मराठी

∫ X 2 − 1 X 4 + 1 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x^2 - 1}{x^4 + 1} \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{ We have,} \]
\[I = \int \left( \frac{x^2 - 1}{x^4 + 1} \right)dx\]
\[\text{Dividing numerator and denominator by} \text{ x}^2 \]
\[ = \int\left( \frac{1 - \frac{1}{x^2}}{x^2 + \frac{1}{x^2}} \right)dx\]
\[ = \int\frac{\left( 1 - \frac{1}{x^2} \right)dx}{x^2 + \frac{1}{x^2} + 2 - 2}\]
\[ = \int\frac{\left( 1 - \frac{1}{x^2} \right)dx}{\left( x + \frac{1}{x} \right)^2 - \left( \sqrt{2} \right)^2}\]
\[\text{ Putting  x }+ \frac{1}{x} = t\]
\[ \Rightarrow \left( 1 - \frac{1}{x^2} \right)dx = dt\]
\[ \therefore I = \int\frac{dt}{t^2 - \left( \sqrt{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{t - \sqrt{2}}{t + \sqrt{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{x + \frac{1}{x} - \sqrt{2}}{x + \frac{1}{x} + \sqrt{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{x^2 - \sqrt{2}x + 1}{x^2 + \sqrt{2}x + 1} \right| + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.31 [पृष्ठ १९०]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.31 | Q 7 | पृष्ठ १९०

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\left( 3x\sqrt{x} + 4\sqrt{x} + 5 \right)dx\]

\[\int\frac{\left( x + 1 \right)\left( x - 2 \right)}{\sqrt{x}} dx\]

\[\int\left( \sec^2  x + {cosec}^2  x \right)  dx\]

\[\int\frac{1}{1 - \sin\frac{x}{2}} dx\]

\[\int\frac{x^3}{x - 2} dx\]

`  ∫  sin 4x cos  7x  dx  `

` ∫   cos  3x   cos  4x` dx  

\[\int\frac{1}{\sqrt{1 + \cos x}} dx\]

\[\int\frac{\cos^3 x}{\sqrt{\sin x}} dx\]

\[\int2x    \sec^3 \left( x^2 + 3 \right) \tan \left( x^2 + 3 \right) dx\]

\[\int\frac{\cos^5 x}{\sin x} dx\]

\[\int\frac{\sin \left( \text{log x} \right)}{x} dx\]

` ∫    x   {tan^{- 1} x^2}/{1 + x^4} dx`

\[\int\frac{x^2 + 3x + 1}{\left( x + 1 \right)^2} dx\]

\[\int \cos^7 x \text{ dx  } \]

\[\int\frac{1}{x \left( x^6 + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{a x^3 + bx}{x^4 + c^2} dx\]

\[\int\frac{5x + 3}{\sqrt{x^2 + 4x + 10}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\cos x}{\cos 3x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\cos 2x + 3 \sin^2 x} dx\]

\[\int\frac{3 + 2 \cos x + 4 \sin x}{2 \sin x + \cos x + 3} \text{ dx }\]

\[\int e^x \left( \frac{1}{x^2} - \frac{2}{x^3} \right) dx\]

\[\int\frac{x^2 + 1}{x^4 + 7 x^2 + 1} 2 \text{ dx }\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 2x + 2 \right) \sqrt{x + 1}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{1}{\left( 2 x^2 + 3 \right) \sqrt{x^2 - 4}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 4 \right) \sqrt{x^2 + 9}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{x^3}{\sqrt{1 + x^2}}dx = a \left( 1 + x^2 \right)^\frac{3}{2} + b\sqrt{1 + x^2} + C\], then 


\[\int\frac{1}{e^x + 1} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\text{ cos }\left( x - a \right) \text{ cos }\left( x - b \right)} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{\sin x} \cos^3 x\ \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{1 - x - 4 x^2}\text{  dx }\]

\[\int\frac{x^3}{\sqrt{x^8 + 4}} \text{ dx }\]


\[\int\frac{1}{\sin x \left( 2 + 3 \cos x \right)} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{5 - 4 \sin x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{6x + 5}{\sqrt{6 + x - 2 x^2}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{\sin^6 x}{\cos x} \text{ dx }\]

\[\int \tan^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{5 x^4 + 12 x^3 + 7 x^2}{x^2 + x} dx\]


\[\int\frac{x^2}{x^2 + 7x + 10}\text{ dx }\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×