मराठी

∫ 1 ( X 2 + 1 ) √ X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{\left( x^2 + 1 \right) \sqrt{x}} \text{ dx }\]
बेरीज
Advertisements

उत्तर

\[\text{ We  have,} \]
\[I = \int \frac{dx}{\left( x^2 + 1 \right) \sqrt{x}}\]
\[\text{ Putting  x }= t^2 \]
\[dx = 2t \text{ dt }\]
\[ \therefore I = \int \frac{2t \text{ dt }}{\left[ \left( t^2 \right)^2 + 1 \right]t}\]
\[ = 2\int \frac{dt}{t^4 + 1}\]
\[ = \int \left[ \frac{\left( t^2 + 1 \right) - \left( t^2 - 1 \right)}{\left( t^4 + 1 \right)} \right]dt\]
\[ = \int\left( \frac{t^2 + 1}{t^4 + 1} \right)dt - \int\left( \frac{t^2 - 1}{t^4 + 1} \right)dt\]
\[\text{Dividing numerator & denominator by }t^2 \]
\[I = \int\left( \frac{1 + \frac{1}{t^2}}{t^2 + \frac{1}{t^2}} \right)dt - \int \frac{\left( 1 - \frac{1}{t^2} \right)dt}{t^2 + \frac{1}{t^2}}\]
\[ = \int \frac{\left( 1 + \frac{1}{t^2} \right)dt}{t^2 + \frac{1}{t^2} - 2 + 2} - \int \frac{\left( 1 - \frac{1}{t^2} \right)dt}{t^2 + \frac{1}{t^2} + 2 - 2}\]
\[ = \int \frac{\left( 1 + \frac{1}{t^2} \right)dt}{\left( t - \frac{1}{t} \right)^2 + \left( \sqrt{2} \right)^2} - \int \frac{\left( 1 - \frac{1}{t^2} \right)dt}{\left( t + \frac{1}{t} \right)^2 - \left( \sqrt{2} \right)^2}\]
\[\text{ Putting t }- \frac{1}{t} = p\]
\[ \Rightarrow \left( 1 + \frac{1}{t^2} \right)dt = dp\]
\[\text{ Putting  t }+ \frac{1}{t} = q\]
\[ \Rightarrow \left( 1 - \frac{1}{t^2} \right)dt = dq\]
\[ \therefore I = \int\frac{dp}{p^2 + \left( \sqrt{2} \right)^2} - \int\frac{dq}{q^2 - \left( \sqrt{2} \right)^2}\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{2}} \tan^{- 1} \left( \frac{p}{\sqrt{2}} \right) - \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{q - \sqrt{2}}{q + \sqrt{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{2}} \tan^{- 1} \left( \frac{t - \frac{1}{t}}{\sqrt{2}} \right) - \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{t + \frac{1}{t} - \sqrt{2}}{t + \frac{1}{t} + \sqrt{2}} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{2}} \tan^{- 1} \left( \frac{t^2 - 1}{\sqrt{2}t} \right) - \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log }\left| \frac{t^2 - \sqrt{2}t + 1}{t^2 + \sqrt{2}t + 1} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{2}} \tan^{- 1} \left( \frac{x - 1}{\sqrt{2x}} \right) - \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ log} \left| \frac{x - \sqrt{2x} + 1}{x + \sqrt{2x} + 1} \right| + C\]

shaalaa.com
  या प्रश्नात किंवा उत्तरात काही त्रुटी आहे का?
पाठ 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.32 [पृष्ठ १९६]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
पाठ 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.32 | Q 6 | पृष्ठ १९६

व्हिडिओ ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्‍न

\[\int\sqrt{x}\left( x^3 - \frac{2}{x} \right) dx\]

\[\int \left( 3x + 4 \right)^2 dx\]

\[\int \left( a \tan x + b \cot x \right)^2 dx\]

\[\int\frac{2 - 3x}{\sqrt{1 + 3x}} dx\]

` ∫   sin x  \sqrt (1-cos 2x)    dx `

 


\[\int\frac{a}{b + c e^x} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\sin 5x \sin 3x} dx\]

\[\int\frac{\sin 2x}{\left( a + b \cos 2x \right)^2} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 3x + 1}{\left( x + 1 \right)^2} dx\]

 ` ∫   1 /{x^{1/3} ( x^{1/3} -1)}   ` dx


` ∫  sec^6   x  tan    x   dx `

Evaluate the following integrals:

\[\int\cos\left\{ 2 \cot^{- 1} \sqrt{\frac{1 + x}{1 - x}} \right\}dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{a^2 - b^2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{7 - 6x - x^2}} dx\]

\[\int\frac{\sin x - \cos x}{\sqrt{\sin 2x}} dx\]

\[\int\frac{a x^3 + bx}{x^4 + c^2} dx\]

\[\int\frac{\left( x - 1 \right)^2}{x^2 + 2x + 2} dx\]

\[\int\frac{x + 2}{\sqrt{x^2 + 2x - 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{5 + 4 \cos x} dx\]

\[\int\frac{1}{3 + 2 \sin x + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{2 + \sin x + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int \tan^{- 1} \left( \frac{3x - x^3}{1 - 3 x^2} \right) dx\]

\[\int e^x \left( \log x + \frac{1}{x} \right) dx\]

\[\int\sqrt{2x - x^2} \text{ dx}\]

\[\int\frac{3 + 4x - x^2}{\left( x + 2 \right) \left( x - 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^3}{\left( x - 1 \right) \left( x - 2 \right) \left( x - 3 \right)} dx\]

\[\int\frac{dx}{\left( x^2 + 1 \right) \left( x^2 + 4 \right)}\]

\[\int\frac{1}{x \left( x^4 + 1 \right)} dx\]

If \[\int\frac{\cos 8x + 1}{\tan 2x - \cot 2x} dx\]


\[\int\frac{e^x \left( 1 + x \right)}{\cos^2 \left( x e^x \right)} dx =\]

\[\int\frac{\cos2x - \cos2\theta}{\cos x - \cos\theta}dx\] is equal to 

\[\int \sec^2 x \cos^2 2x \text{ dx }\]

\[\int\frac{\left( \sin^{- 1} x \right)^3}{\sqrt{1 - x^2}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sin x}{\cos 2x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\sin x}{\sqrt{\cos^2 x - 2 \cos x - 3}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{\cos x}{\frac{1}{4} - \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int \sec^4 x\ dx\]


\[\int\frac{6x + 5}{\sqrt{6 + x - 2 x^2}} \text{ dx}\]

\[\int \sec^6 x\ dx\]

\[\int\frac{1}{x\sqrt{1 + x^3}} \text{ dx}\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×