Advertisements
Chapters
![NCERT solutions for संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० chapter 9 - सूक्तयः - Shaalaa.com](/images/sanskrit-shemushi-english-class-10_6:f148dfbbe4e7493cafe26ef4391e6f8e.jpg "NCERT solutions for संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० chapter 9 - सूक्तयः")
Advertisements
Solutions for Chapter 9: सूक्तयः
Below listed, you can find solutions for Chapter 9 of CBSE NCERT for संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १०.
NCERT solutions for संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० 9 सूक्तयः अभ्यासः [Pages 77 - 80]
एकपदेन उत्तरं लिखत-
एकपदेन उत्तरं लिखत -
पिता पुत्राय बाल्ये किं यच्छति?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
विमूढधीः कीदृशीं वाचं परित्यजति?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
अस्मिन् लोके के एव चक्षुष्मन्तः प्रकीर्तिताः?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
प्राणेभ्योऽपि कः रक्षणीयः?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
आत्मनः श्रेयः इच्छन् नरः कीदृशं कर्म न कुर्यात्?
एकपदेन उत्तरं लिखत -
वाचि का भवेत्?
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
संसारे विद्वांसः ज्ञानचक्षुर्भिः नेत्रवन्तः कथ्यन्ते।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
जनकेन सुताय शैशवे विद्याधनं दीयते।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
तत्त्वार्थस्य निर्णयः विवेकेन कर्तु शक्यः।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
धैर्यवान् लोके परिभवं न प्राप्नोति।
स्थूलपदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत -
आत्मकल्याणम् इच्छन् नरः परेषाम् अनिष्टं न कुर्यात्।
पाठात् चित्वा अधोलिखितानां श्लोकानाम् अन्वयम् उचितपदक्रमेण पूरयत-
पिता ______ बाल्ये महत् विद्याधनं यच्छति, अस्य पिता किं तपः तेपे इत्युक्तिः ______।
पाठात् चित्वा अधोलिखितानां श्लोकानाम् अन्वयम् उचितपदक्रमेण पूरयत -
येन ______ यत् प्रोक्तं तस्य तत्त्वार्थनिर्णयः येन कर्तु ______ भवेत्, सः ______ इति ______।
पाठात् चित्वा अधोलिखितानां श्लोकानाम् अन्वयम् उचितपदक्रमेण पूरयत -
यः आत्मनः श्रेयः ______ सुखानि च इच्छति, सः परेभ्यः अहितं ______ कदापि च न ______।
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
धर्मप्रदां वाचं कः त्यजति?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
मूढः पुरुषः कां वाणीं वदति?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
मन्दमतिः कीदृशं फल खादति?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
कियन्ति सुखानि इच्छति?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
सः कदापि किं न कुर्यात्?
अधोलिखितं प्रश्नस्य उत्तरम् लिखत -
सः केभ्यः अहितं न कुर्यात्?
