Question

भौगोलिक कारणे लिहा:

ईशान्य मान्सून वाऱ्यांमुळेही भारतात पाऊस पडतो.

Answer 1

1. भारतात प्रामुख्याने नैर्ऋत्य मोसमी वाऱ्यांमुळे पाऊस पडतो. नैर्ऋत्य मोसमी वारे भारताच्या दक्षिण भागातून भारतात प्रवेश करतात व टप्प्याटप्प्याने उत्तरेकडे वाहत जातात.
2. भारताच्या मुख्य भूमीवरून वाहणारे नैर्ऋत्य मोसमी वारे हे हिमालयाच्या शिवालिक व हिमाचल रांगांद्वारे अडवले जातात व तेथून हे वारे परत हिंदी महासागराकडे मागे फिरतात.
3. ईशान्य दिशेकडून वाहणाऱ्या या ईशान्य मान्सून वाऱ्यांमुळेही भारताच्या द्वीपकल्पीय भागांत पुन्हा मान्सून परतीचा पाऊस पडतो.
4. भारताच्या पूर्वेकडील आणि दक्षिणेकडील भागांमध्ये, विशेषतः तामिळनाडू आणि आंध्र प्रदेशच्या किनारपट्टीवर, ईशान्य मान्सून वाऱ्यांमुळे पाऊस पडतो. हिवाळ्याच्या (ऑक्टोबर ते डिसेंबर) काळात भूभाग थंड झाल्यावर, भारतीय उपखंडात उच्च दाबाचे क्षेत्र तयार होते, ज्यामुळे वारे ईशान्येकडून वाहू लागतात. हे वारे बंगालच्या उपसागरातून आर्द्रता घेतात आणि किनारपट्टीवर पाऊस पाडतात.
   अशा प्रकारे, ईशान्य मान्सून वाऱ्यांमुळेही भारतात पाऊस पडतो.