हिंदी

∫ 1 Sin X + Cos X D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{\sin x + \cos x} \text{ dx }\]
योग
Advertisements

उत्तर

\[\text{ Let I }= \int\frac{1}{\sin x + \cos x}dx\]
\[\text{ Putting  sin x }= \frac{2 \tan \left( \frac{x}{2} \right)}{1 + \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)} and \cos x = \frac{1 - \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)}{1 + \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)}\]
\[ = \int \frac{1}{\frac{2 \tan \left( \frac{x}{2} \right)}{1 + \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)} + \frac{1 - \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)}{1 + \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right)}}dx\]
\[ = \int \frac{\sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)}{1 - \tan^2 \left( \frac{x}{2} \right) + 2 \tan \left( \frac{x}{2} \right)} dx\]
\[\text{ Let tan }\left( \frac{x}{2} \right) = t\]
\[ \Rightarrow \frac{1}{2} \sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)dx = dt\]
\[ \Rightarrow \sec^2 \left( \frac{x}{2} \right)dx = 2dt\]
\[ \therefore I = 2\int \frac{dt}{1 - t^2 + 2t}\]
\[ = - 2 \int \frac{dt}{t^2 - 2t - 1}\]
\[ = - 2 \int \frac{dt}{t^2 - 2t + 1 - 2}\]
\[ = 2\int \frac{dt}{\left( \sqrt{2} \right)^2 - \left( t - 1 \right)^2}\]


\[ = 2 \times \frac{1}{2\sqrt{2}}\text{ ln }\left| \frac{\sqrt{2} + t - 1}{\sqrt{2} - t + 1} \right| + C\]
\[ = \frac{1}{\sqrt{2}}\text{ ln }\left| \frac{\sqrt{2} + \tan \frac{x}{2} - 1}{\sqrt{2} - \tan \frac{x}{2} + 1} \right| + C\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.23 [पृष्ठ ११७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.23 | Q 9 | पृष्ठ ११७

संबंधित प्रश्न

\[\int\sqrt{\frac{1 - \cos x}{1 + \cos x}} dx\]

\[\int\frac{1}{x \log x} dx\]

\[\int\frac{1}{e^x + 1} dx\]

\[\int\frac{e^{2x}}{e^{2x} - 2} dx\]

\[\int\frac{2 \cos x - 3 \sin x}{6 \cos x + 4 \sin x} dx\]

 ` ∫       cot^3   x  "cosec"^2   x   dx `


\[\int\frac{1}{\sqrt{1 - x^2} \left( \sin^{- 1} x \right)^2} dx\]


\[\int\frac{\cot x}{\sqrt{\sin x}} dx\]


\[\int\frac{x^3}{\left( x^2 + 1 \right)^3} dx\]

Evaluate the following integrals:

\[\int\frac{\sqrt{1 + x^2}}{x^4}dx\]

\[\int\frac{x^3 - 3x}{x^4 + 2 x^2 - 4}dx\]

Evaluate the following integrals: 

\[\int\frac{x + 2}{\sqrt{x^2 + 2x + 3}} \text{ dx }\]

Evaluate the following integrals:

\[\int\frac{x \cos^{- 1} x}{\sqrt{1 - x^2}}dx\]

 


Evaluate the following integrals:

\[\int e^{2x} \text{ sin }\left( 3x + 1 \right) \text{ dx }\]

\[\int\frac{a x^2 + bx + c}{\left( x - a \right) \left( x - b \right) \left( x - c \right)} dx,\text{ where a, b, c are distinct}\]

Evaluate the following integral :-

\[\int\frac{x}{\left( x^2 + 1 \right)\left( x - 1 \right)}dx\]

Evaluate the following integral:

\[\int\frac{x^2 + 1}{\left( x^2 + 4 \right)\left( x^2 + 25 \right)}dx\]

Evaluate the following integral:

\[\int\frac{x^3 + x + 1}{x^2 - 1}dx\]

Evaluate the following integral:

\[\int\frac{x^2}{x^4 + x^2 - 2}dx\]

Evaluate the following integral:

\[\int\frac{1}{\sin^4 x + \sin^2 x \cos^2 x + \cos^4 x}dx\]

Write a value of

\[\int\frac{\log x^n}{x} \text{ dx}\]

Write a value of

\[\int\frac{\left( \log x \right)^n}{x} \text{ dx }\]

Evaluate:\[\int\frac{x^2}{1 + x^3} \text{ dx }\] .


Evaluate:\[\int\frac{\left( 1 + \log x \right)^2}{x} \text{   dx }\]


Evaluate:\[\int \sec^2 \left( 7 - 4x \right) \text{ dx }\]


Evaluate:\[\int\frac{\log x}{x} \text{ dx }\]


Evaluate:\[\int\frac{e\tan^{- 1} x}{1 + x^2} \text{ dx }\]


Evaluate: \[\int\frac{1}{\sqrt{1 - x^2}} \text{ dx }\]


Evaluate: \[\int\left( 1 - x \right)\sqrt{x}\text{  dx }\]


Evaluate:  \[\int\frac{2}{1 - \cos2x}\text{ dx }\]


Evaluate:

\[\int \cos^{-1} \left(\sin x \right) \text{dx}\]


Evaluate:

`∫ (1)/(sin^2 x cos^2 x) dx`


Evaluate : \[\int\frac{1}{x(1 + \log x)} \text{ dx}\]


Evaluate: `int_  (x + sin x)/(1 + cos x )  dx`


Evaluate the following:

`int x/(x^4 - 1) "d"x`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×