मराठी

Π ∫ 0 X 1 + Cos α Sin X D X , 0 < α < π - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\limits_0^\pi \frac{x}{1 + \cos \alpha \sin x} dx, 0 < \alpha < \pi\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{We have}, \]

\[ I = \int_0^\pi \frac{x}{1 + \cos\alpha \sin x} d x . . . . . \left( 1 \right)\]

\[ = \int_0^\pi \frac{\pi - x}{1 + \cos\alpha \sin\left( \pi - x \right)}dx\]

\[ = \int_0^\pi \frac{\pi - x}{1 + \cos\alpha \sin x}dx . . . . . \left( 2 \right)\]

\[\text{Adding} \left( 1 \right) and \left( 2 \right) \text{we get}, \]

\[2I = \int_0^\pi \frac{x + \pi - x}{1 + \cos\alpha \sin x} d x\]

\[ \Rightarrow I = \frac{\pi}{2} \int_0^\pi \frac{1}{1 + \cos\alpha\ sinx} dx\]

\[= \frac{\pi}{2} \int_0^\pi \frac{1}{1 + \cos\alpha sinx}\]
\[ = \frac{\pi}{2} \int_0^\pi \frac{1}{1 + \cos\alpha \frac{2\tan\frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}}dx\]
\[ = \frac{\pi}{2} \int_0^\pi \frac{1 + \tan^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2} + 2\cos\alpha \tan \frac{x}{2}}dx\]
\[ = \frac{\pi}{2} \int_0^\pi \frac{\sec^2 \frac{x}{2}}{1 + \tan^2 \frac{x}{2} + 2\cos\alpha \tan \frac{x}{2}}dx\]

\[\text{Putting }\tan\frac{x}{2} = t\]

\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \sec^2 x dx = dt\]

\[\text{When }x \to 0; t \to 0\]

\[\text{and }x \to \pi; t \to \infty \]

\[ \therefore I = \frac{\pi}{2} \int_0^\infty \frac{2}{1 + t^2 + 2\cos\alpha t}dt\]

\[ = \frac{\pi}{2} \int_0^\infty \frac{2}{\left( t + \cos\alpha \right)^2 - \cos^2 \alpha + 1}dt\]

\[ = \pi \int_0^\infty \frac{1}{\left( t + \cos\alpha \right)^2 + \sin^2 \alpha}dt\]

\[ = \pi \left[ \frac{1}{\sin \alpha} \tan^{- 1} \left( \frac{t + \cos \alpha}{\sin \alpha} \right) \right]_0^1 \]

\[ = \frac{\pi}{sin\alpha}\left[ \tan^{- 1} \left( \infty \right) - \tan^{- 1} \left( \cot\alpha \right) \right]\]

\[ = \frac{\pi}{sin\alpha}\left[ \frac{\pi}{2} - \tan^{- 1} \left( \tan\left( \frac{\pi}{2} - \alpha \right) \right) \right]\]

\[ = \frac{\pi\alpha}{sin\alpha}\]

shaalaa.com
Definite Integrals
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 20: Definite Integrals - Exercise 20.5 [पृष्ठ ९५]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 20 Definite Integrals
Exercise 20.5 | Q 16 | पृष्ठ ९५

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\limits_{- 2}^3 \frac{1}{x + 7} dx\]

\[\int\limits_0^\pi \frac{1}{1 + \sin x} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} x \cos\ x\ dx\]

\[\int\limits_1^2 \log\ x\ dx\]

\[\int\limits_0^1 \left( x e^{2x} + \sin\frac{\ pix}{2} \right) dx\]

\[\int\limits_{\pi/2}^\pi e^x \left( \frac{1 - \sin x}{1 - \cos x} \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\cos x}{1 + \sin^2 x} dx\]

\[\int\limits_0^1 \frac{\sqrt{\tan^{- 1} x}}{1 + x^2} dx\]

\[\int\limits_0^1 \frac{1 - x^2}{\left( 1 + x^2 \right)^2} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/6} \cos^{- 3} 2 \theta \sin 2\ \theta\ d\ \theta\]

\[\int\limits_1^2 \frac{1}{x \left( 1 + \log x \right)^2} dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \cos^5 x\ dx\]

\[\int\limits_{\pi/3}^{\pi/2} \frac{\sqrt{1 + \cos x}}{\left( 1 - \cos x \right)^{3/2}} dx\]

\[\int\limits_0^9 f\left( x \right) dx, where f\left( x \right) \begin{cases}\sin x & , & 0 \leq x \leq \pi/2 \\ 1 & , & \pi/2 \leq x \leq 3 \\ e^{x - 3} & , & 3 \leq x \leq 9\end{cases}\]

Evaluate the following integral:

\[\int\limits_{- 3}^3 \left| x + 1 \right| dx\]

\[\int_{- 1}^2 \left( \left| x + 1 \right| + \left| x \right| + \left| x - 1 \right| \right)dx\]

 


\[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{1}{1 + \sqrt{\tan x}} dx\]

\[\int\limits_1^2 \left( x^2 - 1 \right) dx\]

\[\int\limits_0^2 \left( x^2 + 4 \right) dx\]

\[\int\limits_0^2 \left( x^2 + 2x + 1 \right) dx\]

\[\int\limits_0^3 \left( 2 x^2 + 3x + 5 \right) dx\]

\[\int\limits_0^{\pi/2} \cos^2 x\ dx .\]

\[\int\limits_{- \pi/2}^{\pi/2} x \cos^2 x\ dx .\]

 


\[\int\limits_0^\pi \cos^5 x\ dx .\]

\[\int\limits_0^1 \frac{2x}{1 + x^2} dx\]

Write the coefficient abc of which the value of the integral

\[\int\limits_{- 3}^3 \left( a x^2 + bx + c \right) dx\] is independent.

The value of the integral \[\int\limits_0^{\pi/2} \frac{\sqrt{\cos x}}{\sqrt{\cos x} + \sqrt{\sin x}} dx\]  is 


The derivative of \[f\left( x \right) = \int\limits_{x^2}^{x^3} \frac{1}{\log_e t} dt, \left( x > 0 \right),\] is

 


\[\int\limits_0^1 \frac{d}{dx}\left\{ \sin^{- 1} \left( \frac{2x}{1 + x^2} \right) \right\} dx\] is equal to

Evaluate : \[\int\limits_0^{2\pi} \cos^5 x dx\] .


\[\int\limits_0^1 \frac{1 - x}{1 + x} dx\]


\[\int\limits_0^{\pi/2} x^2 \cos 2x dx\]


\[\int\limits_0^\pi \frac{x}{1 + \cos \alpha \sin x} dx\]


\[\int\limits_2^3 \frac{\sqrt{x}}{\sqrt{5 - x} + \sqrt{x}} dx\]


Evaluate the following using properties of definite integral:

`int_(- pi/2)^(pi/2) sin^2theta  "d"theta`


Evaluate the following using properties of definite integral:

`int_0^(i/2) (sin^7x)/(sin^7x + cos^7x)  "d"x`


Find `int x^2/(x^4 + 3x^2 + 2) "d"x`


Find: `int logx/(1 + log x)^2 dx`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×