Advertisements
Advertisements
प्रश्न
\[\int\frac{1}{\sin^2 x + \sin 2x} \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements
उत्तर
\[\text{ Let I } = \int\frac{1}{\sin^2 x + \sin 2x}dx\]
\[ = \int\frac{1}{\sin^2 x + 2 \sin x \cdot \cos x}dx\]
Dividing numerator and denominator by cos2x, we get
\[I = \int\frac{\frac{1}{\cos^2 x}}{\tan^2 x + 2 \tan x}dx\]
\[ = \int\frac{\sec^2 x}{\tan^2 x + 2 \tan x} dx\]
\[\text{ Putting tan x = t}\]
\[ \Rightarrow \text{ sec}^2 \text{ x dx = dt }\]
\[ \therefore I = \int\frac{1}{t^2 + 2t}dt\]
\[ = \int\frac{1}{t^2 + 2t + 1 - 1}dt\]
\[ = \int\frac{1}{\left( t + 1 \right)^2 - 1^2}dt\]
\[ = \frac{1}{2} \text{ ln} \left| \frac{t + 1 - 1}{t + 1 + 1} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2} \text{ ln } \left| \frac{t}{t + 2} \right| + C \]
\[ = \frac{1}{2} \text{ ln} \left| \frac{\tan x}{\tan x + 2} \right| + C ............\left[ \because t = \tan x \right]\]
\[ = \int\frac{\sec^2 x}{\tan^2 x + 2 \tan x} dx\]
\[\text{ Putting tan x = t}\]
\[ \Rightarrow \text{ sec}^2 \text{ x dx = dt }\]
\[ \therefore I = \int\frac{1}{t^2 + 2t}dt\]
\[ = \int\frac{1}{t^2 + 2t + 1 - 1}dt\]
\[ = \int\frac{1}{\left( t + 1 \right)^2 - 1^2}dt\]
\[ = \frac{1}{2} \text{ ln} \left| \frac{t + 1 - 1}{t + 1 + 1} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2} \text{ ln } \left| \frac{t}{t + 2} \right| + C \]
\[ = \frac{1}{2} \text{ ln} \left| \frac{\tan x}{\tan x + 2} \right| + C ............\left[ \because t = \tan x \right]\]
shaalaa.com
या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
APPEARS IN
संबंधित प्रश्न
\[\int\left\{ x^2 + e^{\log x}+ \left( \frac{e}{2} \right)^x \right\} dx\]
\[\int\frac{x^6 + 1}{x^2 + 1} dx\]
If f' (x) = a sin x + b cos x and f' (0) = 4, f(0) = 3, f
\[\left( \frac{\pi}{2} \right)\] = 5, find f(x)
\[\int\frac{1}{2 - 3x} + \frac{1}{\sqrt{3x - 2}} dx\]
\[\int \tan^2 \left( 2x - 3 \right) dx\]
\[\int\frac{x^2 + 3x - 1}{\left( x + 1 \right)^2} dx\]
\[\int\frac{\text{sin} \left( x - a \right)}{\text{sin}\left( x - b \right)} dx\]
\[\int\frac{- \sin x + 2 \cos x}{2 \sin x + \cos x} dx\]
\[\int\frac{\log\left( 1 + \frac{1}{x} \right)}{x \left( 1 + x \right)} dx\]
\[\int \cot^n {cosec}^2 \text{ x dx } , n \neq - 1\]
\[\int \cot^5 x \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\sin x \cos^3 x} dx\]
` ∫ {1}/{a^2 x^2- b^2}dx`
` ∫ \sqrt{"cosec x"- 1} dx `
\[\int\frac{x^2 + x + 1}{x^2 - x + 1} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\sin 2x}{\sin^4 x + \cos^4 x} \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{1 - \cot x} dx\]
\[\int e^x \left( \cot x - {cosec}^2 x \right) dx\]
\[\int e^x \frac{x - 1}{\left( x + 1 \right)^3} \text{ dx }\]
\[\int\left( x + 2 \right) \sqrt{x^2 + x + 1} \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{x \log x \left( 2 + \log x \right)} dx\]
\[\int\frac{5 x^2 + 20x + 6}{x^3 + 2 x^2 + x} dx\]
\[\int\frac{2x + 1}{\left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]
\[\int\frac{x^2 + 1}{x^4 + 7 x^2 + 1} 2 \text{ dx }\]
\[\int\frac{1}{\left( x - 1 \right) \sqrt{x + 2}} \text{ dx }\]
If \[\int\frac{1}{5 + 4 \sin x} dx = A \tan^{- 1} \left( B \tan\frac{x}{2} + \frac{4}{3} \right) + C,\] then
If \[\int\frac{\cos 8x + 1}{\tan 2x - \cot 2x} dx\]
If \[\int\frac{1}{\left( x + 2 \right)\left( x^2 + 1 \right)}dx = a\log\left| 1 + x^2 \right| + b \tan^{- 1} x + \frac{1}{5}\log\left| x + 2 \right| + C,\] then
\[\int\frac{1}{\sqrt{x} + \sqrt{x + 1}} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\left( 2^x + 3^x \right)^2}{6^x} \text{ dx }\]
\[\int \text{cosec}^2 x \text{ cos}^2 \text{ 2x dx} \]
\[\int \tan^3 x\ dx\]
\[\int \tan^3 x\ \sec^4 x\ dx\]
\[\int\sqrt{a^2 - x^2}\text{ dx }\]
\[\int\sqrt{3 x^2 + 4x + 1}\text{ dx }\]
\[\int x^2 \tan^{- 1} x\ dx\]
\[\int\frac{x \sin^{- 1} x}{\left( 1 - x^2 \right)^{3/2}} \text{ dx}\]
\[\int e^x \frac{\left( 1 - x \right)^2}{\left( 1 + x^2 \right)^2} \text{ dx }\]
\[\int\frac{\cot x + \cot^3 x}{1 + \cot^3 x} \text{ dx}\]
