हिंदी

∫ 1 1 + X + X 2 + X 3 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{1 + x + x^2 + x^3} dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

We have,

\[I = \int\frac{dx}{1 + x + x^2 + x^3}\]

\[ = \int\frac{dx}{\left( 1 + x \right) + x^2 \left( 1 + x \right)}\]

\[ = \int\frac{dx}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)}\]

\[\text{Let }\frac{1}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = \frac{A}{x + 1} + \frac{Bx + C}{x^2 + 1}\]

\[ \Rightarrow \frac{1}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = \frac{A \left( x^2 + 1 \right) + \left( Bx + C \right) \left( x + 1 \right)}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)}\]

\[ \Rightarrow 1 = A \left( x^2 + 1 \right) + B x^2 + Bx + Cx + C\]

\[ \Rightarrow 1 = \left( A + B \right) x^2 + \left( B + C \right) x + \left( A + C \right)\]

\[\text{Equating coefficients of like terms}\]

\[A + B = 0 . . . . . \left( 1 \right)\]

\[B + C = 0 . . . . . \left( 2 \right)\]

\[A + C = 1 . . . . . \left( 3 \right)\]

\[\text{Solving (1), (2) and (3), we get}\]

\[A = \frac{1}{2}\]

\[B = - \frac{1}{2}\]

\[C = \frac{1}{2}\]

\[ \therefore I = \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} + \frac{1}{2}\int\left( \frac{- x + 1}{x^2 + 1} \right) dx\]

\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} - \frac{1}{2}\int\frac{x dx}{x^2 + 1} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + 1^2}\]

\[\text{Let }x^2 + 1 = t\]

\[ \Rightarrow 2x dx = dt\]

\[ \Rightarrow x dx = \frac{dt}{2}\]

\[ \therefore I = \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} - \frac{1}{4}\int\frac{dt}{t} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + 1^2}\]

\[ = \frac{1}{2} \log \left| x + 1 \right| - \frac{1}{4} \log \left| t \right| + \frac{1}{2} \tan^{- 1} \left( x \right) + C'\]

\[ = \frac{1}{2} \log \left| x + 1 \right| - \frac{1}{4} \log \left| x^2 + 1 \right| + \frac{1}{2} \tan^{- 1} \left( x \right) + C'\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.30 [पृष्ठ १७७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.30 | Q 38 | पृष्ठ १७७

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\left( \frac{m}{x} + \frac{x}{m} + m^x + x^m + mx \right) dx\]

\[\int\frac{1}{1 - \cos x} dx\]

\[\int\frac{\left( x^3 + 8 \right)\left( x - 1 \right)}{x^2 - 2x + 4} dx\]

If f' (x) = x − \[\frac{1}{x^2}\]  and  f (1)  \[\frac{1}{2},    find  f(x)\]

 


\[\int\frac{1}{\left( 7x - 5 \right)^3} + \frac{1}{\sqrt{5x - 4}} dx\]

\[\int\frac{1 + \cos x}{1 - \cos x} dx\]

\[\int\text{sin mx }\text{cos nx dx m }\neq n\]

\[\int\frac{\text{sin} \left( x - \alpha \right)}{\text{sin }\left( x + \alpha \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{1 - x^2}\left( 2 + 3 \sin^{- 1} x \right)} dx\]

` ∫  tan 2x tan 3x  tan 5x    dx  `

\[\int\frac{1}{1 + \sqrt{x}} dx\]

\[\int\frac{\left( x + 1 \right) e^x}{\cos^2 \left( x e^x \right)} dx\]

\[\int\frac{\cos\sqrt{x}}{\sqrt{x}} dx\]

` ∫  tan^3    x   sec^2  x   dx  `

\[\int \cot^5 \text{ x } {cosec}^4 x\text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{a^2 - b^2 x^2}} dx\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( x - \alpha \right)\left( \beta - x \right)}} dx, \left( \beta > \alpha \right)\]

\[\int\frac{x^2}{x^2 + 7x + 10} dx\]

\[\int\frac{2x + 3}{\sqrt{x^2 + 4x + 5}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{4 \sin^2 x + 5 \cos^2 x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{2 + \sin x + \cos x} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\sin x + \sqrt{3} \cos x} \text{ dx  }\]

\[\int\frac{4 \sin x + 5 \cos x}{5 \sin x + 4 \cos x} \text{ dx }\]

\[\int \sin^3 \sqrt{x}\ dx\]

\[\int \cos^3 \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{e^x \left( x - 4 \right)}{\left( x - 2 \right)^3} \text{ dx }\]

\[\int\frac{2 x^2 + 7x - 3}{x^2 \left( 2x + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{x^2 + 9}{x^4 + 81} \text{ dx }\]

 


\[\int\sqrt{\cot \text{θ} d  } \text{ θ}\]

\[\int\frac{1}{\left( x + 1 \right) \sqrt{x^2 + x + 1}} \text{ dx }\]

\[\int x^{\sin x} \left( \frac{\sin x}{x} + \cos x . \log x \right) dx\] is equal to

\[\int\left( x - 1 \right) e^{- x} dx\] is equal to

\[\int\frac{1}{e^x + 1} \text{ dx }\]

\[\int \tan^5 x\ dx\]

\[\int\sqrt{\sin x} \cos^3 x\ \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^3}{\sqrt{x^8 + 4}} \text{ dx }\]


\[\int\sqrt{1 + 2x - 3 x^2}\text{  dx } \]

\[\int\frac{1}{x \sqrt{1 + x^n}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{5 x^4 + 12 x^3 + 7 x^2}{x^2 + x} dx\]


Find: `int (3x +5)/(x^2+3x-18)dx.`


Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×