मञ्जूषायाः तद्भावात्मकसूक्ती: विचित्य अधोलिखितकथन समक्षं लिखत -
विद्याधनं महत्
|
आचारेण तु संयुक्तः सम्पूर्णफलभाग्भवेत्। मनसि एकं वचसि एकं कर्मणि एकं महात्मनाम। विद्याधनं सर्वधनप्रधानम्। सं वो मनांसि जानताम। विद्याधनं धनं श्रेष्ठं तन्मूलमितरद्धनम्। आचारप्रभवो धर्मः सन्तश्चाचारलक्षणाः। |
मञ्जूषायाः तद्भावात्मकसूक्ती: विचित्य अधोलिखितकथन समक्षं लिखत -
आचारः प्रथमो धर्मः
|
आचारेण तु संयुक्तः सम्पूर्णफलभाग्भवेत्। मनसि एकं वचसि एकं कर्मणि एकं महात्मनाम। विद्याधनं सर्वधनप्रधानम्। सं वो मनांसि जानताम। विद्याधनं धनं श्रेष्ठं तन्मूलमितरद्धनम्। आचारप्रभवो धर्मः सन्तश्चाचारलक्षणाः। |
मञ्जूषायाः तद्भावात्मकसूक्ती: विचित्य अधोलिखितकथन समक्षं लिखत -
चित्ते वाचि च अवक्रता एव समत्वम्
|
आचारेण तु संयुक्तः सम्पूर्णफलभाग्भवेत्। मनसि एकं वचसि एकं कर्मणि एकं महात्मनाम। विद्याधनं सर्वधनप्रधानम्। सं वो मनांसि जानताम। विद्याधनं धनं श्रेष्ठं तन्मूलमितरद्धनम्। आचारप्रभवो धर्मः सन्तश्चाचारलक्षणाः। |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(परिपक्वः, अपक्वः, क्वथितः)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| पक्वः | ...... |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(सुधीः, निधिः, मन्दधीः)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| विमूढधीः | ...... |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(अकरूणः, अधीरः, अकातरः)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| कातरः | ..... |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(कृपणता, कृतघ्नता, कातरता)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| कृतज्ञता | ...... |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(उद्विग्नता, विलासिता, उद्योगः)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| आलस्यम् | ...... |
अधोलिखितानां शब्दस्य पुरतः उचितं विलोमशब्दं कोष्ठकात् चित्वा लिखत -
(पौरुषी, कोमला, कटोरा)
| शब्दाः | विलोमशब्दः |
| परुषा | ...... |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
प्रभूतम - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
श्रेयः - ______,______,______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
चित्तम् - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
सभा - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
चक्षुष् - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधोलिखित शब्दस्य त्रयः समानार्थकाः शब्दाः मञ्जूषायाः चित्वा लिख्यन्ताम् -
मुखम् - ______, ______, ______
शब्द-मज्जूषा
| लोचनम्, नेत्रम्, भूरि, शुभम्, परिषद्, मानसम्, मनः, सभा, नयनम्, आननम्, चेतः, विपुलम्, संसद्, बहु, वक्त्रम्, वदनम्, शिवम्, कल्याणम् |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| तत्त्वार्थस्य निर्णयः | ....... | षष्ठी तत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| वाचि पटुः | ....... | सप्तमी तत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| धर्म प्रददाति इति (ताम) | ..... | उपपदतत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| न कातरः | ...... | नञ् तत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| न हितम् | ..... | नञ् तत्पुरुषः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| महान् आत्मा येषाम् | ...... | बहुब्रीहिः |
अधस्तात् समासविग्रहः दीयते तस्य समस्तपदम् पाठाधारेण दीयताम् -
| विग्रहः | समस्तपदम् | समासनाम |
| विमूढा धीः यस्य | ...... | बहुब्रीहिः |
Solutions for 9: सूक्तयः
NCERT solutions for संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० chapter 9 - सूक्तयः
Shaalaa.com has the CBSE Mathematics संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० CBSE solutions in a manner that help students grasp basic concepts better and faster. The detailed, step-by-step solutions will help you understand the concepts better and clarify any confusion. NCERT solutions for Mathematics संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० CBSE 9 (सूक्तयः) include all questions with answers and detailed explanations. This will clear students' doubts about questions and improve their application skills while preparing for board exams.
Further, we at Shaalaa.com provide such solutions so students can prepare for written exams. NCERT textbook solutions can be a core help for self-study and provide excellent self-help guidance for students.
Concepts covered in संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० chapter 9 सूक्तयः are सूक्तय:.
Using NCERT संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० solutions सूक्तयः exercise by students is an easy way to prepare for the exams, as they involve solutions arranged chapter-wise and also page-wise. The questions involved in NCERT Solutions are essential questions that can be asked in the final exam. Maximum CBSE संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० students prefer NCERT Textbook Solutions to score more in exams.
Get the free view of Chapter 9, सूक्तयः संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० additional questions for Mathematics संस्कृत शेमुषी [अंग्रेजी] कक्षा १० CBSE, and you can use Shaalaa.com to keep it handy for your exam preparation.
