हिंदी

∫ 1 1 + X + X 2 + X 3 D X - Mathematics

Advertisements
Advertisements

प्रश्न

\[\int\frac{1}{1 + x + x^2 + x^3} dx\]
योग
Advertisements

उत्तर

We have,

\[I = \int\frac{dx}{1 + x + x^2 + x^3}\]

\[ = \int\frac{dx}{\left( 1 + x \right) + x^2 \left( 1 + x \right)}\]

\[ = \int\frac{dx}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)}\]

\[\text{Let }\frac{1}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = \frac{A}{x + 1} + \frac{Bx + C}{x^2 + 1}\]

\[ \Rightarrow \frac{1}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)} = \frac{A \left( x^2 + 1 \right) + \left( Bx + C \right) \left( x + 1 \right)}{\left( x + 1 \right) \left( x^2 + 1 \right)}\]

\[ \Rightarrow 1 = A \left( x^2 + 1 \right) + B x^2 + Bx + Cx + C\]

\[ \Rightarrow 1 = \left( A + B \right) x^2 + \left( B + C \right) x + \left( A + C \right)\]

\[\text{Equating coefficients of like terms}\]

\[A + B = 0 . . . . . \left( 1 \right)\]

\[B + C = 0 . . . . . \left( 2 \right)\]

\[A + C = 1 . . . . . \left( 3 \right)\]

\[\text{Solving (1), (2) and (3), we get}\]

\[A = \frac{1}{2}\]

\[B = - \frac{1}{2}\]

\[C = \frac{1}{2}\]

\[ \therefore I = \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} + \frac{1}{2}\int\left( \frac{- x + 1}{x^2 + 1} \right) dx\]

\[ = \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} - \frac{1}{2}\int\frac{x dx}{x^2 + 1} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + 1^2}\]

\[\text{Let }x^2 + 1 = t\]

\[ \Rightarrow 2x dx = dt\]

\[ \Rightarrow x dx = \frac{dt}{2}\]

\[ \therefore I = \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x + 1} - \frac{1}{4}\int\frac{dt}{t} + \frac{1}{2}\int\frac{dx}{x^2 + 1^2}\]

\[ = \frac{1}{2} \log \left| x + 1 \right| - \frac{1}{4} \log \left| t \right| + \frac{1}{2} \tan^{- 1} \left( x \right) + C'\]

\[ = \frac{1}{2} \log \left| x + 1 \right| - \frac{1}{4} \log \left| x^2 + 1 \right| + \frac{1}{2} \tan^{- 1} \left( x \right) + C'\]

shaalaa.com
  क्या इस प्रश्न या उत्तर में कोई त्रुटि है?
अध्याय 19: Indefinite Integrals - Exercise 19.30 [पृष्ठ १७७]

APPEARS IN

आरडी शर्मा Mathematics [English] Class 12
अध्याय 19 Indefinite Integrals
Exercise 19.30 | Q 38 | पृष्ठ १७७

वीडियो ट्यूटोरियलVIEW ALL [1]

संबंधित प्रश्न

\[\int\frac{2 x^4 + 7 x^3 + 6 x^2}{x^2 + 2x} dx\]

\[\int\frac{5 \cos^3 x + 6 \sin^3 x}{2 \sin^2 x \cos^2 x} dx\]

\[\int \left( \tan x + \cot x \right)^2 dx\]

\[\int\frac{1 - \cos 2x}{1 + \cos 2x} dx\]

\[\int\frac{1}{1 - \cos 2x} dx\]

\[\int \sin^2\text{ b x dx}\]

Integrate the following integrals:

\[\int\text { sin  x  cos  2x     sin 3x   dx}\]

\[\int x^2 e^{x^3} \cos \left( e^{x^3} \right) dx\]

\[\int\frac{\sin \left( \tan^{- 1} x \right)}{1 + x^2} dx\]

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + a^2} + \sqrt{x^2 - a^2}} dx\]

\[\int {cosec}^4  \text{ 3x } \text{ dx } \]

\[\int\frac{1}{\sin^4 x \cos^2 x} dx\]

\[\int\frac{dx}{e^x + e^{- x}}\]

\[\int\frac{1}{\sqrt{\left( 1 - x^2 \right)\left\{ 9 + \left( \sin^{- 1} x \right)^2 \right\}}} dx\]

`  ∫ \sqrt{"cosec x"- 1}  dx `

\[\int\frac{x^2 \left( x^4 + 4 \right)}{x^2 + 4} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x}{\sqrt{x^2 + 6x + 10}} \text{ dx }\]

`int 1/(cos x - sin x)dx`

\[\int\frac{1}{p + q \tan x} \text{ dx  }\]

\[\int x^2 \cos 2x\ \text{ dx }\]

\[\int\frac{\log \left( \log x \right)}{x} dx\]

\[\int\sqrt{2ax - x^2} \text{ dx}\]

\[\int\left( 4x + 1 \right) \sqrt{x^2 - x - 2} \text{  dx }\]

\[\int\frac{x^2 + 1}{x^2 - 1} dx\]

\[\int\frac{1}{x \log x \left( 2 + \log x \right)} dx\]

\[\int\frac{5 x^2 - 1}{x \left( x - 1 \right) \left( x + 1 \right)} dx\]

\[\int\frac{1}{\left( x^2 + 1 \right) \sqrt{x}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{1}{\left( x + 1 \right) \sqrt{x^2 + x + 1}} \text{ dx }\]

\[\int\frac{x^3}{x + 1}dx\] is equal to

\[\int\frac{1}{\left( \sin^{- 1} x \right) \sqrt{1 - x^2}} \text{ dx} \]

\[\int\frac{\sin x - \cos x}{\sqrt{\sin 2x}} \text{ dx }\]
 
 

\[\int\frac{1}{\sin x \left( 2 + 3 \cos x \right)} \text{ dx }\]

\[ \int\left( 1 + x^2 \right) \ \cos 2x \ dx\]


\[\int\log \left( x + \sqrt{x^2 + a^2} \right) \text{ dx}\]

\[\int \tan^{- 1} \sqrt{x}\ dx\]

\[\int\frac{x \sin^{- 1} x}{\left( 1 - x^2 \right)^{3/2}} \text{ dx}\]

\[\int\frac{\sin 4x - 2}{1 - \cos 4x} e^{2x} \text{ dx}\]

\[\int\frac{5 x^4 + 12 x^3 + 7 x^2}{x^2 + x} dx\]


\[\int\frac{x^2}{x^2 + 7x + 10} dx\]

Share
Notifications

Englishहिंदीमराठी


      Forgot password?
Use app×