मराठी

∫ X + 1 √ 4 + 5 X − X 2 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{x + 1}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I } = \int\frac{\left( x + 1 \right) dx}{\sqrt{4 + 5x - x^2}}\]
\[\text{ Also,} x + 1 = A \frac{d}{dx} \left( 4 + 5x - x^2 \right) + B\]
\[x + 1 = A \left( 5 - 2x \right) + B\]
\[x + 1 = \left( - 2A \right) x + 5A + B\]
\[\text{Equating Coefficients of like terms}\]
\[ - 2A = 1\]
\[ \Rightarrow A = - \frac{1}{2}\]
\[\text{ And }\]
\[5A + B = 1\]
\[ \Rightarrow - \frac{5}{2} + B = 1\]
\[B = \frac{7}{2}\]
\[I = \int\frac{\left( x + 1 \right) dx}{\sqrt{4 + 5x - x^2}}\]
\[ = \int\left( \frac{- \frac{1}{2} \left( 5 - 2x \right) + \frac{7}{2}}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} \right)dx\]
\[ = - \frac{1}{2}\int\frac{\left( 5 - 2x \right) dx}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} + \frac{7}{2}\int\frac{dx}{\sqrt{4 - \left( x^2 - 5x \right)}}\]
\[ = - \frac{1}{2}\int\frac{\left( 5 - 2x \right) dx}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} + \frac{7}{2}\int\frac{dx}{\sqrt{4 - \left[ x^2 - 5x + \left( \frac{5}{2} \right)^2 - \left( \frac{5}{2} \right)^2 \right]}}\]
\[ = - \frac{1}{2}\int\frac{\left( 5 - 2x \right) dx}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} + \frac{7}{2}\int\frac{dx}{\sqrt{4 - \left( x - \frac{5}{2} \right)^2 + \frac{25}{4}}}\]
\[ = - \frac{1}{2}\int\left( \frac{5 - 2x}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} \right)dx + \frac{7}{2}\int\frac{dx}{\sqrt{\frac{41}{4} - \left( x - \frac{5}{2} \right)^2}}\]
\[ = - \frac{1}{2}\int\left( \frac{5 - 2x}{\sqrt{4 + 5x - x^2}} \right)dx + \frac{7}{2}\int\frac{dx}{\sqrt{\left( \frac{\sqrt{41}}{2} \right)^2 - \left( x - \frac{5}{2} \right)^2}}\]
\[\text{ let } 4 + 5x - x^2 = t\]
\[ \Rightarrow \left( 5 - 2x \right) dx = dt\]
\[\text
{Then }, \]
\[I = - \frac{1}{2}\int\frac{dt}{\sqrt{t}} + \frac{7}{2}\int\frac{dx}{\sqrt{\left( \frac{\sqrt{41}}{2} \right)^2 - \left( x - \frac{5}{2} \right)^2}}\]
\[ = - \frac{1}{2} \times 2\sqrt{t} + \frac{7}{2} \times \sin^{- 1} \left( \frac{x - \frac{5}{2}}{\frac{\sqrt{41}}{2}} \right) + C\]
\[ = - \sqrt{t} + \frac{7}{2} \sin^{- 1} \left( \frac{2x - 5}{\sqrt{41}} \right) + C\]
\[ = - \sqrt{4 + 5x - x^2} + \frac{7}{2} \sin^{- 1} \left( \frac{2x - 5}{\sqrt{41}} \right) + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.21 [पृष्ठ ११०]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.21 | Q 3 | पृष्ठ ११०

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\left( 2^x + \frac{5}{x} - \frac{1}{x^{1/3}} \right)dx\]

\[\int\frac{\left( 1 + \sqrt{x} \right)^2}{\sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{x^3}{x - 2} dx\]

` ∫   cos  3x   cos  4x` dx  

\[\int\sqrt{\frac{1 + \cos 2x}{1 - \cos 2x}} dx\]

\[\int\frac{e^x + 1}{e^x + x} dx\]

\[\int\frac{- \sin x + 2 \cos x}{2 \sin x + \cos x} dx\]

` ∫ {"cosec"   x }/ { log  tan   x/2 ` dx 

\[\int \sin^5 x \cos x \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 2 - x \right)^2 - 1}} dx\]

\[\int\frac{x}{x^4 - x^2 + 1} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{2x - x^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{7 - 6x - x^2}} dx\]

\[\int\frac{e^x}{\sqrt{16 - e^{2x}}} dx\]

\[\int\frac{1}{x^{2/3} \sqrt{x^{2/3} - 4}} dx\]

\[\int\frac{2x - 3}{x^2 + 6x + 13} dx\]

\[\int\frac{x^2 + x + 1}{x^2 - x} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{\sqrt{x^2 + 1}} dx\]

\[\int\frac{2x + 5}{\sqrt{x^2 + 2x + 5}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sin^2 x + \sin 2x} \text{ dx }\]

\[\int \left( \log x \right)^2 \cdot x\ dx\]

 
` ∫  x tan ^2 x dx 

\[\int e^x \left( \frac{1 + \sin x}{1 + \cos x} \right) dx\]

\[\int e^x \left( \cot x - {cosec}^2 x \right) dx\]

\[\int e^x \left( \log x + \frac{1}{x} \right) dx\]

\[\int\left( \frac{1}{\log x} - \frac{1}{\left( \log x \right)^2} \right) dx\]

\[\int\left\{ \tan \left( \log x \right) + \sec^2 \left( \log x \right) \right\} dx\]

\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right) \left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x^4 - 1} dx\]

Evaluate the following integral:

\[\int\frac{x^2}{\left( x^2 + a^2 \right)\left( x^2 + b^2 \right)}dx\]

\[\int\frac{x^2 - 3x + 1}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx }\]

If \[\int\frac{\cos 8x + 1}{\tan 2x - \cot 2x} dx\]


\[\int e^x \left( 1 - \cot x + \cot^2 x \right) dx =\]

\[\int\frac{\left( 2^x + 3^x \right)^2}{6^x} \text{ dx }\] 

\[\int \sin^4 2x\ dx\]

\[\int\frac{\sin^2 x}{\cos^6 x} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{a^2 + x^2} \text{ dx }\]

\[\int\left( 2x + 3 \right) \sqrt{4 x^2 + 5x + 6} \text{ dx}\]

\[\int\frac{1 + x^2}{\sqrt{1 - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2}{x^2 + 7x + 10} dx\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×