मराठी
महाराष्ट्र राज्य शिक्षण मंडळएस.एस.सी (मराठी माध्यम) इयत्ता १० वी

एका पिशवीत 8 लाल व काही निळे चेंडू आहेत. पिशवीतून एक चेंडू यादृच्छिक पद्धतीने काढला असता लाल व निळा चेंडू मिळण्याची संभाव्यता यांचे गुणोत्तर 2 : 5, आहे, तर पिशवीतील निळ्या चेंडूंची संख्या काढा.

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

एका पिशवीत 8 लाल व काही निळे चेंडू आहेत. पिशवीतून एक चेंडू यादृच्छिक पद्धतीने काढला असता लाल व निळा चेंडू मिळण्याची संभाव्यता यांचे गुणोत्तर 2 : 5, आहे, तर पिशवीतील निळ्या चेंडूंची संख्या काढा.

बेरीज
Advertisements

उत्तर

समजा, निळ्या चेंडूची संख्या x आहे.

लाल चेंडूची संख्या = 8

∴ चेंडूंची एकूण संख्या = (x + 8)

P (निळ्या चेंडूची संभाव्यता) = `x/(x + 8)`

P (लाल चेंडूची संभाव्यता) = `8/(x + 8)`

दिलेल्या अटीनुसार, लाल व निळा चेंडू मिळण्याची संभाव्यता यांचे गुणोत्तर 2 : 5 आहे.

∴ `(8/(x + 8))/(x/(x + 8)) = 2/5`

∴ `8/(x + 8) = 2/5 xx x/(x + 8)`

∴ 40(x + 8) = 2x(x + 8)

∴ 40x + 320 = 2x2 + 16x

∴ 2x2 - 24x - 320 = 0

∴ x2 - 12x - 160 = 0

∴ x2 - 20x + 8x - 160 = 0

∴ x(x - 20) + 8(x - 20) = 0

∴ (x - 20) (x + 8) = 0

∴ x - 20 = 0 किंवा x + 8 = 0

∴ x = 20 किंवा x = -8

परंतु, चेंडूची संख्या ऋण असू शकत नाही.

∴ x = 20

∴ पिशवीतील निळ्या चेंडूची संख्या 20 आहे.

shaalaa.com
घटनेची संभाव्यता
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
2021-2022 (March) Set 1

संबंधित प्रश्‍न

एका खोक्यात 5 स्ट्रॉबेरीची, 6 कॉफीची व 2 पेपरमिंटची चॉकलेट्स आहेत. त्या खोक्यातील एक चॉकलेट काढले, तर खालील घटनांची संभाव्यता काढण्यासाठी कृती पूर्ण करा.

घटना A: काढलेले चॉकलेट कॉफीचे असणे.

घटना B: काढलेले चॉकलेट पेपरमिंटचे असणे.

कृती: समजा, नमुना अवकाश 'S’ आहे.

∴ n(S) = 5 + 6 + 2 = 13

घटना A : काढलेले चॉकलेट कॉफीचे असणे.

∴ n(A) = `square`

∴ P(A) = `square/("n"("S"))`  ............[सूत्र]

P(A) = `square/13`

घटना B: काढलेले चॉकलेट पेपरमिंटचे असणे.

∴ n(B) = `square`

∴ P(B) = `square/("n"("S"))` ............[सूत्र]

P(B) = `square/13`


एका पेटीत 15 तिकिटे आहेत. प्रत्येक तिकिटावर 1 ते 15 पैकी एक संख्या लिहिलेली आहे. त्या पेटीतून एक तिकीट यादृच्छिक पद्धतीने काढले, तर तिकिटावरची संख्या ही सम संख्या असणे.


एका हॉकी संघात 6 बचाव करणारे, 4 आक्रमक व एक गोलरक्षक असे खेळाडू आहेत. यादृच्छिक पद्धतीने त्यांतील एक खेळाडू संघनायक म्हणून निवडायचा आहे, तर खालील घटनाची संभाव्यता काढा.

गोलरक्षक हा संघनायक असणे.


जोसेफने एका टोपीत प्रत्येक कार्डावर इंग्रजी वर्णमालेतील एक अक्षर याप्रमाणे सर्व अक्षरांची 26 कार्डे ठेवली आहेत. त्यांतून अक्षराचे एक कार्ड यादृच्छिक पद्धतीने काढायचे आहे, तर काढलेले अक्षर स्वर असण्याची संभाव्यता काढा.


एका खोक्यात 30 तिकिटे आहेत. प्रत्येक तिकिटावर 1 ते 30 पैकी एकच संख्या लिहिली आहे. त्यांतून कोणतेही एक तिकीट यादृच्छिक पद्धतीने काढले, तर खालील घटनाची संभाव्यता काढा.

तिकिटावरील संख्या पूर्ण वर्ग असणे.


संधीच्या एका खेळामध्ये 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8 यांपैकी एका अंकावर बाण स्थिरावतो आणि त्या समसंभाव्य निष्पत्ती आहेत. खालील घटनांची संभाव्यता काढा.

  1. तो बाण 8 या अंकावर स्थिरावणे.
  2. तो बाण विषम अंकावर स्थिरावणे.
  3. बाणाने दर्शवलेली संख्या 2 पेक्षा मोठी असणे.
  4. बाणाने दर्शवलेली संख्या 9 पेक्षा लहान असणे.

खालील कृती करा.

तुमच्या वर्गाचा एकूण पट n(S) = `square`

वर्गातील चश्मा वापरणार्या विद्यार्थ्यांची संख्या n(A) = `square`

सर्व विद्यार्थ्यांमधून चश्मा वापरणारा एक विद्यार्थी यादृच्छिक पद्धतीने निवडण्याची संभाव्यता P(A) = `square`

सर्व विद्यार्थ्यांमधून चश्मा न वापरणारा एक विद्यार्थी यादृच्छिक पद्धतीने निवडण्याची संभाव्यता P(B) = `square`


एक फासा टाकला असता वरच्या पृष्ठभागावर मूळ संख्या मिळण्याची संभाव्यता काढण्याची कृती पूर्ण करून लिहा.

कृती:

एक फासा टाकला असता नमुना अवकाश 'S' आहे.

S = `{square}`

∴ n(S) = 6

घटना A: वरच्या पृष्ठभागावर मूळ संख्या मिळणे.

A = `{square}`

∴ n(A) = 3

∴ P(A) = `square/("n"("S"))` ............(सूत्र)

∴ P(A) = `square`


योग्य रीतीने पिसलेल्या 52 पत्त्यांच्या कॅटमधून एक पत्ता काढला असता तो पत्ता चित्रयुक्त असणे या घटनेची संभाव्यता काढा.


एक नाणे व एक फासा एकाच वेळी फेकले असता खालील घटनांची संभाव्यता काढा:

घटना A: छाप व मूळ संख्या मिळणे अशी आहे.

घटना B: काटा व विषम संख्या मिळणे अशी आहे.


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×