मराठी

∫ ( 3 Sin X − 2 ) Cos X 5 − Cos 2 X − 4 Sin X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{\left( 3 \sin x - 2 \right) \cos x}{5 - \cos^2 x - 4 \sin x} dx\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

` ∫   {( 3 sin x -2 ) cos x   dx}/{5 cos^2 x -4 sin x} `
` ∫   {( 3 sin x -2 ) cos x   dx}/{5 -(1 - sin^2)-4 sin x} `
` ∫   {( 3 sin x -2 ) cos x   dx}/{sin^2 x -4  sin x + 4}`

`\text{ Let sin x }= t`
\[ \Rightarrow \text{ cos x dx} = dt\]
\[\int\frac{\left( 3t - 2 \right) dt}{t^2 - 4t + 4}\]
\[3t - 2 = A\frac{d}{dx}\left( t^2 - 4t + 4 \right) + B\]
\[3t - 2 = A \left( 2t - 4 \right) + B\]
\[3t - 2 = \left( 2 A \right) t + B - 4 A\]

Comparing the Coefficients of like powers of t

\[\text{ 2 A }= 3\]
\[A = \frac{3}{2}\]
\[\text{ B - 4  A }= - 2\]
\[B - 4 \times \frac{3}{2} = - 2\]
\[B = - 2 + 6\]
\[B = 4\]

\[3t - 2 = \frac{3}{2} \left( 2t - 4 \right) + 4\]
\[ \therefore \int\frac{\left( 3t - 2 \right) dt}{t^2 - 4t + 4}\]
\[ = \int\left( \frac{\frac{3}{2}\left( 2t - 4 \right) + 4}{t^2 - 4t + 4} \right)dt\]
\[ = \frac{3}{2}\int\left( \frac{2t - 4}{t^2 - 4t + 4} \right)dt + 4\int\frac{dt}{t^2 - 4t + 4}\]
`  =  3/2    I_1 + 4      I_2  . . . ( 1 )`
 Where
\[ I_1 = \int\frac{\left( 2t - 4 \right) dt}{t^2 - 4t + 4}, I_2 = \int\frac{dt}{t^2 - 4t + 4}\]
\[ I_1 = \int\frac{\left( 2t - 4 \right) dt}{t^2 - 4t + 4}\]
\[\text{ Let t }^2 - 4t + 4 = p\]
\[ \Rightarrow \left( 2t - 4 \right) dt = dp\]
\[ I_1 = \int\frac{\left( 2t - 4 \right) dt}{t^2 - 4t + 4}\]
\[ = \int\frac{dp}{p}\]
\[ = \text{ log }\left| p \right| + C_1 \]
\[ = \text{ log }\left| t^2 - 4t + 4 \right| + C_1 . . . \left( 2 \right)\]
\[ I_2 = \int\frac{dt}{t^2 - 4t + 4}\]
\[ I_2 = \int\frac{dt}{\left( t - 2 \right)^2}\]
\[ I_2 = \int \left( t - 2 \right)^{- 2} dt\]
\[ I_2 = \frac{\left( t - 2 \right)^{- 2 + 1}}{- 2 + 1} + C_2 \]
\[ I_2 = \frac{- 1}{t - 2} + C_2 . . . \left( 3 \right)\]
\[\text{ from }\left( 1 \right), \left( 2 \right) \text{ and }\left( 3 \right)\]
` ∫   {( 3 sin x -2 ) cos x   dx}/{5 cos^2 x -4 sin x} `
\[ = \frac{3}{2} \text{ log } \left| t^2 - 4t + 4 \right| + 4 \times \frac{- 1}{t - 2} + C_1 + C_2 \]
\[ = \frac{3}{2} \text{ log }\left| \sin^2 x - 4 \sin x + 4 \right| + \frac{4}{2 - t} + C \left( \text{ Where C }= C_1 + C_2 \right)\]
\[ = \frac{3}{2}\text{ log }\left| \left( \sin x - 2 \right)^2 \right| + \frac{4}{2 - \sin x} + C\]
\[ = \frac{3}{2} \times 2 \text{ log }\left| \sin x - 2 \right| + \frac{4}{2 - \sin x} + C\]
\[ = 3 \text{ log }\left| 2 - \sin x \right| + \frac{4}{2 - \sin x} + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.19 [पृष्ठ १०४]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.19 | Q 10 | पृष्ठ १०४

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\frac{\sin^3 x - \cos^3 x}{\sin^2 x \cos^2 x} dx\]

\[\int\frac{\left( x^3 + 8 \right)\left( x - 1 \right)}{x^2 - 2x + 4} dx\]

If f' (x) = x + bf(1) = 5, f(2) = 13, find f(x)


If f' (x) = a sin x + b cos x and f' (0) = 4, f(0) = 3, f

\[\left( \frac{\pi}{2} \right)\] = 5, find f(x)
 

\[\int\frac{2x + 3}{\left( x - 1 \right)^2} dx\]

\[\int\frac{2x - 1}{\left( x - 1 \right)^2} dx\]

\[\int\frac{3x + 5}{\sqrt{7x + 9}} dx\]

\[\int\sqrt{\frac{1 + \cos 2x}{1 - \cos 2x}} dx\]

\[\int\frac{1}{      x      \text{log x } \text{log }\left( \text{log x }\right)} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sin 5x \sin 3x} dx\]

\[\int\frac{1}{x^2 + 6x + 13} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sqrt{\cos^4 x - \sin^2 x + 2}} dx\]

\[\int\frac{x + 1}{x^2 + x + 3} dx\]

\[\int\frac{3x + 1}{\sqrt{5 - 2x - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{\frac{1 - x}{1 + x}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{3 + 2 \cos x + 4 \sin x}{2 \sin x + \cos x + 3} \text{ dx }\]

\[\int x \cos x\ dx\]

\[\int x^2 \text{ cos x dx }\]

` ∫    sin x log  (\text{ cos x ) } dx  `

\[\int \cos^{- 1} \left( \frac{1 - x^2}{1 + x^2} \right) \text{ dx }\]

\[\int x \sin^3 x\ dx\]

\[\int\frac{e^x}{x}\left\{ \text{ x }\left( \log x \right)^2 + 2 \log x \right\} dx\]

\[\int\left( 4x + 1 \right) \sqrt{x^2 - x - 2} \text{  dx }\]

\[\int\frac{1}{\cos x \left( 5 - 4 \sin x \right)} dx\]

\[\int\frac{4 x^4 + 3}{\left( x^2 + 2 \right) \left( x^2 + 3 \right) \left( x^2 + 4 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{x^4 + x^2 + 1} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2}{\left( x - 1 \right) \sqrt{x + 2}}\text{  dx}\]

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 2x + 2 \right) \sqrt{x + 1}} \text{ dx}\]

If \[\int\frac{\cos 8x + 1}{\tan 2x - \cot 2x} dx\]


\[\int\frac{\cos 2x - 1}{\cos 2x + 1} dx =\]

\[\int\frac{e^x - 1}{e^x + 1} \text{ dx}\]

\[\int\frac{1}{e^x + e^{- x}} dx\]

\[\int\frac{x^3}{\sqrt{x^8 + 4}} \text{ dx }\]


\[\int\frac{\cos x}{\frac{1}{4} - \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sin x + \sin 2x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sin^6 x}{\cos x} \text{ dx }\]

\[\int\sqrt{a^2 + x^2} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{1 + x + x^2 + x^3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^2}{x^2 + 7x + 10}\text{ dx }\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×