मराठी

∫ π 2 0 Tan X 1 + M 2 Tan 2 X D X

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int_0^\frac{\pi}{2} \frac{\tan x}{1 + m^2 \tan^2 x}dx\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{Let I }= \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{\tan x}{1 + m^2 \tan^2 x}dx\]

\[= \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{\frac{\sin x}{\cos x}}{1 + m^2 \frac{\sin^2 x}{\cos^2 x}}dx\]
\[ = \int_0^\frac{\pi}{2} \frac{\sin x\cos x}{\cos^2 x + m^2 \sin^2 x}dx\]

Put

\[\cos^2 x + m^2 \sin^2 x = z\]

\[\therefore 2\cos x\left( - \sin x \right)dx + m^2 \times 2\sin x\cos\ x\ dx = dz\]
\[ \Rightarrow 2\left( m^2 - 1 \right)\sin x\cos\ x\ dx = dz\]
\[ \Rightarrow \sin x\cos\ x\ dx = \frac{dz}{2\left( m^2 - 1 \right)}\]

When

\[x \to 0, z \to 1\]
\[\left( z = \cos^2 x + m^2 \sin^2 x = 1 + m^2 \times 0 = 1 \right)\]

When

\[x \to \frac{\pi}{2}, z \to m^2\]
\[\left( z = \cos^2 x + m^2 \sin^2 x = 0 + m^2 \times 1 = m^2 \right)\]

\[\therefore I = \frac{1}{2\left( m^2 - 1 \right)} \int_1^{m^2} \frac{dz}{z}\]
\[ = \left.\frac{1}{2\left( m^2 - 1 \right)} \log z\right|_1^{m^2} \]
\[ = \frac{1}{2\left( m^2 - 1 \right)}\left( \log m^2 - \log1 \right)\]
\[ = \frac{1}{2\left( m^2 - 1 \right)}\left( 2\log\left| m \right| - 0 \right)\]
\[ = \frac{\log\left| m \right|}{m^2 - 1}\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Definite Integrals - Exercise 20.2 [पृष्ठ ४०]

APPEARS IN

आर.डी. शर्मा Mathematics Volume 1 and 2 [English] Class 12
पाठ 19 Definite Integrals
Exercise 20.2 | Q 57 | पृष्ठ ४०

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\limits_0^\infty \frac{1}{a^2 + b^2 x^2} dx\]

\[\int\limits_{- 1}^1 \frac{1}{1 + x^2} dx\]

\[\int\limits_0^1 \frac{x}{x + 1} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \cos^2 x\ dx\]

\[\int_0^\frac{1}{2} \frac{x \sin^{- 1} x}{\sqrt{1 - x^2}}dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{x + \sin x}{1 + \cos x} dx\]

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \frac{\sin x + \cos x}{3 + \sin2x}dx\]

\[\int\limits_1^2 \frac{1}{x \left( 1 + \log x \right)^2} dx\]

\[\int_0^\frac{\pi}{2} \sqrt{\cos x - \cos^3 x}\left( \sec^2 x - 1 \right) \cos^2 xdx\]

\[\int_{- 2}^2 x e^\left| x \right| dx\]

\[\int_{- \frac{\pi}{2}}^\pi \sin^{- 1} \left( \sin x \right)dx\]

\[\int\limits_0^5 \frac{\sqrt[4]{x + 4}}{\sqrt[4]{x + 4} + \sqrt[4]{9 - x}} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sin^n x}{\sin^n x + \cos^n x} dx\]

 


\[\int\limits_0^1 \frac{\log\left( 1 + x \right)}{1 + x^2} dx\]

 


\[\int\limits_0^\pi x \sin x \cos^4 x\ dx\]

\[\int\limits_{- \pi/2}^{\pi/2} \log\left( \frac{2 - \sin x}{2 + \sin x} \right) dx\]

If `f` is an integrable function such that f(2a − x) = f(x), then prove that

\[\int\limits_0^{2a} f\left( x \right) dx = 2 \int\limits_0^a f\left( x \right) dx\]

 


\[\int\limits_{- 1}^1 \left( x + 3 \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \sin x\ dx\]

\[\int\limits_0^2 \left( 3 x^2 - 2 \right) dx\]

\[\int\limits_{- \pi/2}^{\pi/2} \sin^2 x\ dx .\]

\[\int\limits_0^3 \frac{1}{x^2 + 9} dx .\]

Evaluate each of the following integral:

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \tan\ xdx\]

 


Evaluate each of the following integral:

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \sin2xdx\]

Evaluate : 

\[\int\limits_2^3 3^x dx .\]

\[\int\limits_0^2 \left[ x \right] dx .\]

\[\int\limits_1^\sqrt{3} \frac{1}{1 + x^2} dx\]  is equal to ______.

\[\int\limits_{- \pi/2}^{\pi/2} \sin\left| x \right| dx\]  is equal to

The value of \[\int\limits_0^{\pi/2} \cos x\ e^{\sin x}\ dx\] is

 


\[\lim_{n \to \infty} \left\{ \frac{1}{2n + 1} + \frac{1}{2n + 2} + . . . + \frac{1}{2n + n} \right\}\] is equal to

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sin x}{\sin x + \cos x} dx\]  equals to

\[\int\limits_1^2 x\sqrt{3x - 2} dx\]


\[\int\limits_0^\infty \frac{x}{\left( 1 + x \right)\left( 1 + x^2 \right)} dx\]


\[\int\limits_0^1 \log\left( 1 + x \right) dx\]


\[\int\limits_0^a \frac{\sqrt{x}}{\sqrt{x} + \sqrt{a - x}} dx\]


\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{dx}{4 \cos x + 2 \sin x}dx\]


Evaluate the following:

`int_(-1)^1 "f"(x)  "d"x` where f(x) = `{{:(x",", x ≥ 0),(-x",", x  < 0):}`


`int "e"^x ((1 - x)/(1 + x^2))^2  "d"x` is equal to ______.


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×