6}\int\frac{\left( 6x - 4 \right) dx}{3 x^2 - 4x + 3} + \frac{1}{9}\int\frac{dx}{x^2 - \frac{4}{3}x + 1}\]
\[ = \frac{1}{6}\int\frac{\left( 6x - 4 \right) dx}{3 x^2 - 4x + 3} + \frac{1}{9}\int\frac{dx}{x^2 - \frac{4}{3}x + \left( \frac{2}{3} \right)^2 \left( \frac{2}{3} \right)^2 + 1}\]
\[ = \frac{1}{6}\int\frac{\left( 6x - 4 \right) dx}{3 x^2 - 4x + 3} + \frac{1}{9}\int\frac{dx}{\left( x - \frac{2}{3} \right)^2 - \frac{4}{9} + 1}\]
\[ = \frac{1}{6}\int\frac{\left( 6x - 4 \right) dx}{3 x^2 - 4x + 13} + \frac{1}{9}\int\frac{dx}{\left( x - \frac{2}{3} \right)^2 + \left( \frac{\sqrt{5}}{3} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{6} \text{ log } \left| 3 x^2 - 4x + 3 \right| + \frac{1}{9} \times \frac{3}{\sqrt{5}} \text{ tan }^{- 1} \left( \frac{x^{- \frac{2}{3}}}{\frac{\sqrt{5}}{3}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{6} \text{ log } \left| 3 x^2 - 4x + 3 \right| + \frac{1}{3\sqrt{5}} \text{ tan}^{- 1} \left( \frac{3 x - 2}{\sqrt{5}} \right) + C\]
\[ = \frac{1}{6} \text{ log }\left| 3 x^2 - 4x + 3 \right| + \frac{\sqrt{5}}{15} \text{ tan }^{- 1} \left( \frac{3x - 2}{\sqrt{5}} \right) + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.19 [पृष्ठ १०४]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.19 | Q 5 | पृष्ठ १०४

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\left( x^e + e^x + e^e \right) dx\]

\[\int\frac{x^{- 1/3} + \sqrt{x} + 2}{\sqrt[3]{x}} dx\]

\[\int \sin^{- 1} \left( \frac{2 \tan x}{1 + \tan^2 x} \right) dx\]

Write the primitive or anti-derivative of
\[f\left( x \right) = \sqrt{x} + \frac{1}{\sqrt{x}} .\]

 


\[\int\frac{1}{\sqrt{x + 3} - \sqrt{x + 2}} dx\]

\[\int\sqrt{\frac{1 - \sin 2x}{1 + \sin 2x}} dx\]

\[\int\frac{- \sin x + 2 \cos x}{2 \sin x + \cos x} dx\]

\[\int \tan^{3/2} x \sec^2 \text{x dx}\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\left( a + b \cos 2x \right)^2} dx\]

\[\int x^2 e^{x^3} \cos \left( e^{x^3} \right) dx\]

\[\int\frac{\left( x + 1 \right) e^x}{\sin^2 \left( \text{x e}^x \right)} dx\]

\[\int\frac{\sin \left( \tan^{- 1} x \right)}{1 + x^2} dx\]

 ` ∫   1 /{x^{1/3} ( x^{1/3} -1)}   ` dx


\[\int \sin^5 x \cos x \text{ dx }\]

\[\int \cos^7 x \text{ dx  } \]

\[\int\frac{1}{\sqrt{a^2 + b^2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{e^x}{1 + e^{2x}} dx\]

\[\int\frac{x}{x^4 - x^2 + 1} dx\]

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + x + 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sin^4 x + \cos^4 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2 \sin x + 3 \cos x}{3 \sin x + 4 \cos x} dx\]

\[\int\frac{x + \sin x}{1 + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int x^3 \tan^{- 1}\text{  x dx }\]

\[\int e^x \left( \tan x - \log \cos x \right) dx\]

\[\int x\sqrt{x^2 + x} \text{  dx }\]

\[\int(2x + 5)\sqrt{10 - 4x - 3 x^2}dx\]

\[\int\frac{x^2 + 1}{x^2 - 1} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{x + 2}} \text{ dx }\]

Write the anti-derivative of  \[\left( 3\sqrt{x} + \frac{1}{\sqrt{x}} \right) .\]


\[\int\frac{1}{1 + \tan x} dx =\]

\[\int\frac{2}{\left( e^x + e^{- x} \right)^2} dx\]

\[\int \tan^4 x\ dx\]

\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right)^3} dx\]

\[\int\frac{1}{1 + 2 \cos x} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{\frac{a + x}{x}}dx\]
 

\[\int\sqrt{a^2 - x^2}\text{  dx }\]

\[\int \sin^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{x \sin^{- 1} x}{\left( 1 - x^2 \right)^{3/2}} \text{ dx}\]

\[\int e^{2x} \left( \frac{1 + \sin 2x}{1 + \cos 2x} \right) dx\]

Find: `int (sin2x)/sqrt(9 - cos^4x) dx`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×