मराठी

Π ∫ 0 X 1 + Cos α Sin X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\limits_0^\pi \frac{x}{1 + \cos \alpha \sin x} dx\]

बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[We have, \]
\[I = \int\limits_0^\pi \frac{x}{1 + \cos \alpha \sin x} dx . ....... . . . \left( 1 \right)\]
\[ \Rightarrow I = \int\limits_0^\pi \frac{\pi - x}{1 + \cos \alpha \sin \left( \pi - x \right)} dx ...............\left( \because \int_0^a f\left( x \right)dx = \int_0^a f\left( a - x \right)dx \right)\]
\[ \Rightarrow I = \int\limits_0^\pi \frac{\pi - x}{1 + \cos \alpha \sin x} dx . ....... . . . \left( 2 \right)\]
Adding (1) and (2), we get

\[2I = \int\limits_0^\pi \frac{\pi}{1 + \cos \alpha \sin x} dx \]
\[ \Rightarrow I = \frac{\pi}{2} \int\limits_0^\pi \frac{1}{1 + \cos \alpha \sin x} dx \]
\[ = \frac{\pi}{2} \int\limits_0^\pi \frac{1}{1 + \cos \alpha \frac{2\tan \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}} dx \]
\[ = \frac{\pi}{2} \int\limits_0^\pi \frac{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2} + \cos \alpha 2\tan \frac{x}{2}} dx\]
\[\text{Putting }\tan\frac{x}{2} = t\]
\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \sec^2 \frac{x}{2}dx = dt\]
\[\text{When }x \to 0 ; t \to 0\]
\[\text{and }x \to \pi ; t \to \infty \]
Now, integral becomes

\[I = \pi \int\limits_0^\infty \frac{dt}{1 + t^2 + 2t \cos \alpha} \]

\[ = \pi \int\limits_0^\infty \frac{dt}{\left( t + \cos \alpha \right)^2 + 1 - \cos^2 \alpha}\]

\[ = \pi \int\limits_0^\infty \frac{dt}{\left( t + \cos \alpha \right)^2 + \sin^2 \alpha}\]

\[ = \pi \left[ \frac{1}{\sin \alpha} \tan^{- 1} \frac{t + \cos \alpha}{\sin \alpha} \right]_0^\infty \]

\[ = \frac{\pi}{\sin \alpha} \left[ \tan^{- 1} \frac{t + \cos \alpha}{\sin \alpha} \right]_0^\infty \]

\[ = \frac{\pi}{\sin \alpha}\left[ \frac{\pi}{2} - \tan^{- 1} \left( \cot \alpha \right) \right]\]

\[ = \frac{\pi}{\sin \alpha}\left[ \frac{\pi}{2} - \tan^{- 1} \left\{ \tan\left( \frac{\pi}{2} - \alpha \right) \right\} \right]\]

\[ = \frac{\pi}{\sin \alpha}\left[ \frac{\pi}{2} - \left( \frac{\pi}{2} - \alpha \right) \right]\]

\[ = \frac{\pi\alpha}{\sin \alpha}\]

\[\]

\[\]

shaalaa.com
Definite Integrals
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 20: Definite Integrals - Revision Exercise [पृष्ठ १२२]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 20 Definite Integrals
Revision Exercise | Q 46 | पृष्ठ १२२

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\limits_0^{\pi/2} \sin x \sin 2x\ dx\]

\[\int\limits_1^4 \frac{x^2 + x}{\sqrt{2x + 1}} dx\]

\[\int\limits_{\pi/2}^\pi e^x \left( \frac{1 - \sin x}{1 - \cos x} \right) dx\]

\[\int_0^\frac{\pi}{4} \left( \tan x + \cot x \right)^{- 2} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{1}{5 \cos x + 3 \sin x} dx\]

\[\int\limits_0^a \sqrt{a^2 - x^2} dx\]

\[\int\limits_0^1 \tan^{- 1} \left( \frac{2x}{1 - x^2} \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{1}{a^2 \sin^2 x + b^2 \cos^2 x} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} x^2 \sin\ x\ dx\]

\[\int\limits_0^\pi 5 \left( 5 - 4 \cos \theta \right)^{1/4} \sin \theta\ d \theta\]

\[\int\limits_0^a x \sqrt{\frac{a^2 - x^2}{a^2 + x^2}} dx\]

\[\int_0^{2\pi} \cos^{- 1} \left( \cos x \right)dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sin^{3/2} x}{\sin^{3/2} x + \cos^{3/2} x} dx\]

\[\int\limits_0^\pi x \sin^3 x\ dx\]

\[\int\limits_0^\pi x \log \sin x\ dx\]

\[\int\limits_0^\pi x \cos^2 x\ dx\]

If `f` is an integrable function such that f(2a − x) = f(x), then prove that

\[\int\limits_0^{2a} f\left( x \right) dx = 2 \int\limits_0^a f\left( x \right) dx\]

 


\[\int\limits_0^2 \left( x^2 + 4 \right) dx\]

\[\int\limits_0^2 e^x dx\]

\[\int\limits_a^b e^x dx\]

\[\int\limits_0^2 \left( x^2 + 2x + 1 \right) dx\]

\[\int\limits_1^3 \left( 2 x^2 + 5x \right) dx\]

\[\int\limits_0^\pi \cos^5 x\ dx .\]

\[\int\limits_0^1 2^{x - \left[ x \right]} dx\]

The value of \[\int\limits_0^\pi \frac{x \tan x}{\sec x + \cos x} dx\] is __________ .


\[\int\limits_{\pi/6}^{\pi/3} \frac{1}{1 + \sqrt{\cot}x} dx\] is

The value of \[\int\limits_{- \pi}^\pi \sin^3 x \cos^2 x\ dx\] is 

 


Evaluate : \[\int\frac{dx}{\sin^2 x \cos^2 x}\] .


\[\int\limits_0^1 \tan^{- 1} \left( \frac{2x}{1 - x^2} \right) dx\]


\[\int\limits_0^\pi \frac{x \sin x}{1 + \cos^2 x} dx\]


\[\int\limits_0^\pi \frac{x}{a^2 \cos^2 x + b^2 \sin^2 x} dx\]


\[\int\limits_{- \pi}^\pi x^{10} \sin^7 x dx\]


Using second fundamental theorem, evaluate the following:

`int_0^1 x"e"^(x^2)  "d"x`


Using second fundamental theorem, evaluate the following:

`int_1^"e" ("d"x)/(x(1 + logx)^3`


Evaluate the following:

`Γ (9/2)`


Evaluate the following:

`int_0^oo "e"^(-mx) x^6 "d"x`


Choose the correct alternative:

If n > 0, then Γ(n) is


Choose the correct alternative:

`Γ(3/2)`


Evaluate `int "dx"/sqrt((x - alpha)(beta - x)), beta > alpha`


Find: `int logx/(1 + log x)^2 dx`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×