हिंदी

पद्यांशं पटित्वा निर्दिष्टा: कृतीः कुरुत। (5 तः 4) यथा चतुर्भि: कनकं प्रीध्यते निघर्षणच्छेदनतापताडनै:।तथा चतुर्भिः पुरुष: परीक्ष्यते शरुतेन शीलेन गुणेन कर्मणा ॥ अवं न भक्तो न च पूजको वा।

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

पद्यांशं पटित्वा निर्दिष्टा: कृतीः कुरुत। (5 तः 4)

यथा चतुर्भि: कनकं प्रीध्यते निघर्षणच्छेदनतापताडनै:।
तथा चतुर्भिः पुरुष: परीक्ष्यते शरुतेन शीलेन गुणेन कर्मणा ॥

अवं न भक्तो न च पूजको वा।
घण्टां स्वयं नादयते तथापि।
धनं जनेभ्यः किल याचतेऽयम्‌
न याचको वा न च निर्धनो वा ॥

वात्मीकिव्यासवाणाद्या: प्राचीना: कविषण्डिता:।
तान्‌ शिक्षयन्ति सततं ये सदा वाचने रता: ॥

घटं भिन्द्यात्‌ पटं छिन्यात्‌ कुर्याद्रासभरोहणम्‌।
येन केन प्रकरेण परसिद्ध: पुरुषो भवेत ॥

(क) पूर्णवाक्येन उत्तरं लिखत।   1

पुरुषपरीक्षा कथं भवति?

(ख) विशेषण-विशेष्ययो: मेलनं कुरुत।   1

  विशेषणम्‌ विशेष्यम्‌
(1) प्राचीनाः पुरुषः
(2) प्रसिद्धः कविपण्डिता:
    घटम्‌

(ग) जालरेखाचित्रं पूरयत।   1

(घ) पद्यांशात्‌ २ द्वितीया-विभक्त्यन्तपदे चित्वा लिखत।   1

(च) पूर्वपदं/उत्तरपदं लिखत ।   1

  1. तथापि = तथा + ______ ।
  2. कुर्याद्रासभरोहणम्‌ = ______ + रासभरोहणम्‌ ।
सारिणी
रिक्त स्थान भरें
जोड़ियाँ मिलाइएँ
एक पंक्ति में उत्तर
Advertisements

उत्तर

(क) पुरुषपरीक्षा शरुतेन शीलेन गुणेन कर्मणाच भवति।

(ख)

  विशेषणम्‌ विशेष्यम्‌
(1) प्राचीनाः कविपण्डिता
(2) प्रसिद्धः पुरुषः:

(ग)

(घ) घटं, पटं, कनकं, तान्‌

(च)

  1. तथापि = तथा + अपि
  2. कुर्याद्रासभरोहणम्‌ = कुर्यात् + रासभरोहणम्‌।
shaalaa.com
युग्ममाला।
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
2023-2024 (March) Official

संबंधित प्रश्न

माध्यमभाषया उत्तरं लिखत ।

"यथा चतुर्भिः कनकं परीक्ष्यते.............इति श्लोकस्य स्पष्टीकरणं लिखत।


जालरेखाचित्रं पूरयत।


जालरेखाचित्रं पूरयत।


माध्यमभाषया उत्तरत।

‘यथा चतुर्भिः’ इति श्लोकस्य स्पष्टीकरणं लिखत।


सन्धि-विग्रहं कुरुत।

अल्पधीरपि। 


अमरकोषात् शब्द प्रयुज्य वाक्यं पुनर्लिखत।

यत्र एकः अपि पादपः नास्ति तत्र एरण्डः द्रुमायते।


पूर्णवाक्येन उत्तरत।

मनुष्यः द्विप इव मदान्धः कदा भवति?


सन्धिविग्रहं कुरुत।

किश्चिज्ज्ञोऽहम्।


माध्यमभाषया उत्तरत।

कदा मदः व्यपगच्छति?


पूर्णवाक्येन उत्तरत।

आगतं भयं वीक्ष्य नरः किं कुर्यात्?


सन्धिविग्रहं कुरुत।

भयाद्धि।


पूर्णवाक्येन उत्तरत।

कः बहु भाषते?


सन्धिविग्रहं कुरुत।

स्यादधमः 


पूर्णवाक्येन उत्तरत।

कर्षकः कीदृशं फलं लभते?


अमरकोषात् शब्दं प्रयुज्य वाक्यं पुनर्लिखत।

कर्षक: बीजं वपते।


समानार्थकशब्दान् लिखत।

कनकम्


समानार्थकशब्दान् लिखत।

विद्वान


समानार्थकशब्दान् लिखत।

पादपः


समानार्थकशब्दान् लिखत।

अधमः


विरुद्धार्थकशब्दान् लिखत।

विद्वान्


विरुद्धार्थकशब्दान् लिखत।

सुकृतम्


चतुर्थपदं लिखत।

बुधजन: - ज्ञानी :: मूर्ख: - ______


समानार्थकशब्दानां मेलनं कुरुत।

सुवर्णम् श्रेष्ठः
उत्तमः व्याप्तम्
अवलिप्तम् शब्दः
ध्वनिः हेम

उचितं शब्दयुग्मं योजयत। (यत्र-तत्र, यदि-तर्हि, यदा-तदा, यथा-तथा)

______ धूमः ______ वह्लिः।


उचितं शब्दयुग्मं योजयत। (यत्र-तत्र, यदि-तर्हि, यदा-तदा, यथा-तथा)

______ आकाशे मेघाः गर्जन्ति ______ मयूरः नृत्यति। 


उचितं शब्दयुग्मं योजयत। (यत्र-तत्र, यदि-तर्हि, यदा-तदा, यथा-तथा)

सज्जनाः ______ वदन्ति ______ कुर्वन्ति।


चतुर्थपदं लिखत। 

विद्वान् - पण्डित :: अल्पधीः - ______। 


अमरकोषात्‌ योग्यं समानार्थक शब्दं योजयित्वा वाक्यं पुनर्लिखत।

कर्षकः बीजं वपते।


पद्य शुद्धे पूर्णे च लिखत।

यदा ______ व्यपगतः॥


पद्य शुद्धे पूर्णे च लिखत।

उत्तमो ______ प्रजायते॥


अन्वयं पूरयत।

यावत्‌ भयम्‌ ______ तावत्‌ हि ______ भेतव्यम्‌। (तथापि) ______ तु भयं वीक्ष्य नरः ______ कुर्यात्‌।


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×