Advertisements
Advertisements
प्रश्न
लिओपॉल्ड व्हॉन रांके यांचा इतिहासविषयक दृष्टीकोन स्पष्ट करा.
Advertisements
उत्तर
प्रस्तावना: एकोणिसाव्या शतकामध्ये बर्लिन विद्यापीठातील इतिहासतज्ज्ञ लिओपॉल्ड व्हॉन रांके याने इतिहासलेखनाच्या चिकित्सक पद्धतीविषयक सांगितले आहे.
१. त्याने चिकित्सकपणे इतिहासातील घटनेच्या सत्यतेच्या शोधावर भर दिला आहे. यामध्ये मूळ दस्तऐवजांच्या आधारे प्राप्त झालेली माहिती अधिक महत्त्वाची असते असे ठामपणे मांडले.
२. ऐतिहासिक घटनांसंदर्भातील सर्व कागदपत्रे व दस्तऐवज यांचा कसून शोध घेणे अत्यावश्यक असल्याचे प्रतिपादन केले असून या पद्धतीने ऐतिहासिक घटनेच्या सत्यापर्यंत पोहोचणे शक्य आहे असा विश्वासही त्याने व्यक्त केला आणि इतिहासलेखनातील काल्पनिकतेवर टीका केली.
३. त्याच्या विविध लेखांचे 'द थिअरी ॲण्ड प्रॅक्टिस ऑफ हिस्टरी' आणि 'द सिक्रेट ऑफ वर्ल्ड हिस्टरी' या ग्रंथांमध्ये संकलन केले आहे.
निष्कर्ष: अशारीतीने, रांके याने चिकित्सक पद्धतीने इतिहासलेखन करण्यावर भर दिला.
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
आधुनिक इतिहास लेखनाचा जनक ______ यास म्हणता येईल.
आर्केऑलॉजी ऑफ नॉलेज हा ग्रंथ ______ याने लिहिला.
पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा.
स्त्रियांच्या आयुष्याशी निगडित विविध पैलूंवर विचार करणारे संशोधन सुरू झाले.
पुढील विधान सकारण स्पष्ट करा.
फुको यांच्या लेखनपद्धतीला ज्ञानाचे पुरातत्त्व म्हटले आहे.
कार्ल मार्क्स यांचा वर्गसिद्धान्त स्पष्ट करा.
'स्त्रीवादी इतिहासलेखन' म्हणजे काय?
लिओपॉल्ड व्हॉन रांके यांचा इतिहासविषयक दृष्टिकोन स्पष्ट करा.
आर्किऑलॉजी ऑफ नॉलेज हा ग्रंथ ______ यांनी लिहिला.
विसाव्या शतकात फ्रान्समध्ये उदयास आलेल्या ______ मुळे इतिहास लेखनाला एक वेगळीच दिशा मिळाली.
वर्ग संघर्षाचा इतिहास ______ याने मांडला
पुढीलपैकी चुकीची जोडी ओळखा.
पुढीलपैकी चुकीची जोडी ओळखा.
पुढील तक्ता पूर्ण करा.
| ग्रंथ | ग्रंथकार |
| १. हिस्टरी | ______ |
| २. ______ | रेने देकार्त |
| ३. दास कॅपिटल | ______ |
| ४. ______ | मायकेल फुको |
पुढील तक्ता पूर्ण करा.
| व्यक्ती | वैशिष्ट्ये |
| १. व्हॉल्टेअर | ______ |
| २. ______ | स्त्रीवादी इतिहासाची सुरुवात |
| ३. मायकेल फुको | ______ |
| ४. ______ | वर्ग संघर्षाचा सिद्धांत |
टिपा लिहा.
द्वंद्ववाद
पुढीलपैकी चुकीची जोडी ओळखून पुन्हा लिहा:
“मानवी इतिहास हा वर्गसंघर्षाचा इतिहास असतो,'' असे मत ______ या तत्त्वज्ञाने मांडले आहे.
