मराठी

∫ X 2 − 1 X 4 + 1 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x^2 - 1}{x^4 + 1} \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{ We have,} \]
\[I = \int \left( \frac{x^2 - 1}{x^4 + 1} \right)dx\]
\[\text{Dividing numerator and denominator by} \text{ x}^2 \]
\[ = \int\left( \frac{1 - \frac{1}{x^2}}{x^2 + \frac{1}{x^2}} \right)dx\]
\[ = \int\frac{\left( 1 - \frac{1}{x^2} \right)dx}{x^2 + \frac{1}{x^2} + 2 - 2}\]
\[ = \int\frac{\left( 1 - \frac{1}{x^2} \right)dx}{\left( x + \frac{1}{x} \right)^2 - \left( \sqrt{2} \right)^2}\]
\[\text{ Putting  x }+ \frac{1}{x} = t\]
\[ \Rightarrow \left( 1 - \frac{1}{x^2} \right)dx = dt\]
\[ \therefore I = \int\frac{dt}{t^2 - \left( \sqrt{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{t - \sqrt{2}}{t + \sqrt{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{x + \frac{1}{x} - \sqrt{2}}{x + \frac{1}{x} + \sqrt{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{x^2 - \sqrt{2}x + 1}{x^2 + \sqrt{2}x + 1} \right| + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.31 [पृष्ठ १९०]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.31 | Q 7 | पृष्ठ १९०

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\frac{x^5 + x^{- 2} + 2}{x^2} dx\]

\[\int \tan^2 \left( 2x - 3 \right) dx\]


`∫     cos ^4  2x   dx `


\[\int\frac{\sin 2x}{\sin \left( x - \frac{\pi}{6} \right) \sin \left( x + \frac{\pi}{6} \right)} dx\]

\[\int\left( \frac{x + 1}{x} \right) \left( x + \log x \right)^2 dx\]

\[\int\frac{\sin \left( \text{log x} \right)}{x} dx\]

\[\int\sqrt {e^x- 1}  \text{dx}\] 

\[\int\frac{1}{\sqrt{x} + x} \text{ dx }\]

\[\int \sec^4 2x \text{ dx }\]

\[\int \cos^5 x \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{a^2 - b^2 x^2} dx\]

\[\int\frac{x^2 - 1}{x^2 + 4} dx\]

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^4 + a^4}} dx\]

\[\int\frac{\sec^2 x}{\sqrt{4 + \tan^2 x}} dx\]

\[\int\frac{\cos 2x}{\sqrt{\sin^2 2x + 8}} dx\]

\[\int x e^{2x} \text{ dx }\]

\[\int \sin^{- 1} \sqrt{x} \text{ dx }\]

\[\int \tan^{- 1} \left( \frac{2x}{1 - x^2} \right) \text{ dx }\]

\[\int \tan^{- 1} \left( \sqrt{x} \right) \text{dx }\]

\[\int x \sin^3 x\ dx\]

\[\int e^x \left( \cot x - {cosec}^2 x \right) dx\]

\[\int e^x \left( \log x + \frac{1}{x^2} \right) dx\]

\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right) \left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 - a^2 \right) \left( x^2 - b^2 \right)} dx\]

\[\int\frac{x}{\left( x - 1 \right)^2 \left( x + 2 \right)} dx\]

\[\int\frac{5 x^2 + 20x + 6}{x^3 + 2 x^2 + x} dx\]

\[\int\frac{x}{\left( x - 3 \right) \sqrt{x + 1}} dx\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 2x + 2 \right) \sqrt{x + 1}} \text{ dx}\]

If `int(2x^(1/2))/(x^2)  dx = k  .  2^(1/x) + C`, then k is equal to ______.


\[\int\frac{e^x - 1}{e^x + 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{1}{e^x + e^{- x}} dx\]

\[\int\sqrt{\text{ cosec  x} - 1} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x + 1}{x^2 + 4x + 5} \text{  dx}\]

\[\int\frac{1}{\sin x + \sin 2x} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{a^2 - x^2}\text{  dx }\]

\[\int x \sec^2 2x\ dx\]

\[\int \cos^{- 1} \left( 1 - 2 x^2 \right) \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right)^3 \left( x + 1 \right)} \text{ dx}\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×